Digitized by the Internet Archive in 2014

http://archive.org/details/bartholomaeicastOOcast

*

BARTHOLOMiEI CASTE

LEXICG

MEDICV

l

GRiECO - LATINVM,

ΑΝΤΕ Α

IACOBO PANCRATIO BRVNONE

ITERATO EDITVM, [>

NVNC DENVO AB EODEM ET ALIIS PLVRIMIS

NOVIS ACCESSIONIBVS LOCVPLETATVM ET IN MVLTIS CORRECTVM.

L I Ρ S I M,

APVD Τ Η Ο Μ Α Μ F

Ι7ΐ 3·

14380

L Ε C Τ Ο R I S.

^Ommunk fciemianim omnium fors e!l & condhio, vt tot fertllium ingeniorum la- cubratwnibtu nova incrementn captant. Etfi cuiquam alii, hac in p^rte pw re- hqttu fibi arrogare aliqutd fas eHJure id medic* arti erit Ucitum. Nullu q mp* pe fitptenum effatorum Ummbus iUa. cUufd eft , fed in tatum umverfe natur* campum excurnt, & quidquid omni ftudio & fitgjciute conquifivit, ea totexpe- nmentts & mdeeduSHs ratwnibus pervefligat & rimatur imimius: Vnde pluri- ma nova ex tam νφ rerum oceano tanta fagacium animorum cura proltci neceife efl Et h ec tam copiofa rerumimUes invenurum fobokf, nova certe.qmbus altU proponantur,PoftuUt nomi- ηΛ , qtfodf.mle admment omnes, qui etiam Verum cogmtarum copiar», vocum hatlemu recepu- rumpenum exccdererccgno[cunt : Prout igitur qmlibct temfuam vel propter natur* tffinitienu vel quamcunque cowemeptiam, appellare «mat, ita rebus novis antiqua vel applicat , vcl nov Δ commtntfatur nomma. Non accufMmu; nunc, cui medert nonpotfumtu hcenLm, qua tot nov* barbart vulgovoces prtter neeeffuatem in fcientias ad obfcurandum i^mhodultAum ■ Medi- cintm quoquc tale ahqmdexpertam efe, illa probant vocabulorum monflr^ qutbtu fuam jJU- bundtfolent obveiare chymia, ita^anjure nefiio,) diW.impermam: Sed 'quLuid horum fit fe- rendum eff, qucd muun non poteft, V adeo m«gls coguandum de co / ^do difc Jum

juccurreretur dihgemu, quam qua ratiom Ubcrtati ingenMKm nullis ieAm\tramrJu met* Jcnberetur. Nee mvum hoc esimflitutu^prtcipue mter medicorum fuujLjLte fidocentium exphcarunt hngum, Galemcs Htppocrat» :n loquendo novtm ubertMtem/Stri libro evohTt VwdtdemBjtanumpr^unfle^notum eBy& plurer alios, & pr.cipue AmXm Foefium ; Ioan- res veroRhodtutjnLexuo Scnboniano non Largi tantum loquendt fornulat&d uLerk antt- qmtatis latm* fpre cxpofuk. Noftra <tate mamfcflwr id exigebat medic* '„tis fl^ rano

finguU fere partes f„o, enam tnterpretes natt* funt. Prtter enUniL , qui vel meL J£ proprur nomtmbus expUcandn occupttt fueru^ut Ioannes Gorr^Otto Lnsfelfi^GuMel

dum Turnetferum, Gudelmum Ιοφηηη*, lo. Chnfloph. Sommelovtum oflendu , de morbo lL fynonym, Henncm BebeUu* egutf loannes Mnn,rduhpUntarUm van, Lmn* LWes7Z2r egregte collegl^mphcl((m uanlogum Fndtnc.s MuuL ^% Ρ^ΛΖ ^7.

»m ) ο ( »■

Helfricus luncken compilavtt & in dliii alii pr<eclaram laudem fumpyomerltl,quos fingulos^nume* rare hujus loci non en ~ ·». ad univerfam artem fyeftant^ fibi explicanda fumpfit Bartholo- m tus CafleUuf laudabili ftudio,quem elegit lacobus Pancrahius Bruno, Profejfor dum viveret M- dorfinus haut incelebrif, ut fuis novis obfervationibus jugi diligentia augeret & cominuaret t.im felici fuccejfu, ut pofi annorum aliquot excurfum , omnia prioris editionis exempla divenderentury quod obfervans vir fedulusy non deflitit, novis coUeclis plurimis adnotationibus locupletare fuam-j, opcrantj aliorum etiam fludio,& collatis fymbolir adiutus,adeo , ut novam editionem jam pr<elo parajfet , qu£ jure fuo pro locupletijftmo m hoc genere libro baberi debet ; fid morte praventtu luci exponere publice miuus potuit j quam tibi benevole leftor nunc exhib-emusy ne quid communi ufu deflinatum, maximeque proficuum pereat, Tu illis fruere}^ ne quid QbfcurHmfit}expreffai in textu literarum notas, ita explicandas intellige

Ex Hippocrate. A. L. & Aq. tu c. De Aere Locis & Aquis.

L. I. H. Locis in hominc.

R. V. I. A. Rationc viftus in acutis.

M. Mul. Morbis mulierum.

Ex Galeno.

U. P. De Ufu partiurn.

L. A. Locis AfFe&is.

Al. fac. Alimentorum Facultatibus.

S. F. Sirnplicium Facuitatibus.

Μ. M. Mcthodo Medendi.

C. M. S. L. Compofitione medicamentorum fecundumloca.

C. Μ. P. G. Compofitione medicanaentorum per genera.

c. i. 2. 3. &c. Commentum 1. 2. vd 3. in aliqucm librum Hippocrati».

Ex Arifiotele.

Η. A. Dc Hiftoria Animalium.

Ρ. A. Partibus Animalium.

Ε Plinio.

Η. N. Hiftoria Naturalis.

Ε Vefalio & Spigelio. H. C. F. De Humani Corporis Fabrica.

Ε Libavio.

S. A. Ch. Synt gma Arcanorum Cbymicorum.

Ε Rolfinkio.

Ο. & Μ. M. Sp. Ordo <3c Methodus Medicinae Specialis.

CH. I. A. F. R. Chymia in Artis formam rcda&a.

Ε Lindeno.

S. M. Sele&a Medica.

Ε Francifco de le Boe Sylvio. Pr. M. Praxis Medica.

TH. CH. Theatrum Chymicum.

Ε Dogmdtibus Medicind Generalis α me editit. P. C. D. P. Pars. Caput. Dogma. Pagina

A. & &■

Α & ο\

LEXICON MEDIC

Α.

I*. intcr literas omnium primam 1 ciTe, pueris notiiliHiutn. In Sa- cro N. Teftamenti Codicearrri- bui Deo Salvatori nollro, omni- ' bus ChiiitianK ptrfncctum eft &c effe dcbet. Qnain fignidcatio- ncm Ravmundus Lullius trans- 1 tulit eriam in luam FracHcam, applicandoadinltrumentummemorativiim, uti patet ex Thealr.Chym. Fol.IF.p. 137. Vocatur hxc litcra Giar- cis s4lpba,o.ui opponitur 0>//^.-7.Vtraque litera exponi- turmvilice: illa de principio vit.r reftitutae longx- loco perpetua: ; hxc de vit.tfine, aGcrh.Dorneo in Pbilofo- phia Chymtca Tbeatr.Chyyn.V0Llp.46p. sitf.lb ctiani in principio nominumMedicorum occurrens p.cgatior.cm aliquam importare docuit Zacchias Sii£ft- Mcdico-Le- gal. lib.I. Tit.2. qudfl.io. num.16. quemadmodum & Gricnm «. particulam fsgHTixtjv} h. e. privativam, vel negativam efle cx Grammaticis conftat, &: multa in hoc Lexicofcqq. nominafaris fuperque contlrniabnnt.

α α β λ μ , vocatur a Chymicis quibusdam Plttmbum. Rulandus i» Lexic. Cbymic.

ABABTISTON, αβάζτΐΐον , fcil. Trepamtm ( ufita- tius, quam Abaptiflay fubintclligendo Tirebelld)\idt in- fra Terebella.

ABAisiR,i. e. Spodium. Miiller m Lex. M. abai. ienatvs, idem quod corrupttu. Vfurpatur ds parte totaliter deftrudla,& fui remotionem poftulan- te apud Scribon.Larg. ex recenfione Ioh.Rhodii compof. 9el num.227. Dicitur & dc fcnfuum internorum <Sc ex- ternorum corruptione, mm.igo. Quemadmodum & mlknari fimpliciter fumitur pro corrumpi , apud Celf. l.f.cap.26.l.7.c.i6.l.g.c.io. Scribon. n. 20. VidRho- dii Lexicon Scribonianum.

α β α r να η α SjterminusSpagyricus^neicrtirn in ne- gotio transmutationis metallonim fenQttmLunamplc-

vam Magnefa^ydi^titn hiagncfiAm & vftcatur Abar* naha* perfeCaim : item OSum rnffnm; in Senioris Zadith lilii Hamullis Chymia, Theatr.Cbym.Fol. V. p. :oj. fe^, 449·

α β Α r τ α μ ε Μ , id eft, Plumbum. Ruland. in Lex.

abarticvlatio, ίπΰξ^ς ucit;, idem,quod Dear- tkulatio, Gr. Ιιάξ^ςαΐίι;^ id eft, ea naturalis oiliura pef articulationem conjundho, qua: evidentem motum ha- bcr, ad differentiam Coarticulationis Gr. σννά^ρωσις di- cfce, quaindicatur ea oilium naturalis ccmmiflio, qua: exiguum obfcurumque, aliquando nullum motumpr» fe ferr, ex Gal. com. 2. in Hipp. de artic. t. g. Iungatur FoeH in Oecon. Hippocr.p. 6p.

abas, idcm, quod Ttr.ca, Arab. Saphathum,tcfti- monio Γ. Sorbait Mcdk. Prati, Trail. 6. c. 14. i» princip. ρ·7$7· quamvis autoriratem omiferir,

Α β β R ε ν J. Α τ ι ο, Gr. β?ζχνν*ΐζ vel βξχχναμος, quid communiter fignificet, ex aliis Lexicis quoque conftar. Iluiuimo&iabbretiatitnesin Scriptura Medicis effe ufi- tanHlmas, patet ex eorum fcripris , prxfertim e formu- lis remediorum. Dicitur & Abbr&iatura. Legatur de his Ioh. Theod.Schenk. de prxfcrib. medic. formtd.p. m. g<f. AYizs abbrebiatio quoque ufurpacur Spagyrice de procc(fu quodarn brcviori, v.g. Philofophia ^drop a Gui- done a Monte inDefcriptione ittmt, The/Ur. Chym. Vol.VI. pag.jj7.jjg. lung.Libiv. m Apoc. Hermet. p*rt.poficr. Τ. II. oper. p j-fg.

Α β D ι τ ν s pro indittit , vel abfconditfts accipitur apud Seribon. Larg. n. JJ2. abditum veftca , pro veficas inclufum. Celfus Mcdtcin, i. i. in prdf.tt.p. m. 4. abditat vocat caufTas minus evidentes & morbos continentes, in quibus requiritur,ex quibus noftra corpora iint,quid[ fecundam, quidadverfamTaletudinem faciar , quarum tam^n notitiam nec femper pofllbilem, nec etiam neccf- fariani eiTe e Th.Sydenham demonftravitTheod.Ianfon ab Almclovecn m Weertf, NQfartfi<i.p.pp. 100.

Α Α Β D 0-

i ABD

Α β r> ο Μ ε Κ, ab abdcndo, communitcr iclem eft,quod irmu^enter. Grxce ywiv(, prxfertim Ariftotcli /. /. Hifl. an.c.13. vocaturjqiii (uperius quidem cartilagine enfi- formi , ad latera coilis fpuriisdnterius fepto transverfo, inferius autcm olTibus pubis circumfcnbitur, ac dividi- tur in partem fupremrim, quamin fpecic ΐπιγχτςιον Epi- liominanr, cujus l.itcra fub coftis fpuriis & car- tilagincis Hypocbandna dicuntur ; in partcm mediam, qux cft regio umbilk.ilis tsc ntqi τον ομφχλον , llipp. 2. Aph. 3$. cujus latera Ilia appcllantur : & in partcm in- fimam feu Hypogaflrlum , ΰπογάτςιον, Hippocr. ^rfav d.l. ciijns iatcra lngmn.i Grxcc ζχβωπς vocantur ; Ejus vero pars pilofa , χι -j-xtq τχ iticTx τζιχωτιΐζ, Pubcs nomina- tur. Damnavit vocabulum Abdomen Cafp. Bauhinus in Theatr. Anat. lib.i.c. 1. fed absque addita rationi.',mo- re videlicet judicis,haua dubic reipiciens ad loca Flinii Lib. 2. htfl. nat. c. 37. &c lib. $■ c.31. ubi vocab. hoc fcro- phis&fuibus adjudicavit. Confentit Spigel. /. i.dtH. C.F.c.j Vcruin nihilominus defendipoffe autoritate Celil /.-f c././fw.rccte judicavit Ioh. Ant. van derLinden, Medic.Phyfiolog.l. 2.c. ^.art.i. §. i.p jtf.quem ibidcm de hoc vocabulo prolixius dilTcrentem legcre, fi libet,licct. StricHus quoque aYiqudndoAbdomin fumi pofle,Vfl pro parte anteriori imi ventris,vcl pro communibus & pro- priis tnetnbronun ad ftabulum nutritionis & oificinam procreationis fpecUntium intemimentis, vcl pro hypo- gaftrio & fumine,nolumus prxfradk' impugnare.

ABDVCTIo, χτιαγμχ vel άπόκλχσμχ , idem , quod Abruptio , eit fradur£ fpecies , qux propc articulum per totam oflunri craflmidmem fit , ita ut a feie plurimum diltent. Quales iradhirx a recenrioribus m»t/Aifio\ cau- latim faffit fratlurj nuncupantuiyelti: Gal. com. 3. in Htpp. de iii -,qus inmedic.fiunt t. 31. Iungatur Foeii Oec. pag. 6y. Abducere etiam pro bibere fumtum legitur apud Scribon. n. 122. notante Rhodio in Lex. Scribon. Alias Mufculi Abduilores vel Abducentes vocantur inAnato- micis, quia corpore vel parte vicina membrum vel partem femovent , v. g.Abdirflores manuum, digito- rum,pednm &c. vide Barthol. & alios. His opponun- tur Additilores vel Adductntes , qui admovent.

Α β ρ. Βίο s, χβίβχ:@- , Lar. infir?nm , debilis, imon- flans dicitur apud Hippocr. defignis 2.aph.j/. adde Die- teri ch. Iatrei Hippocr. n. 1.

ABESAMVMefl Lntum Rot<£, Rnland. & Guilielm. Iohnfon in Lex. Chjm.

abestvsj idem , qnod Asbeflw , de quo inferius. VideturLeiftio mendofa. Ruland. d. loc. Dicitur & Al- hefien ibid.

abesvm, ideft, Calx9i9a. Rul. 6c Iohnf. in Lex. Chym,

abevacvatio, απον.ίιαΰΐζ, h. e. partialis evacua- tio. Vide Cenofis.

α β 1 c ν M,idem quodCoopertorium. Rul. & lohnf.d.l. Α Β J τ vel Λ β ο ι τ , id eit , Ceruffa. Rul. ablactati ο,ά^Μλχκτι^μ^, vocatur , cum foc^

ABL

tusa lafle materno depellitur , lcgitur apudHipp. de dent!tione,ed. Lind. ll.it. vid. ¥oef.p.j2.

α b l Α τ ι ο , χ^αίζίσΐζ ,^riplicem in Mcdicina habct fignificationem : prima eft liippocratis, quando inhb. de flatib. III. ij. definivit pcr addicionem & abl.utonem { addinonem eorum, qux dcticiunt ; ablatinnem horum, qu.c excedimt , & hac omnes evacuationtim & rc- motiunum fpccics complcdVitur. In fpccie tamcn ufLirpavitdefubtraitione viiilus, l.aph. kj. dcfangui- nis e venis remotionc , 7. aph. jj. Coac. t. ^60. Iunga- tur Focf. d. l.p. 110. Dicter. Iatrei n. 133. Altera eft Ga- leni /. de morbor. temp. c. 6. ubi figniHcar ccmfm rerruf- ftonii poft paroxyfinum , five ad integritatem veniat, fivenon. Vocatur 6c Interballum. Vide Dialeimm.1. Tcrti.i eft Chymica . denoratqip; abflrafliomm per par- tem fuperiorcm , variisquc modis perficitur. In ficcis, qua; lcnius adhairenr , deterilo heri potcft pcr pedem lcporinum , vel fimilia : qua:dam penna , cultcllis au- ferimus: quxdam dctergimus adftricfto panno,vcl fco- pis , iisque fctaccis, ferrcis, ligneis, &c. Rul.& Iohnfon. inl.ex. Elt & iignihcatio α^χιςέπως peculiaris aptid Hippocr. dedec. orn. V.22. & rapmam notat , fed fcft extra pomocria artisMcdicx.

ablventia vocantur medicamenta , qux & Ab- Pergentia , \\ΐττο·ίτχ -/jm αττοπλυνοπα dicuntur , qux fnc- cummordicationem facientem , praTertim in intcfti- nis , lcniendo fecum educunt , & mordicationis fiunt mcdela, Galcn. /. 2. de Simpl.fac. c. 12. Hxc adfringen- cibtti opponuntur, /. 1. d. t. c.j/. Abflergentia vel Daer- gentia diium aJias funt gcnerum : Alia dctcrgunt for- des,qux faltcm Γ1111Γ infupcrhcie, & hxc proprie Ab- luenua dicuntur ; alia, qux etiam fordes in materia impa&as detergunt.qu.x rct^ius Detergentia vocantur, Fallop. de Mid.purg.jhrtpl. c. 10. Tom. I. Oper.p.jj.

α b l ν τ I ο , ατο·/(ψ<ς, χχτχχλντμοι:, alia eft externa^ qux fit in balneis , five tothis corporis, five certorum faltem membrorum : alia inierna , ad quam Vereres magnam copiam feri ladtis propinarc foliti funt , cujus meminit Gal. de fal. dist. 1. 1$. alia eft Chymica, qux cil exairario crebris infufionibus rcs immundas ablttens & ad puritatem reducens. Eftque vel Imbibitio, vel Co- hobatio, Rul. & Iohnf. in Lex. In negotio transmu- tationis meralloruin qux & qualis dicatur ,t/i/«//o,lega- mrin Operibus Mineralibiu loh. Ifaaci c. 26. Th. Chym. Vvl. III. p. quamvis adeo obfcure, ut vix queas in- telligerc , quid relit. Faulo aliteri» Rofario abbrebiaro, ibid.p. 6^.Maere ei\ inhurnare, deftillare & calcinarc. Iungatur & David Lagnrei Harmonia Cbymica V ol. IV. p-J49- ftqq. 764. Ferrinet quoque huc Ablutio L*to~ ηΐό xnigmarica , & lir per Lac Virginis, h. e. per Mercu- riumPhilofophorumrefoliitum,fcu redudiim , qui & Azoth dicirur & Aqua permanens. Libav. Synt. Arcan. Cbym. I. 7. c. g.

ABSELECTEN,ideftj Alumcn. Dicitur & Asfor. Rul. m Lex. Chj/m,

ABOIT,

ΑΒΟ

α β ο I τ, vide Abit, i.e. Ceruffa. Dicirur & jdkarat. V. Idem.

abolitio pulfin-, χ<τ$νξίζ, vide Afphyxi.t. Pulfus.

α β ο l l α μ iignificat reftimenti genus,quod Aifchy- lum inveniiTe fcnbit Theodor.Ianflon ab Alnieloveen in Rer. intentar. Onomaflko ρ. i.

ABOMASVM,Bartli.yiyo»;.;y/<i, $·.νςςιν , vide Eny- flron.

α β ο μι ν α τ ι ο , κτοΐιτία , idcm fignificat , quod FjflidittmciborHm,& Axffirt ab Inappetentia , illudvo- cabulumufurpavit P.M. de Caldera Tcm. Il.Oper.p. ioj. D. Iur.g. Ioh. Anglicus Rof.^ngl.p. m. p$.

abortvs, aborsvs, iFidifcriminatim accipiun- tur,quamvis ex Nonnio Marcello differentiam aliquam ponat Dieterich. in Iatr. n.202. Aborfum dicens fetus corruptelam, qua: Ht tn primis menfibus : Abortum νό- το, qua? prope tempus. Caip. Baithius ^dierf. c. ij. vixLatinum efTe vocabulum ^borfiu judicat.Et cui bono haec λιπτολογίχ ? Graece dicitur , χμίλωσις, Ιχ.τςωβμος, φ^οςζ,χτο^ΰζζ,ϊιζφ^οί&,ϊνΧ Όλη ,ΐξαμζ?.ϋβι;.Έ.Λ vero ni- hilaliud,quamfcetiis imperfe&i vel immaturi exclufio a cauflis internis vel externis viokntis mdiicta. Plerasq; aborttts cauiTas enumeravit Galen.cj. in l. j. Epidcm. t.$. Medicamenra aborcitm promovenria Grscis dicimtur κμί.λωτιχχ,Τ^όξΐχ, ίκβόϊ.ιχ , uto^osj.x: An licituru fic talibus uti medicamentis ad provocandum abortum propter aliquem cafum, aut yitae periculum, prolixe ventilavit Cafp.Reies tamp. Elyf. qiufi.$i. Iungatur & Dieterich. d. I.

abrabax, vox Magica, qux & Ahraxas , dies anni literis numeralibus compreheridens, Libav. in Ex.mi. Philof.notx OfoUiana Tom. IV. Oper.p.jj.

ABRACADABRAeft vox caballiftka & magica,quam Serenus loco amuleti commemdavit in curanda febre fe- mitertiana, i» fua Medicina metrica c.p. modum vero utendi ulterius declaravit Robert.Keuchenius, in not.ad h.l pag.2yj.feq. Pluraetiamdehac voce leganmr apud eundem inproleg.p. ff: Vcrum apagehas aniles & dia- bolicas repSwiee. Nobis ChllfKanis abominanda hxc characterologicafunto. Sarius enim eft, morte cru- dclilTimamori, quampcr execranda & vetira remedia fanicarem acquirere. Igitur chartam & charactercs fubnefH collo, quicquid infcribatur, cum Chrvfoltomo & Auguftino fhmiimus, meram efTe idololarriam , (t ignorantes fecerint : foitilegtumvcro, fiiftud illi con- cefferint , qui noverunr interdich:m r nec ευ minus fi- demfiiperftifionibusadhibeiit; libet ejusdem corda- tam beixfirw le&u notatuquc dignillimam p. 6$. tradi- tam antieitere';

au rasaxas, R.ifilidit efle dicirur chara&er, qui circulo infcriptus mufcas abigit,fi credorefas ell : unde fortalTis Serenus fuum Abr.uad.ibra deduxit. Libav. dcfenf. Synt.igm. contra Scheunem. I.c.2. tn Totn. III. Qpir.p.4-

Α β r λ » 1 ο&σμχτΰϊκ 5.'it5tfc?, eft fuperficiaria qua:-

ABS ?

damparthimmembranearumexulceratio, ita ut qu.t- dam lcccdant ramenta, quemadmydiMn in fpecie abra- fwms in inteftinis meminit,ejusque noxam exponit Ga- len. c.j. de rat. bicl. in ac. t.23.

Α B R Α s ν Μ, άπόΐυςμχ, vide Apofyrm.t.

α b r ι c, id eft, Sulphur. Dicitur & Kibit \ Kibut. Rul. & Iohnf in Lex.

aukvptio, vide Abduflio.

ABSCEDENTIA, five qu£ abfcejfertmt , τα χ^<·ιαιτχ vocat Hippocr. omnia,qua;, cum corpus fecundum na- turamfcfe habeat,vel unicaaliis partibus funt, vel con- grua : cum pra»ter naturam affedhim eft , unionem vel contachim non amplius fervant. Ita Hipp. ofla in ulce- ribus annuis & chronicis abfcedere dixit 6.aphor. ^f. Huc pertinent etiam Expania, dequibus fuo loco Gal. c. 2. de iis , qus in medic. t. 2$.

abscessio, ατονεί, inter alias fignificationes hanc quoque rccipir, quod dcnotet continuitatis vel cnntiguitatis folutionem, qu.e ricrifolet plenimque in criil imperfciita a materia morbiHca ad aliam partem vergentc & collofca.Quo pertment apborifrni yi.p.j^.. fitt.+.tf 2.prognofi. i.jj .6$ Alias vocabulum Abfciflio la- tius qnoque acceptum legitur apud eur.d.Hippocr.&Ga- lcnum , quatenus denotat trahfitum unius febris ia aliam, /. /. Epid. f.2. t. 21. vel omnis generis evacuarie- nes,morbis acutis fupervenientes,/. 6. Epid. f.j. t.jp. ξί 1. 1. Sp.f.2. t. g. ubi Galcn. in Comm. cum additione ap- pellat turiscutn ν.χτ' txgw, abfcejjwnem cum ejfluxu. Plura vide apud Dietcrich Iatr.n pj. quamvis in eo mihi vi- deaiur hallucinatus, dnm in Galenum cenforia virgula ufus eft, ideo, quod vocabulo Abfceβwnts plane inufita- tam & Ilippocratis menti adverfam iigniticationem at- tribuerit, c. <f.de R. V. I. A. t. 6g. quafi perfedtam crifin apoft.rfs, metaji.ifis vcro imperfedtam d.textti notaret, quod tamen cx ipfo commentario evinci nequir. Qmn potius mihi vidctur Gal. ibidem demonftrarc diftindios fftliitionis modos in morbis acuris contingcntes , vide- licet 1. per evacuationem manifeftam, qnx eft crifis per- fcct 1. 2. per abfieffum ad partem ignobiliorem, ceu im- perfcdlam crifin. 5. per metaftalm five transmutatio- nem in motbum lentum five chronicum, minus tamen periculofum, qui fuccefllve , cauffa pcccaiitc per leca couvenientia edtiifta, folvitur.

abscessv<;, ί-πί^μχ , prxter Ulas fignificationes, qius cum AbfcctVionis vocabulo communes babet, ut> plurimum denorat nimorent pra;tcr namram , cujus mareria colledla vel ob caloris vitalis deUiliratcui degc- nerar aut in pus,aut in fantcm ; aut certo quodam fol- liculo & liicmbrana itK^fa vel fpcciem pultis,ut inAtht' romate: vel meWis^utmMcliccridc: vol fevi,ut in Stt.t- tomaie,prxfefert. Hincdiftindlio inter Abfiefihsfine & cum follicul» liurodufta fiiit. Interdura etiam in abfci(Jibu* reperiuntur carbones, tcft.v , amurca , lutum, lapidcs, &alia; id genus corporum proprietates , quai omncb toro geraere fimt pra;Ecr naturam. Hier. Fabr.

4 ABS

ab Aquapend. de Operat. Chirtirg. p. m. 142. Edit. Pa~ tatin.

abscissio, iirixovy , quadrupiicem. habct figni- ficationem. I. Exitum mofbiy wix citra dcclinationcm terminatur, vel proprer a:grotanthim imbecillic.tcm, vel proptcr caufla: morbifica: vchementiam & ferociam, cjuando fupra vires cxiftit , quod lethalium morborum cit proprium. Galen. /. de tot. morb. temp.c. 1. & J. II. Significat fpeciem fratiurx ojjts , quac & ϋπώξαυίις vocatur, cum offis pars abfcindiuir & decrahitur ; vcl refe&a: alicnjus partis mollioris , nervi videlicet,aut te- nuis particuli gena:,aiit prxputii, ex 6. aph. ip.tf j.aph. 29. Vocatur & άιακοπη Iung Foef. Oec. p.74. III. Di- citar Α bfcifflo detocii ebfcuritate & interceptionc,apud Diofcor. 1.2. c. 146. unde &Celfus bocemabfcijf.imwcl fjpprtlTam vocavit. Scribon. Larg.tt. 72. 100. Adde Rhod. in Lex. Scrib. Dicttur & 9ocii atnputatio apud Qx\. Aurelian. I. 2. demorb.chron. c. 6. IV. Abfnffionis vox etiam fumitur pro opcratione cbirurgica , qua pars quxdam corrupta vel alia mareria vitiofa inftrumento fecante refcinditur,apud Hildan. in Centurik Obferba- tionum , aliosque Autorcs.

abscomsio, idem, quod Sinm. Gracce χόλπ@~· , Latine etiam Caberna dicitur, quamvis nonnulli di- cant abfconfionem efTt;,quod penetrat iub cute,& fepa- ratur ab eo cutis ; CAbernam illud, quod concavat in- fle£Hturque fub cute , & dilatatur in ea. Illam Gra;ci in fpecic dicunt pax&i&j lacernofum finum , attritx vide- licct vefti lacernxque fimilem. Hanc vero υπόνομχ , ch- mculof.tm. Ingraffias inAtic. de Tum. p. n. Trait. 1. c. 1. p.m. 81.

absorbeOj ανζττίνω. Vide Ana.pinom<t. Abforbm- ίια, Μχπίνοντχ , dicuntur mcdicamenta , qux ficcitate fua terreftri falia acria&acida in humoribus corporis humani hirentia imbibunt , imde & Imbibentia vocan- ttir. An vero redte Aperientibus annumeremur, uti fecitDn.D. VValdfchmidt Inflii. l.j.c. 16. §. 12. aliis ventilandum relinquimus, nobisper accidens taliadi- cendaeffe videtur.

abstemivs proprie fignificat illum, qui vino ab- ftinet, unde & Grxcis «o;v(gK Απ vero etiam lata iignificatio,quam Blancardus in Lexico fuo ipil tribuit, quod is , qui cibis & potu a Medico interdi&is fe abfti- net, autoritate nitaturjnobis non conftar.

abstergentia, vide Abluentia. Recentiores eCarteilanis principiis vim abfiergentemm afperis du- riufculis peftinatis & fcopalibus particulis fordes abra- dendo auferentibus coniiftere volunt.

abstinentia, αίιτίχ , wdin , dicitur plerumque de cibo & potu, eftque debita alimentorum intermiilio & carentia,quae duplex efle poteft;alia omnimoda & iotalk , qux Grxcis etiam λιμοχτονία dicitur, Galen.c^. de R. V. I. Λ. t. 61. alia partkulark , quo pertinet fcttm tenuiflhntK) & f«2«/i,quando a:ger, non nifi, quod opor- tet,aiTumit. Celf. /. j.c. 16. Rolflnk. Ord. tfMed.Mc-

ABV

dic. Commtnt. 1. 14. fecl. 1. c. 6. Dogm. nofira Medicin£ (iencral. Part. F.(.2.dogm. 10. Scrib. Larg. n. 6. Rhcd. in Lex. Dicitur & Abflinentia generalkcr dc omni rc. Scrib.». ρ.βίί 122.

ABSTKACTKlVjjVel AbjtratWvm nonnullis ho- diernisChymicii vocarur Spiritus e vcgetabilibus para- tus,quatcnus opponirur Spiritibus per fermeatationem produclis. Etlocumhabctinillis plantis , qux mul- to abundant fale volatili. Ita Spiritus Cochleariae abs- tratlAm melior eft co , qui per fermentationem para- tur. Lcgitur vero hoc vocabukim apud Dan.Ludovki Pharmac. dijfcrt. 1. p. 457.

abvacvatio, άτοκίκίοβ·;; , denotat largiorem eba- cuationcrn ,cor\>or\ plus xquo pkthorico cacochymico convenieatem,quando praefemxn palindromia materias peccantis urger , ex Galen. art. parf. c.p6. vertente ita Gnecum vocabulum Nicol. Leoniceno. Alias Latinum eitinulltatiim.

abvndantia, abvndans, ze(hruCi: , ηςια- σός. vide Periffos , Perijfofis. SigniHcatio etiam ex aliis Lexicis jamnota eiTedebet.

abvs vs , Kxrccxgyfti, quid fignificet, aliunde et- iam notum cft. Abufm rerum non naturaliuni ut & me- dicamentonun chirurgicarumquc operationum (unt cauife procatardlica; morborum. Vide pailim I»f.i- tutiones Medicas.

abyssvs , αβυοτ(Ά·, proprie fignificat infinicam aquarum congericm , qua: fundum non habet. Tro- picc vero etiam pro materia prima accipitur a Guil.Mc- nenf. tratl.Aurei belleris l.i.c.j.in Theatr.Chym.Vol.V. p. 27 4. Efl: & terminus Paracelfirtarum myfticus , quo denotarur proximum receptaculum feminalis materix cavum, folidum , utplurimum humidu;n,quia & femina fiint ipiritualia & humida,propter qu.r omnia funt fa- 6la. Libav. m Exam. Philofopb. titent. Tom. IV. ί·'39·

α c α c ο s , ay.axi^ , fumtum legitur de morbo nul* lum vita: periculum conjundtum habente a D. Pechlino /. /. Obf. Phyf Med. Obf. ji.p. igS- & in fpecie de Aphlhii puerorum.

academia quid ilgnificet^aliunde debet conftare ; locum videlieet publicum docentium & difcentium ar- tes nobiliores & fcientias : Academia vero Paracelfi dicitur uniierfi Natura, per quam Deus fefecernen- dumpra?bet tamporentem, tamque fapientem, modo quaeramus eum. Dornxus de Genealog. mineral. c. 7. in Theatr. Chym. Vol. I.p.$j6.

acjEhi Aj u/.M^jtx , sicxros αν.ΜξΌ», fignificat im- portunitatem & intempeftfiutm. Vide Importunitas.

α c α η I eft Aqua Alumims. Di citur & Achahi ; item Fefeol. Rul. in Lex.

α c α 1 d eft Acetum vel Acetofum. Rul. & Iohnfon. in Lex. Chym.

ACALAi.id e({,Sa/. Dicitur ScAlet. lidem. ACALCYMjid eft, StAmiUtn^ lupiter. Miill. l.hf.

AtAMi-

ACA

λ c α μ α τ ο s3 αχίμχτΌ" , media cil omnium mem- brorum figura , quafl fine fatigatione dixeris , eaque optima. Galen. /. 2. de mot. mufc. c. 1. Occurrit &c apud Hippocr. c. 1. de fract. t. 16. ubi mendofe nonuulli άχζμπτ& legerunt, animadvertente Foef. Oec.p. ij.

acamor, Futkhs Philofjphorum. Miill.L. M.

acantha , ccnxvBxy generaliter fignificar fpinam qualemcunque: preflius fi fumatur, aniraalium quo- rundam , ut Echinorum pifcium notat acukos. Hinc pifcis quidam ad differentiam aliorumGaleorum

vocatur jicantbids xy.x-^ix;,Acule.ttus,Spinofits^ duobus aculeis,quos in dorfo habet. Rondelet. /j. de pifc. c. 2. de Galeo vero vide infra in GA. In fpecie vero Acantha etiam dicitur fpina dorfi, feu potius vertebrarumdorfi. proceiTus in id fa&i.,ut violentiam extrinfecus inciden- tiurn &medull£ damnum parantium retundant. Gal. /. 12. diV.P.c.ij.lunge Commtnt. Cafp.Hoftn.W h.l.n.921. Dicittir alias ράχι?. vide infra Rhxchvs. Derivatio Bian- cardi ab άκ>; & άνΒί^μι commentitia & inepta videtur. Cura*y.?»r)ifi<jamfic verbum compofitum,in nomine vero Acantba ne veftigium quidem verbi isjgfu obferva- re liceat.

acanthabolos, κκα'/ίάίολ^, dicitur yEginetaj 1.6. c. 32. inftrumcncum chirurgicum pro extrahendis fpiculis, fpinis pifcium, turundis, pilis, &c. quod Celfus Volfillam dixit /. j.c.30. Ejus delineario habctur apud Scul tc tum Armam. Chirurg. Tab.IL Fig. I. Rccurvum qnoque aliud Acantbaboli nominead faucium chirur- giam commodum exhibetidem exAquapead. Tab.X. Figur. I.

ACANTrtis, tzxzvS); , vide Carduelis.

acardios, ακΰξΐι'ϋ^ q. d. L.tt. Secors, Excors, qui ignavus , timidus , inibecilhsque cft , qucmadmodum correaflumeredicunturii, qui ad rem fortem obeun- dam excitancur. Gal. l.j deHipp.tf PLdecr. c.q.

α c α r ι eft animalculum minimum, quod juxta Ari- ftot. in cera gignitur. Alii vero tribuunt hocnomen fediculU fub cute & cuticula latitantibus , qui Cirrones, vel Q/rowiivulgodicuntur. Alclrov. l.j. de Infetl. c. -f. Nic. Pifo de morb. cogn.tf cnr. I. 1. c. 4.

ACARNANj ακχς^χν , &χχςν(&· > αχχξνχ , ACArnc, cft pifcis Orpbo fimilh ratione carnis : colore vero diffcrt, cum fit albus , fquamis argenteis. Carne eft candi- diflima , facile concoquitur,diftribuitur, & bonum fuc- cum gignit. Rondelet. l j.depifc.c.20. Aldrov. l.z.h. tit.c. 10.

ACATAtEPSlA , ακ^ταλ^ψ/α , incertitudinem in eognofcendo fignificat: Ejus contrarium κχτχ?^4"ζ· GAzn.l.defeft. c.j.

ACATASXATOS , α*χτχ<;χτ(&· , dicitur Incon- fians , ufurpaturque de febribus apud Hippocr. quae nihil certi nequeinperiodis,nequein urinis retinent, fed femper variant. j.de R. V. I. A. t. 52. De hor- rore Coac. t. jg+. De urina /. /. prorrbet. com. 1. t.ji. Coac. t.ipS' De tempori /. deHumor. VII. ij. De

ACC 5

morbis in generej. aphor. g. Iunge VocC. Oec.p. ij. Dic- ter. n.26.

acatharsia, ακκ$ας(τίχ , impuritatem humorum, non pnrg.itorurn , fordes & illuviem , ipfam etiam inter- miflam purgationem fignificatapud Hipp. i.j.deMorb. II, 2. β III. j. c.j. de fraif. t.jj. adde Foef. d. I. p. 14.

ac AZDiR,id eit, Stannum. Dicitur & Alkain Alomba. Rul. & Iohnf. d. I.

Α c c Α τ ε Μ , α c c Α τ ν m, id eft , Aurkhakum. Rul. & Iohnf. in Lex.

AecELERATOREs , vocantnr mufculi penls ab ipfiusurcthrx parte fuperiore, dumfub oflibus pubis progreditur, procedentes jqui etiam venas cavernofi corporisurethn coardtant, quemadmoduni legitur/» Supplementis Atior. Eruditor. Lipf.Tom. II. ftil. XI. p. J07. tfjio. exGuilicImiCovvperChirurgiAngli^/)o- tomia reformata cap. j. & appcndice.

AC.GE s sio, ττχςο'ξνσμ!;:, eft deterius tempus totius in morbis incermittentibus periodi. Frequfentius au- tem apud Latinos in ufu eil vocabulum Paroxpfinus, de quofuoloco. Dicitur & Sxaccrbatio. AcceJ/io quoque idem Λοίπκτνμχσίχ, fcil. proprium in febribus inrermit- tentibus invalionis ftbrilis fpeciliae f\ mptoma. Vidc Rhod. in Lexic. Scrib.Acceffio Grice, x?x<j >jh htusm/Mnlk dicitur primi paroxyfini e/cEeAt) vel inv.tfio , feu tempiis illud indivifibile , quo humor morbum faciens velfo- vens moveri incipit. Ionllon. Sjnt. Med. Ρ. II. I. 1. ttt.i. c. 2.

α c c 1 b, id c^Plumbum.^ul. & Iohnf.

accidens, σνμβιβ-ήχος , in genere notat omne id, quod fubJbantiac opponitur. Specialitcr vero in Mcdi- cina fumirur pro omni eo,quicquid corporis difpolitio- nem Heceffario fequitur, five itlud fecundum , five prae- ter naturam fuerit. Aliquando vero, & quidem reile, ftridiiusll accipitur , ea, qux fanorum dirpuiitionem qonfequuntur, Accidentt* vocantur. Galen. /. /. Mtth. med.c.fi. Vude licet Inrerpretes Latini etiam de rebus ρ. n. ufi fint vocabulo siccidentii , in Grxeo tamen textu nunquam non occurrit vocabulum σΰμπτκμχ. Non acci- defitia^ νχ νπχςχοντχ Graccea recentioribus vocari χίυμβίβηχότχ , quxnon exiftunt,quamvis exiiterepol- fent , ut , dolore vacarc, & hujusmodi alia,(cripilt qui- dcm Gal. comm. 1. in progrwji. Htpp. t. i/.verum in nullo Autore hoc reperire iicct , ncqnc in aliquo Lcxico in- venitur.

accipitf. r, iiqx% , vocabulum haud expers a?qui- vocationis. Vcl enim fignificat genus aOs rapacis> vo- racis, acuto vifu prsdifx, de cujus variis fpecicbus, ufuque in Mcdiciiia legatur Vlyfs. Aldrovand. /. f .Or- mtholog. & l.j. Adde Schroder. l.j. cl. 2.p.jij. vel figni- ficat pifcem,ut eftapud Athen. /. 7. c.jS- & t- 8- c-9- qui etiam Milim dicitur, de quo Rondelet. /. 10. de pifc. c. g. Aldrov. b. tit. 1. 2. c.j. Vel in Chirurgicis ira vocatur f.i- fct£vn\ deligationis (pecies nafo ddtinaca,vel cum dua- bns vel tribus fafciis, Gal. dt fafclis κ. ^6. ^γ. Re- A J liqux

6 ACE

liqua: fignificationes, vldelicet, quod vir quidam illu- ftris,qui primus Cereri ttmplum pofuiflfc fertur exAn- tonio Liberali/» Metamorph. Accipitris nomen habue- rit ; & quod fpecies tormentorum bellicorum, qua; ho- dieque vernacule Musket,\tA.Mofchetti appdlantur,^- cipitrk quoque nominc vcncrint, non funt hujus loci.

α c c ο μ Μ o d λ ι ν s, οικίΐ&', dicitur de eo, quod iu unoquoque corporis membro, & figura , & colore, & magnitudine optirac fefc liabet. Gal. c.i. de fratl. t.2. Dieter, n. 6oj.

accretio, vide Augmentatio.

accvbitvs dicitur, quando aliquls cum a!io in uno lc&o concumbit, absque tamcn congrefTu venereo: Ftdchocdifputatloh. Bapt. de Lamzvveerde in Hiflor. rnol.irmn nltri ,anvirgo vcl vidua folo accubitu conci- perc pollk c. 21. f. igi.

accvratoria vocatur Lullio Synopfis vcl Epi- torne dc lapide Philofophico , in Theatr. Chym. V ol. III.

p. J2.

accvsatio idem, quod Indicatio , quatcnus de- nunciare videtur Medico, quid fibi faciurtdum fit juxta Methodum medicinalem, Mich. Gavaffetius de Ir.dk. cnr.it. c. 4. p.m.p.

α c ε d 1 kjuu$i*i, incMrlam , negleftionem Ggnificar, a xijS©-, cura. Quid vero fignificet apud Hipp. /. de GUriiul.UX.il. non adco evidenter liquet. Inter- pretes reddiderunt permagnum tardium & moleftiam. Focf. lcgit ccitiihf p. IJ.

acephalos, ακ£φ*λ©-, proprie fignificar mon- flrumfinecapiteSwecapitecArensi Quod vero namra- lirerpopulitalcs fuerint aut hodieque hnr, de quibus apud Pliil. l.j. Η. N. c. g. & alios , merito hodieque pro f-abula habetur. Iung. Zacrhia: £«.tft. Med. Legal. I. 7. Tit. 1. cj. 1. n. 33. De monftris vero Acephalu Obferva- tiones colleftas lege etiam apud Bonett. Medk. Septen- trienal. CoHatit. I. i.feti. 2. c. 1. p. iS-fcqq-

aceratos, ixi$fT&, h. e. incorruptm , fincerus, purus. Vfurpatur de humore apud Hipp. /. dt Affdl. XLT//.Dicuur& uwajci&j i-^.<Sr , i. e. incorru- ptibilts, Foef./>. 16.

α c ε r β ν s , τξυφνοζ, vide Stryphnos.

ACERiDEs, αχτίδες ( male κγχν?ίδΐζ , monente FoeT. C.Hofmanno i» wo/» ««χϊοτοίί ad Gal. 3. de in q. in med. 1. 14. ) vocarunt Emplaflra , ψ£ carent cera. Tale etiam legitur apud Gal. 4. de C. Μ. P. G. c. 14. fin. Talis eft compofuio decantatiffima, qvia; Em- pUflrum Norimbergevfe & Irnfingerianitm ab autore voc.mir.

acerosvs, idem, quod Furfuracem , TiSty^, Epitheton panis viliffimi , qui omnium minime nutrit. Dicitvir & Cankaceta a canick ,'five ftirfiire farinaceo. Ionfton. Synt. Med. p. 4J.

α c ε s 1 s, uxtfi;, idem,quod ax&>,medelam, curatio- nem fignificat. Hippocr. deprtcepl.l. 3. Π. 10. Ver- biun«xi£o&-^>wi'^i'r/,fanareiquod legitur /. dt fralt.t.

34. Hinc & Ky.^fQr^fanabiltt, vocaftir, quo aliquotics ufus Hipp. ut & oppofito £vijKer@*,iftcur*&ilifjj. de ar- tic. t. loj.YonC.d. I. axevts quoque dicitur Medicis fpe- cies Chrjfocoli.t fatticix cx pucrt utina , qii2e miidicinac ufibus infervit. Goxx.in definit. ex Plin.l.jj.c. j. item Acefn ί/.ίβία. fanatio, &*«W#v, quod fanationi condu- cit. Erotianus.

acestoris, a/.fi-ofiijdicitur medicttrix, Hippocr. /. defl.a.l. S- &coiuradle χκαξΊζ pro objietrtce ponitur, /. de Cnrn. in βη.

α c ε s τ r α, KXiTe^,aciim fignificat, ficut ex Onoma- ftico Latino-Gr.ec.Vukann demonftrat Rhodius in Dif- fert. de stcia c.io. p. 133. unde fartorem notar,

iicut e loco Xenophontis conftat, p. 134.

acetabvlvm , κοτι/λι» , κοτνλ^ων, variis gaudet fignificationibus. I. &c quidem generalius denotat ojjii cabitatem alterius ofTis caput profundius cxcipa-ntem. G\\. de οβώ. in proxm. Specialius vero applicatur cavi- tati,qua; eftin extrcma ccrvicis fcapula.- parte, caput brachii excipicns G&tn. ci.de artict.il. Grajcis ΰμο- kStI/Aijv, h.e. humeri acetabulum dici teftatur Lindcn. Med. Pbyfitl. 1. 2. c.i4.§.j2. Huic in inferioribus re- fpondct finus profundior oflls coxa:, qui femoris caput globofum cxcipic, itidem fpecialifllrrie AcettbulUm vcl Cotyle diclws a RufFo /. 3. de partib. c. f. Mundinusiw ΛηΛί. pyxtdcm appellavit. Papias bcrttbram , quiainea caput femoris vertitur. Linden. d. I. §./07. II. Aceta- bula, Cotyledones, κβτνληίόνίς ab Anatomicis veteribus & recentioribus camex moli vel glandulofjc,qux in ho- mine placencc uttrins vel bepatis uterifti uomine vcnit, unanitniter attributa fiint. Quid vero proprie in illa carnea molc vocabulum Acet.ibnla denotet, nondnm fatisliqusr. Ex Hipp.j. aph. 4j. nihil certi dcrerminari pofle videtur , num ipfam totam placentam , an vero vaforum umbilicalium infertionem in illam voluerit intellcctam ? qnantum quidem ex Erotiano licet colli- gere, a;que ac Diocles intelligit in utroque latere uteri cavitatem , in qua tOetus nutriatur , quod mi- nus placct Erotiano in κβτνλ^9ΰν^ς7 quemvide. Gal. in lib. de diffctt. matrk. c. 10. 6c alitt tn locis fta- tutt, Actt.ibu!a cfic rafomm , qua: ad matrices perve- niunt , oriHcia in uteri cavitarem hiantia, quam- vis in humano genere potius s4cetabulares emintntiat quasdam ( κοτν?^$ο^άί^ς ί'ξοχχς,) iiiltem adelTe ftatuat, quales etiam redto inteftino in ha:morrhoidibus efle fo- lent. Reliquas verernm fententias collcgit Hier. Fabr. ab Aquapendente de form. foet.c. 4. Iung. FoeT Oec. p. 3jo.fecf. Dietcrich. Iatr. n. 472. Ex recentioribus Har- veus in Addit.irncntii Exercitaiionum de generat.amm.tif. de Acetabulii^djmt, efle celluJas plurimas exigua: capa- citatis, per carnofam fubftantiam difperfas , atque al- bumme iive materia mucilaginea refertas, magnirudine fpongia: majoris , loculainenta non excedenres, inque fingulas carum totidem vaiorum umbilicalium ramu- los tenuiilimos protiande penerrare, & in iis alimcntum

foetui

ACE

foetui recondi. An quoque in humano genere Aceta- bul.i vere ocairrant, &Olim & hodiequein controver- fiam vcnit , ira, ur ex utraque parts celebres Anaromici & Medici fteterint & adhuc ftenc, quam litem noftram facere nec loci hujuseft, nec inftituti concedit ratio. \W.Acctabulum, κοτύλη, νξ*βαφον3 ~έμί_ζ$:ο·; quoque men- fitram pharmaccbtic.tm liquidorum fignificat : verum & hic de quantitatis ccr:a dercrminatione difcrepantes Autonim fententias videre licct apud Lindenum Seleft. Medic. Exerc. XVI. §. 100. feqq. Rhodius in DiJf.dePon- der. £f Menf. adfinem fcribit : Acetabulum continere olei drachmas 18, vini3ij& )Xij MeUis 5^] 39· P. Zacchiasex Plinio menfuram quindecim drachma- rum efle fcripfit. Qu>cft- Medico-Legal. l.y. tit. qudfi.t. η ιρ. IV. Acetabtdum & Cotyledon de plantis quoque qmbusdaiTi dici ex Diofcoridc & Fuchfio teftatur Bau- hin. Pinac. l.j. f. 8· & 6.p. m. 28j. 28/. Vide plura de vocabulo κοτύλη <5e wrfAijievei apudFoef Oecon.p.jjo.feq.

acetaria vocantur opfonia vel condimenta,qux- cunque cruda cum aceto,olt'o & fale manduntur, Gall. Salade d' herbes. Quod Brunfelf. in fuo Onomafiico exi- fti(liet,Grccis οξΰζχ^ον dici, non videtur accurate di- dhim. Hoc cnim nomen perriner vel ad vafculum , in quod acetum infundebatur ad intingcndos cibos, vel ad menfuras, Cotyla; quartam partem , i. c. 24 drachmas fignificans.

acetosa eft nomen plantx notiifima? apud Bota- nicos. Deinde nonnullis Chymicis vocabulum hoc tribuitur cum adjedtivo Efurina Spiritui Veneris,uri le- gitur in Morley Collecl. Chym. Leidenf. c. ^pj.

α c ε τ ν μ , oi(^, dkitur proprie liquor aciditate terreilriori ac tixiori imprargnatus. Schrbdcr. Pharma- cop. Medico-Chym. I. 4. cl.2. n.j<$g. Fr. Hofm. in clitiad SchrHdcr.h.l. De hujus natura & viribus prolixe diiTe- mit Galen. /. /. de fimpl.f.ic. c.ij. fqq. Diofcorid. l.j.c.21. hi\. Alexand. /. 18. Salubr. c. 8- Bruyerin. de re cibaria l. io.c.j. GenerationemvelcontedViohem^cf/iex recen- tioribus egregie defcripfit etiam Thomas VVillif. de fcrmenttt.c.j. Martin. Kerger. h. t. feii. 1. c. 10. p. p6. feqq. Ex NovilTimis Nobiliff. D. D. Ioh. Bohn. Lipfienf. Acad. Prof. Publ. celeberrimus, in Differtat. Chymuo- Phyfic. IX. §. itf.fetjcf. ftatuens , fieri Acetum mediante fermentatione peculiari , non quidem deftruente ful- phureas particulas, fed potius involvente & rartareas falinas acidas magis maglsque recludente &in fluorem cogente ; unde & Acetttrr. Tarrarus liquidus , & Tarta- rus rurfus Acetum folidum & ficcum re&e dici poffir. Iungatur&Nob.D. D. VVedelius Ph.Acroam.l. 2. f.i. c. 6. Acetum portatile dicitur Tartarus albus ablurus fic- catus & decies in acete accrrimo infiifus , cujus proce£- fusvideatur in Collettan. Chym. Leidenf. ChriiL Love Morley c.6 ρ 3. In Chymicis Acetum etiam de variis rcbus praDdicarur. Acettim Philofophorum dicitur αψιά, Mercurialit , qium alias Lac Virgims appellant, quo meulla folvi perlubent. Siae hoc nihil lulvitur, ni-

ACH ,7 • hil defK!latur,nihiI fcrmentatur. Circa materlam , ex qua fiat,Qifcrepanr Autores ; Alii cum Theophrafto vi- triolum ; alii teftudines marinas per fublitnationem & deftiliarionem ; alii aquam pluvialem fupra Antimo.ni- um putreEidlam ; alii mel & falemTartari efie dixerunr. R11I.& Iohnf./w Lexic. Sch/oder. d. IJ.2.C.J, Fr. Hofm. in ClaS. ad bd. Compodci magis ^«V/Thilofophorum fali- bus acidis ralphuris& ahiminis au6ti defcriptionem tra- didit Iac. le Mon.Chym.Med.Phyf.c.ij.p.ijy.AVnMcrcu- rium ipfum pofuerunt,qui &cacetu?n acerrimnm &cfor- ///^/Wiwzaliqiioties appellatur a Dav. Lagneo Harmon. Chym. in cap. 1. Theatr. Chym. Vol. IV. ρ jip. J21. /2j. &c. ^icetum Cbymicorum mctallicnm Heri ex rore Majali. vel hvdromelire addito Itibio loco fermenti nptavi.t Liba- vius Synt.igm. Arc. Cbym. I. 6. c. 8-ΰΊ·7· c. 22. Dclcriptio- nem etiam Aceti omnia folventis ex Ifaaco tradidii /. 8- c.p. Ex hac varietate defcriptionum an certum eiFedlum fperare aut promittere licebit ? Mihi Huie non videtur. Acetumradic.le eft acetnm deftillatum ex fua radicevel matrice : Dicicur etiain Aqua folvens , Doni. Rul. <Sc Iohnf. Vel Acetnm radicarttm nonnullis cft liquor ille a- cerrimus^cf/.', qui abftraclo phlegmate in fundo reitar. Fit ex Cryltaliis R'cum aceti deftillando per retortani cum cohobiis : vel acetum vini bonum impone in retor- tam, delHlla lento igne phlegma , refiinde hoc capiti mortuo farpius , &digcre in Hmo,tandem deftilla: Et primo quod erit feorfim,cape, quod pofterius igni for- tiiTlmo prolicitum prodit , ei\ acetum r.idicxthm. R11I.& lohnf. in Lex. Acctum amimurn eft album.Iohnf. Accto- ruw in Pharmacevticis ufualium , qua fimpliciurn qua compofitonimdiiltoriam iSccatalogum vide inDifpcn- fatoriis Norimbergenfi ', Αι<£ΐ<βαηο, Londinenfi , altisque, nec non in Schrod. 1.2. c.jj. Iac. leMort. Pharmae.Ale- dico-Phyfica c. 20. p. m. 1+6. fecjq.Acetum Efurinum Zv* ol- feri eft lpiricubVenerisCryftallis viridis xx\% paratus, de cujus cxamine lcgatur idem Chym.Mtd. Phyf.c. ij.p.214. Dcfcriptiones diverfas Aceti Antimonii juxta D. de MortjFeLure &: Vrees.wk , videre licet in D. Helviei Iunkefl Lexico Cbymico - Pharmjcebt. Part. τ.βαΐίτη ab imtiopag. 1.2.3. necnon Acetum defcillarum parandi modos/>.j. 4. Verbum yicftarelegiturapud Apule- jum de m(dic,im. herbar. c.j. quod expofuit Gabr. Hu- melbcrg. in acredinem verri , qualiji eft in aceto. Ite.m figniticat commovere , agitari. comm. aditl. loc.p. ^p.

acharistvm, άχίζΐ^ον , dicitur confcdlio con- tra catarrhos a cauffa frigida & diiFicilem rctpiratio- nem, ita vocata , quod fic gratis & fine munere danda, cujus defcriptio extat/w Aintidotano Nicolai , opcribws Mefu£ annexo fol. mihitfi.

achates, άχάτ>κ , dicitur gemma,qua: ex fiuyio Sicilia.- ejusdcm nominis, in quoprimum reperta fuit, nomen adepta,coloribus & rerum imaginibus , quas ab ipfa naturaformacas rcpryfenrat,valde varians.Ejus vir- tutes dicunrur elTe,vencnis refiHere^r.Lfertim vipcrino, fitim fedare,vifui prodefle , rtddere facundumck diicr™

tum.

8 ACH

tum. Plura dc Achatvs liiftoria & variisfpcciebus le- gantur apud Andr. Chioccum in Alnfeo Cilccolari.tt)o jfcil. IILp. 246. fcqq. pluribns.

α c η ε 1 r, αχείς ^ vide Demanin.

achillevs, uyjfl.uQr, άχι^)ζ, epithcton deno- tans magnum, pienum 6c optimum. Dcfumtum ab A- ihiUe quodam, qui agricola Babronius fiiiiTc; dicitur. Lcgitur apud Hipp. I.3. de morb.XXX.4. & XXXI. 4. & apud Thcophraft. hift.pl. I. g. c. 10, dc catijf.plant. I.3. c. 26. £T 2j. vidc & Focf Oec. p. 114.

Α c η l υ s , «%At/5,vel figniHcac aeris caliginem,8c tur- barionem, cujus craiTameiitum cft medium intcr ncbu- lam Sc nubem, craiTms nebula & nubc renuius. Gal. c. 2. in 1. prorrhet. Hipp. 1. 11. Vcl in fpecie ita dicitur oculo- rum c.iligo quaedam & obtencbratio,ex lcvi 6c fuperfici- aria exulcerationc nata, nignim pupilke occupans. Ga- \zn.in dtf. Mtdic.tk Aetio i.j. tetrab.2. c.2j. In qua liguificationc acceptum lcgitur & apud Hipp. 1.2. Pror- rhet. XXIIX. 33. Dicitur & κχλυωϊε; τ'ώ-j ojiHatyuv Coac. t.2i$.cm opponirur if κχ$αζότη$φΗτίΐαί oculorum, t. 2ij. j£gri quoque χχλυάΰίΐζ CAiginofi vocantur, quo- rum oculi tencbris & caligine obducuntur. Coac. t.jj. Vcnti quoq; talcm ciliginem infcrentes vocantur χχλυά- cisei 3. aph.j. Metaphoricc etiam άχλυς ilve ciligo utero attributa legitur morb. mul.LVII. 2. Confer ad' Foef./». 7/j. Dieter. n. 144. Linden. Sel. Med. Ex.IV. §.$2. Erotianus definit : Άχλ,ύς λέγεται ποιχτις κμχνζωας-,α] σκοτία πεξΊ τ«ς β^χλμπς. Άχλύς dicicur qua;dam ob- fcuritas & caligo oculorum. in boce χχλνωίες.

α c η μ α d ι ν μ, Achijnadium^cOTTU^tum ex Arabico Achman vel Achiman vocabulum denotans Antimonium. Fallop. tr. demetaU. ΰ β>βί· c.2p. ρ. Tom.I. Op. p.m.

achne, «χ«ί> fignificat I. lintei ramentum, aut lanu- derafam, ex qua penicilli & turimda: vulneraria: aut conceptalinamentafieri folent. In qua figmfica- tione aliquuties legiturapud Hipp. in Mochlico ftatim in principio 2. de artk. t. 4$. /. 1. de morb. mul. XXXV. 3. l.2.h.t.LXI.ij. conK Erotianus. II. tribuitur hoc no- men κχννι fordwitt oculi inftar lanuginis inarefcentibus /. 6. Epid. f.i. t. 23. Vnde & χχνΰδεζ βμμχ. i. e. lanugino- fus oculus vocatur, Coac. t.22j. quamvis alii χχλυώϊίζ leganr. III. dicitur etiam de tenui aquarum & ma- ris afpergirii vel fpuma , /. de intern. ajf. I. 21. Adde

achoreS) αχωζΐζ vocantur manantia ulcera cu- tis in capite & genis inf-amum plurimis ac minimis ibraminibus cutem pcrforantia , ex quibus tenuis & glutinofa effluit fanies. Huic morbo affinis eft Faius & Cerion, de quibus infra fuis literis. Vide Gal. / /. de Comp. Mcd. fec. loc. c.g. Iung. Scnnert. Med.Pr.l. V. Part. 1. c.32. Generantur Achores ex falfo nitrofoque fucco cum portionibus glutinofis mifto, quem pitui- t-.m falfam vocavir PawlusBarbette Chir. Part.III. 1.2. c. 2. Videatur&FocT.^. 116. fe^. Vocatur&abaliis

ACI

Crufl.i, Ί.αΠ(Λ^ l.Atltit/ten, Tinc.i, pracfertim, Γι Acberes ditiruis dnrent & tardius ad curationcm difponantur. Vidc Tme.t. VValther. /« Syl<s>. Medtc. p. 14. ΰ'ρ.γίρ. ubi pluics Autores colk-git , quibus cx noviilimis jungi potcric Iuakcn Chym. Exp. Cur. Part.ll. f.z.c.2. p. Sio./ιψ

ACHOMSTOSj κχώς t^ty, h. e. infcparabilii. Di- citur de accidentibus, f> mpromacibus,& fignis,(jiix dif- politioncm fecundum vel pra:ter naturam fempcr comi- tantur. Ita mollities humidi, duritics ficci dicuiitur infep/irabtlia. Qi\zn.l.2Je Ttmp. c. 4. Ita a&ionum in- tegritas eft fanitatis accidens inftparabile. Dolor late- rispuii(Sl:oriiisfymptomainfl.immationis plcurx, qua; alias Plcuritis vocatur, infeparabtlc^c.

achroi, alxfcoi, fereiidcm, c\ui λιί$χιμοι dicun- tur, decolores homines, pallidi & fanguine defcdi,apud Hipp. 4. de R. ν.Ι.Λ. t. nj. cujus tcxtus notatu digni ex- poluionem dedimus in Remorti ac Impedimmtn Pur- gationis Ex. IV. £f V. in fpecie vero horum vocabulo- rum explicationem legere licet Ex. IV. tb. 29.30. CaulTa: hujus coloris delcAus poiTunt eiTe varia: , cum qui- dam cxftngues cfle poflint & decolores a nativitate ; quidam vi morbi ; alii ob nimiam evacuacioncm pra:- greflam.

ACHyroNj αχυ^ον , paleam, fefiucam , pra:fertim frumentorum figniHcat, Hipp. /. Prognofl. 1. 123. denat. mul. XXIX. 63. 166. Scd & exterius putamen in femine cucumcris ita vocatur, /. 2. dedi.it. XIV. /7. Hinc ίχυςιά- SifjiZfT-^, panif acerofus vocarnr, qui plurimas habet pale.u admixtas, vcl folis p.iltu conftat. Έοέίρ.ιιό. Sc αχΰζΜίι; dicirur ratio eommifccndi paleaf cuiTt argillx aliove luto ab hirundinibus nidumita conficientibus excogitara. Aldrov. /. /7. Ornith. c. 16.

aci α lcgitur quidem apud Corn. Celfum l.j. deme- dic. c. 26. de glutinatione vulnerum attribuens futura: & fibuli, qua: utraqiie applicanda labiis vulnerum, ut non tantum curem,verum etiam aliqnid de carne apprehen- danr, quo fortius hareant, nec cutem abrumpant. Et iitramque optimam cfle ex acia molli , non nimis torta, quo mitiii5 corpori infideat. Qwd vero vocabulum hoc fignificet, non certo conftat. Guil. Pantinns inNot.ad h. l.p.m. 43J. fortafTis acu legendum effe putat. Ve- rum quomodo acus mollis dicenda ? Barthol. Caftell. expofuit per filum per foramen acus traje&um, quo vel partes corporis diflectas interfe commictere, vel caput fafciai fubjedlis partibus afiuere confuevimus, provo- cans adfilum & nodum ρφ;** tjf} «w^apudGal. C.z. dein, cj.inmed.f.t.y. Adde Foef.^.jj-o. Enimveroli- cet hsc expoktio futun applicari pofTec , minus tamen ad fibulam quadrare videtur. Qaomodo Ioh. Iacob Chifletius in libell. de Acia, Celfi propri* f.gmficAtioni re- flituta, & Ioh. Rhodius in Dijfertatione de Acia ad Celf mmtcm^xn magno apparatu omnia congefl]r,qui mo- do aliqua rationc huc faciunt.

acicys

ACI

Α c ι c γ s, flttciKVCj vocatur infrmttt, debilis , cui mi/j, h. e. robur ad motionem non ineit. Legitur apud Hipp. /. 4. de morb.XVI. 2$. Iungc ΐοάΐ.ρ. i6.

α c I d α BUps, vide liilts atra 6c Melancbolia.

α c I d λ Pituita, vide Pituita.

aciditati o,vocatur fymptoma vemriculi,quan- doTtnumafiumcumin illo acorem contrahit , quod in hypochondriacis contingic. ?hil. Hcechftctter. Part. II. Qbfcriat, rar. Dec.V.Caftt I. in Schol.tf Gtfii II. i» Scbol.

α c ι d ν ο s, :?m5v(gKt]uaii ax.r/^jidem, quod άκιχυς, infirmum, virium alacritate privatum ligniticat apud Hipoocr. /. /. de morb. mul. XXVII. 3. de nat. ptieri XXXVII. j.pr<ecept. VII. 14. Iunge Foef. d. I.

Α c r d v l Μ (Grarcura Latino refpondens apud ve- teres non occurrit : comprehendi tamen debent fub iisaquis, quasHipp./. de A. Loc. Aq. vocat rsc παγίχ v2ccrct,itemxAvy.z,&.G<iLl.i.arl.cHr.adGLiuc. c.p. & ζ[ά)\)τχ.υ~οχτχί?.μώ%νη νιτςωΐη, taw5>j,mariiias , nitrolas, fulphureas &c.) iunt aqua» medicatx metallica: aftu tri- gidas ( ad diiferentiam Thermarum , de quibus infra in Itt. T. ) acidimagis velminus faporis, mineralibus ple- rumque ferri , vitrioli, nitri, aluminis , quandoque ct- iam auri eiTentiis in. terrx abyflb imprxgnata:. Duo igitur iis infunt : Mineralis fubitanria,ceu pars potior : iSc Phleginatis liquor,feu aqua fubftantix minerali vehi- culum prxbens. Schroder. Pharm. Medico-chym. l.j. c. j. Effentiam. mineralium confiftere in fubciliihiHis mi- neralium variorum particulis & fpiritibus ex a&ione & readHone tn Martenj vel pugnam ortis,qux cauiTa et- iam, quod acidulx fint potanda: ex ipfo vivifico fonte, vel fcaturigine ipfa, recte docet Fr. Hofm. in clab. ad h. Schrod. l.p. /^.Dividimtur in Nnturaks, quas Galenus appellat«ii/Toi<!.'ijrpontenatas,/./.^i5. F. c. /7. Htpp. 9. 1. 6.8pid. f. 4-t.ip. 'ύοατα χτίχ^ία,Λ^α arte carenres; ScAr- Ufiualcs five artitkiofas , τεχνικώς vMTxcKivccSi^Ty., Gal. comm. ad d. I. Hipp. Schroder. d. I. c. ij. Fr. Hofmannus in CUci. adh. I. Hiltoriam & catalogum vanarum Aci- ^«/^rwwviderelicetapudTabcrnaniontan.in fuo ver- naculolibro, ThefiurtM AquArum infciipto, ut & Ioh. Weker. Antidot.ir.Spec. 1. 1. fetf.j. ubi fub nomine ΒλΙ- nearttm &: internas icidulas comple&icur. In fpecie de Acidnlu Helvetixles;atur Ioh. Iac. VVagnerus in Hi- flor. Hel^etix Curiof. fefi.j. art. g. p. 103. feqq. Ex re- centioribus Arcanua dcidulartan prodcre tentavit Petr. Giurius,uri extai in Ailis Erud. Lipf.i6$2.

a c 1 η ν s, o'|y?, quid fignificet , fciifibus magis per- fpe<5lum eft. quam uc \erbis exprimi commodu poifit. ■ Eiustamen hodieque inmedicina tVequencior applica- tio tricas pepci-it non piucas. Q^ifs ut breviter pro inlKcuti ratioiic cxpedianus , Acidttm accipirur vel dc

• qualitare quadam guitatii, qua pra;ternaturali , in hu- moribus , alimcntis , mdicamentis occurrente , cujus

• virtusjuxta Galemim qudem confiftit in hoc, quod mordicctabsque calehaihone, & vis feriTientandi quo- que inlit, /. /. dc S. Fac. c.37 Ltem, quod natum fit inci-

ACl 9

dare, extenuare, dividere/tarftuque liberare, perpur- gare cicra excalhadlionem, /./. c. 26. Enimvero infufft- ciens haec eft enumeratio. Hinc recentiores re&e quo- que Acido cuidam tribuerunt vim congelandi , coagu- landi, figendi, incra/Tandi , obilruendi , fermentatio- nem cohibcndi, & ita frrigus totius corporis, pallorcm &infirmitatemefFiciendr, quatenus nimirum Acidum ahud in fixis , vitriolaceis , aluminofis portionibns ; aliud vero in nitrofis , volatilibus confiftit. Vel cx principiis Philofophix Cartefiana; Acidorum particulx, modo gladiolis,modonovaculis,modo acubus & acu- leis,mudo etiam cuneolis animilantur,unde & Antaada varia effe debent, Dolaius Encydopxd.Med. 1. 1. c.j. §. 19. p.jj. Vel fumitiir pro principio quodam falino con- ftitutivo & fubftanriali omnium corpornm natura- lium, ita ut uru cum altero , quod Alkali appellant, adconftitutionera rerum naturalium in initiis earum tuminmixti partibus concurrere nonnulli moderuo- mm docueriin,qua:fententiaetiamtancum invenit ap- plaufum,utiaim!lrorumfcnptis Medicis nil nifi Aci- dum &c Akali fermc kgatur ; Imo non niodo natura- lium rerum, fed & pra:rernaturalium , morborum puta caMiTarumque morbincarura originem ex illis duobus deducere non verici fint. Qua de cauiTa etiam palma- ria Medicinx objeda & Archuedlonica Naturx initru- menta appellata fuerinr. Enimvero quantis coramen- tum hocingeniofumadhuc fcateat tenebris obfcurifli- mis, evidentillimis conrra quandoque contradidlioni- bus,cuilibet,cujus animus novitatis vanx cupidine noa prxoccupatus & occrecatus fueriti,Iegenti recentiorum, videlicet Takenii, Svvalbe, Davidis de Bcke , Barneri, aliorumque fciipra, nullo negotio patcbit : ira ut idcm judicium,quod Galcnus quondam de Cbryfippi fcriptis tulit, de his quoque ferre falva veritate liceat : Oportet ter & quater multo cum otio, ftudioque & diligcntia non mediocn perlegere, atque ita demum credere,id in illis reperiri , quod in proverbio eil, cum ajunt : Nihil apprchendi ' fortiter cene ; Adeo xnigmata funt mira- bili quadam obfcurita:e perplexa, l.j. de Hipp. PUt. Dcir. c.4. Quid ? quod jam infufficientiam horum pi incipiorumagnoverit&faiTus fitD.D.IoharmesBoh- nius in Epijhla ad D. La»gelottum pubiice edita. An . actditas naturalis in fcnuento ventriculi chyliticante & fucco pancrcatico occurrar,ctiam hodieque in dubium vocarur. Enimvero nollri non eft inftituti , contro- verfias lias ventilare aut dirimere. Acidnm quoque dicirur de quibusdam Chymicis medicamencis v.g. Aci- dmn Tarcari fcil. fimplex, quod convetiii: cum Cryilal- . lis Tartari. Vnde compoiita Acida v. g. Acidum Tar- tari 4luminatum,Acronium, Cinamomeum , Rubrum, apud Rolfink. Cbym. 1. a.f. 1. 1. IV. f. 1. Art. /, c. g. feqtf. Igitur deAado 'άλις σπκίνα.

AciEs,<£x)c,quid communiter fignificet,ex aliisLexicis . notum eft. Io. Rhodius pro fua ingenii acie, facpe nimis curiofa & fupexflua,Mcdicam ci tribuit iigniiicationcm, Β cjiiam

t» 'AdM

quam e direrRsLatinis probatis autoribus , ctiam Mc- dicis , CiTalpino , Claudino, probare conatnr, quod Aciesfit Chalybs,Gx£zz τόμωμζ,ά'ι&Ά a Chalybibus, pri- mis ejus inventoribus , feu fernim, igne fnilonis vche- mentiffimo depuratum , ad argcnti albediiiGm maxime accedens. Verumficita: cui bono ant>;m ifta eft no- titia, fiquidem manet nihilominus in foro Mcdico mi- nusufitata, troptca & fenfum magis obfcur.tns,quam declarans? In alio Lcxico hanc Aciei fignificationem confirmatamvidiautoritatePlinii, absque tamen allc- gatoloco: poftquam vero Flinium evolvi, nullibi de chalyb« egiiTe obfervavi ; de f crro vcro lib.j4. H.N. c.14. nbi quidem^c/Vibis terve mentio fit, fed quod chaly- bem fignificet, reperire non potui.

Α c ι ν ε s 1 Α^άκ,ηνίίίχ , Latine ImmobilitAf , gencrali- terquid fignificet, notius eft, quam ut opus fir prolixa expofitione ; videlicet Motm prfiationem vcl motum localem abolirum. Spccialiter vero Galeno ira dicitur medtAilU ^;«'«,qua:fyftolen & diaftolen pulfus intcrce- fatj.i.de dijf '.pulf.c. 7 .V ocatur & ησυχία, %gtyiec\x. Jjhiies.

Α c 1 Ν ο s Α tnnicA., eadem qux ifiea, γαγοι^ς, vide Ocultts Rbagoides. Dicitur & Aciniformts apud Ingraf- fiam Comm. in Aiic. de Tumor.p. n.p. m. :q:.

α c I ν ν s, ςχφνλη, (ζξ , vide Stapbyle. Cton.

Α c I s, κκ)ς, vocarur cufpis teli vel fagitta:, & pertinet inter cauiTas vulnerum : Vnde aliquoties legitur apud Hipp. l.j. Epid. XX. 2.4.J.XXI.6. Iunge Foef. p. /7.

acmasticos, άχρχτικος, epithcton febris, quar & 'Homotonos.)oiJ.0TO^'^j AlcitwT^Synocbi fpecics , qua: fimf- lemrervandoefFervefcentiam continuam ad finem us- que tcrminatnr. EpAcmajlicA vero, ίπακματιχος σννο- ^ocappellatur, quando continuo crcfcendo procedit : Έζοηη-ζτΐχςκκμζϊΐ/.οζ,ρΛτααηαβκα fcbris, qux decrc- fcendo movetur, ex Gal. l.y. Meth. mcd. c. 4.

α c μ Ε,βκμίί proprie fignificat,juxta Etymologici Au- tortm^fummamferri aciem, quafi ab u/.v) acies, vel tiV.tj, qnod ab i}V.i<),5i'»io,dcfcendit,quia omnia penetrat.Igitur «xjj dicitur & pleonafmo literx /.ί,ακμίί .Verum harc figni- ficatio non efthujus loci. Ab hactamen dependet altera generaltor tralatitia, quando fummum uniuscujusq; rei Vtgorem & incrementum denotar. Vigor enim dicitur, quafi $k agendi^&cVigentes^uaii fci agerttes^vixmtz pleni. Hincbigor corporis,i>/£or xtatis fsepe legitur apud Auto- res.Eft veroFigor £tatk nihil aliud,quam βα'α <etat Sca- ligero in Poetic. media intcr juventutem & fenedhitem, in qua promtitndo ad a<£Hones motusque & robur cor- poris vigent. Galen./. /. de fan. ttt. c.2. Leonicenus red- didit Conjiitutam , alii Confl.mtem^ alii Subfiftentem vo- carunr. Inde translatum vocabulum ad alia omnia fumm.im perfi-dtionem adepta-quin & ad ipfos morbos. Sic oaim Medici tertiummorborum tempus άίχμην , βα- tinnbigorema^eWant, inquo fumrrmm habent impe- tum,& caufa eorum biget , floretque vis mali, unde He- rotianus ex menreHippocr/Ax.fi-^v πά$ας definit,quod fit pri-fentia fignorum magnitudincKi morbi oilenden-

ACO

tium ; qu! IdcmHippoc.per K-£iu,forere,c\e%znti meta» phora cxprellit ftatum morbi vcl tigorem, l. 2. Epii, f i- ».24.\'ideCisUn.dvn.Sel.Med.Ex.XII.§.8:.fet]q. Dc vo- ce vcro άκμη confulc etiam Focn^./7.Dietcr. lacrei n.29. Α c Ν e, «Kvsf. vide lonthos.

acnesti s, «Kn)T<?,dicitiir pars illafub fcapiili5,'ubi fpina medium dorfnm efficit in quadrupcdibus.Polhix /. i.r.^.medium τΎ,ς cV<i,Jo;,i.e.luiTiboriim dcnotarc fcripfit.

Α c ο, Α (±y o, eaqux^-y SarAchus , SAracbmm , pifiis efl: apud Iipirotas, & Infubrcs fi cquens, ncc non in lacu Comcnii, cujus defcriptio habetur apud Aldrov. /. /. de pifc.c.jg. Intercibosfatprobos rite prxparatus com- mendatur ibidem.

Α Ο O Ej ά/Λ-ή , vide Auditiu.

acoelioSj mo^i^.oj.d.De^evtris^.t. ita exrcnua- tuSjUtventrcquiscarerevidcatur. Galcn. 1.4. de Hipp. & Pl. decr. c. 4.

α c ο ε τ ο s , ακοιτ®* , epitbeton mellis, quod per fe fluity.it muftum & oleum apud Plinium /. XI. Η. N. c. lf. & maxime laudabilc eft.

acolastos, άκο'λατος, Ethicum potius , quam Mcdicum, fignificans, petitlantem, lafii^nm. In qua fignificatione Sc de moribus fumitur ab Hippocr. 1.4. Epid. VU.7. Adde Foef. d. I.

aconE) u/.iiVj) cos , piU vel mortarium. Legitur apudHipp. in ntraque fignificatione, 4-de R.V.I. Α. ί· I2j. & l- de S>ifu III. 7. FocT. dicl. I. vide Cos.

α c ο ν 1 ο n, axJv/cv, Latine Coticula, Diminutivum Cotis. Dicitur &de medicamemo ophthalmico , in quo mcdicamcnra dura& folidiora, gemrr.a: multx at- que ebenum ad cotem atteruntur , r.e oculum lxdere queat. Gorr.

acontias, awjTix^ vide Cenchrias.

acopon, xy.ottov, dicitur omnc id in genere , quod laffitudinem^ κόζαν , tollit. In qua fignificarione ufus Hippocr. 2. aph 4g. Vide Dieterich. latr.n.30. Infpe- cie translatum vocabulum ad medtCAmcntA TopicA, qua: illitu blando lailitudinem ex multo vehementiq; moru corporis & laboribus obortam tollcre valent. Tandera ufus paulatimnomen hoc extenditetiam ad alia medi- camenta laffinidini tollenda: non dicata, fimilem faltem hnimenti vel olei confi/lentiamhabentia. Gal. l.y.dc C. Μ. P. G. c. is.feqq. jung. Foef. d. ί. & ρ.ι8· Gorr. depn. Gcmma quoque aliqua Acopii Plinio vocatur /. XXVII. Η. N. c. 10. ideo , quod cum illa olcum ferve- fadlum perun&is laflitudincm ibl\'ar.

acoRj οξύτης, communiteridem cft, quod AciditAi. In fpecie tamen Galeno ita dicitur fpecies corrupttonii acid* Alimentorum in ventricilo, unde acidi ru&us pro- veniunt,juxta Gal. /. j. de Vf.part. c.4. Snnt vero ali- menrailla corruptelx acidasobnoxia frigidiora magis- que pituitofa. l.j. de fymtom caujf. c. 1. Csterum Acori in venrriculo naturali mulfum tribuiffe Helmontium, patet ex tr. PleurA furens. mm. 14. id quod inteliigen- duoi de ferniento vemriciili αςίύίο^αίο, ii rite fe ha-

buerir.

ACR

b eerit. Vide Rolfinlc. Ord. & Mtth. Med. Spec. I. 2.f.2. c. if. ij. quamvis & hodteque iint,qui acorem fermcnri pernegent,&iuternonEntia referre non dubitent. α c o r d ι ν a, id eft, Tutia Inda , Rul. in Lex.

Α c ο r ι λ, xxaejsi, emphaticum hoc vocabr.lum le- gituriu aurea fententia Hippocr. /. 6. Spid.f. IV. t. 29. κβκχσις νγα^ί) ( vel juxta Foef. υγιής) ootogty rjo^Jc, άακνίη Trauuv. h. e. Exercitatio fanitatis vel fana eit, vefci citra fatietatem , & impigritas vel alacritas ad labores. Et hic verus eil fenfus atque genuinus. Qiure miran- dum, quod accuratiflirnus alias Interpres Hippocrati- corum vocabulorum Fpefius in Oec.p.ig. qucmadmo- dum & Hinr. Stephan. iv Thefauro , vocacuhim hoc verterinc per infatiabilem edendi ciipiditatem & inex- plebile ciborum. deilderium. Q^id di&u abfurdius, quam hoc,quod exceitus cupiditacis dborum nunquam non vitiofus, cum Bulimo & Apperentia canina coinci- dens,faciat ad exercitationem vel confervationem fani- tacis ? Sic bonus fepe dormitat Homerus.

Acos, ax@°,idem,quod uxy,stq i.e. auxilium,medeh. Huic opponitur £%(&,nocumenlum^xhium.Y'ides4cefis.

acosmia, χν.οςμ'ιχ , Galeno dicitur in fpecie inor- dinatio , vel άτχξίχ dierum criticorum in febribus, quemadmodum noV//.^eorum ordinem fignificat,Gal. c.3. in prog. Hipp. t. 7. Alias & Caivi dicebantur άκοσμοι, tefte Polluce /. 2. quia fublatis capillis humani capitis tota pulchrirudo flaccefck. Keuchen. ad Samonic.p. ug.

acr*palos, ά;;,!3^'ί5Γίίλ@- i. e. crapulam probihcns & impediens. Diofc. /. /. c. zj. Gorr. Vide Crxpale.

α cr α ι , vox Arabica deaotans titili.itionem ger.itx- lium in utroquc fexu,frequentius Ln muliebri, cum ten- fione fpafmotica vaforum fpermaticorum & iniiatione ventris, necnon iudore frigido. Dicitur & Arafccn, sfrfatum, Brachuna. Species Satyriafeos efie creditur ab Interpretibus. Avic. l.j.fen. 21. trail. 1. c.j. 6.

α c r.a sr λ , χχ^ψσίχ apud Hipp.fignihcat incontincn- tiam circa cibum,potum, & rem genialem , imo & circa ca»teras res non qaturales , /. de Humor. III. 110. & alibi. Dicitur alias & kv.ohy.iSiz. , Gal. l.j. de fan. tu. c. 1. fin. In quibusdam locis ακξχαίχ quoque denotat debilitatem partis &c impotentiam , & ita coincidit cum vocab. uy.vzreix , de quo paulo poft. Ita in Coac. 1. 164. I. de im.aff. XXXVI.7\.i.Epid.VI.5~tf nltbi. Vide Foety.tf.

λ c r Α τ 1 A,dn3ibTnce, impotentiam debilitatem &c in- efficacicatem. figniii:at apud Hipp. Prorrhet. I. i.f 2.t.6o. Coac. t. 477.5. apb. i(. 3c paflim fcpius , qua» Ioca colk- git Foef. d.Li\>'i &c ad^e&ivum ί%^ψτ^ς pro debili accipi- tur & impotente Aph. 12. 7. aph. 40. Aliquando vera fumicur exceflive urrumque , & coincidit cum in^siy., incontinentia, quando rupiditas affcihium vincit homi- nem , ita ut a concupifcentia fola trahatur, fcquente il- lam , tanquam ancilla,iationc,Gal. /. Ηφρ. (j Plat. dar. c. 2. Vide Dictcr.

ACRATISMA, Λκί^πτμχ , αχ^ψτιΐμος , eft fpecics jenlacnli vcterum Grjecorum,q'iundo folo pane in mcro

ACR rs

macerato rcfccbantur , de quo Iege Lang. /. /. ep. jf. 8c Linden. S. Μ. Ex. IX. §. tfj. qui ex Dorotheo doilr. 18. fcsjoewef «το», buce.tm m:ro intinttam appellari fcripfir.

acratos, uy.gxT@* , i. e. merus iincenis, non mix- tus. Vide. Merits.

Α C r ε α , αχξίχ , uv.ztpKtx^ idem3quod cc-/.§UTyaj.scNife jicroteriA. Legitur apud Hipp. /. Prerrb.f.z. t. g. 1. 1. E- pid. com. z. t. 2$. & 7j. I. de Humid. uf. IV. 13. V.j. (f c, Vide Foei^ p. 21. feq.

acresperon, xv.qisTttqov, fummam 'csfperam figni- ficat, h. c. indpientem, apud Hipp. /. 7. Epid, XIV. 19, Foef.^). 22. ,

acretoposi a, ixpfrovotrix , hoc eft, Vmi meraci, cui nihil admixtum eil ypoiio. Hipp. 6. aph.31. Videatur Dietcricb.. in Iatr. num. /j. Vt autem ufus hujus in ocu- lorum doloribus locum habeat, obfcrvanda eft Velfchii caurela , ut nimirum pra:cedat purgario in cacochymia urgentc & venxfeilio in plethora, Notis ad Ierem.Mar- tii Obfcrt. in Sylioge.

acribes, άχοιβης , exisulfitHm^ccuratum, exa&ura fignificat , «>ijjji£ei«, exadtam accuratamquc rarionem. Vtrumq;legiruraliquocies apudHipp.v.g.de aere ufur- patur /. de Morb. facr. XVII. 12. de febr. 4. aph. jp. de dixtai.aph. j. de remediis.i. aph.6. Legitur & apud Gal /. /. ad Glauc. c. g. 1. 14. Μ. M. c.j. Confer. ad Foek p. 22. Dieterich. «.j-f.

acrimonia,acr E,i{yytttinj$5 ^j-μΰ. Vide Drimys.

α c r 1 s , aii^jic.proprie & ftridle (nmmitatem mcntis vel cacmnen fignificar. Per translationem etiam de prominenria oflium accipitur apud Hippoc. /. de artic. t. 63. Foef. d.l. Deinde fignificat etiam Locuflam, de quo infra in Loa/βα.

α c r 1 s 1 α , cey.pj.aix , apud Hipp. fumitur duplici fenfu : vel quatenus fignificat η«#λ»ζ fri/f» aut nullum morbi judiciuni futurum,vel malamcrifin , Gal. c. 2. in 1. 1. Epid. t.46. quamvis accurate loquendo pofterior fi- gnificatio fit incongrua , & potius ab illa phrafi.abfti- nendum eiTet , quandoquidem crifis cum natura: robore non poteft confillerejquod tamen ad Crifisiat- malcm rarionem requiritur. Vide Crifts.

acritoSj x-A^yr(& , duo fignificat 1. Temerarium, absojue folutione Critica Sc prarter rationem. In qtia legitur apudHipp./. /. Ep 'id.f.i.t.26. l.i. Prorrhel. fj.t. 10. & c. II. fignificat Concretum , congelatum v. g. ita fu- mitur de gelu,exponente ita losC.p. 23.

ACROAsts , άκξαχαις, idem, quod zxoit ,audk't4' ncm vel ailum audiendi fignificat. Hipp. in Pr<ecept. IX. xj. ΰ jttrejurand. I.ig.

ach obystia, κχι>νζυ<>!ζ , vide Acropojlhia.

ACROCHIR, α-Λξοχ^ξ , yel αν.ζό%Ηξ*·ι , dicitur ab Ilipp. & QA.famm*$ii extrema manus , cujus termini funt ulna cum radio,& extremi digirorum apices.Divi- diturin tres partes minores : Carpumfeu Brachiale, Metacaryam f. Poftbrachiale,& Digitos. C.Hotm.f» *r- B t gum.

ϋ AG R

gum. ad Gal. I. 1. z. de V.P.n. 14. TAlop.expofde OJfib. c. 27. Tom. I. Oper. p. m. pi.

ACROCHlRESIS,ACROCHIRISMOS, ακξοχεί^-

<Τΐζηαχζοχα^}.<Γμος,άχξοχ6ΐζίίΐ , dicitur fpecies \u£ix vel exercitationis , q.uando duo fummis manibus inter fe colludtantur & fefe raptant citra reliqui corporis con- grelTum. Meminit hujus \u£ix Hipp. /. 2. de dist.XHI. /7. l.j. XXIII. 7. XXVI. 32. Gal. 1.2. de fan. tu. c. g. tf l.j. e.j. Vide & Foef. d. I. Lang. /. /. Ep.p.

ACROCHLI ARON, άχξοχ,λίαζο·/ , h. C. αχζως χΐια- qov,fumme tepidum, quod cft medium exquifite inter frigidum & calidum , fignificat, apud Hipp. j. de V. R. I. A. t. 2p. vid. Gal. comm. ad h. I.

acrochoha, ΰκςοχολίζ , ( re£Kus , quam uxp>,- χολία,νεΐ άκς&χολΙΧ) quia Gr.xci compofuioncs fuas pcr ο μιχςόν conficere folcnt ) fignihcar promptam cx- candefcentiam & iram facilcm fimulque vehemen- tcm. Lcgitur apud Hippocr. /. /. Epidcm, notante Foef. m Oecon.p. 21.

acrochordon, αχξοχοςοαγ , eft genus $erruca- rum dolens penfile , & foras prominens, exilique veluti pcdiculo ceu baii innitens , ad differcnriam μυξμ-^/.im vel ierrucarum f^tlium , de quibus 'mfnfuo loco. Sunc vero Acrochordones vitiofi multi fucci nutricii ad exte- riora &cutim repentis foboles,ex Gal. i.aph.26. Ae- tius & Celfus ( l.j.c. 2g. ) defcribunt , quod fint 'verrucx duriores fub cuteafperiores, callofa; & plerumque te- reres , cuti concolores , infra tenues , ad cutim latiores, raro tamen magnitudinem faba? exccdcntes , juniores maxtme infeftantes , fic di&x,vel quod vertice fuo fimi- ]es fint refedta: chordx fecundum extremiratem , vel quodin imo adeo anguftx fint,ut pendere videantur. Ex ejusmodi verruca nomen (^Fabio Maximo fa&um, «t Verrucofus diceremr, tefte Plutarcho in Sjm V:ta,(k. ex veteri infcriptione :

Q.. fabivsmaxv. verycosvs.

Meminit quoque Q. Serenus Sammonicus c.Verrucis jollendis :

Interdum εχϊβίί turpi verruca papiUa, Hinc quondam Fabio $erum cognomen adhtft. Ad quem locumvid. Keuchen. innot. p. 2$+. Adde & Foef Occ.p. 23. Dieter. ». 3$.

acrochorismvs, άχςοχοα^σμος, dicitur feftiva faltatio,& refertur inter exercitia corporis, crurum, manuum&brachiorum propria. Andr. Baccius de Tbirtn. I. 7-C.j.p. m 44$.

acrocolia, ίχςοχΰλικ , dicuntur Hippocr. & A- riftoteli extremitates membrorum , nec non edulia ex iliis parata , videlicet , aures,pedes , roftra. Loca illius funt l. s-dedidt.XX.14. XXV. 12. XXVII. 29.I. 2. de ■morb mul. LIV. 2j.Yhi)us veroeft I.23. probl 40. Budxus quoque zAAit χοςΰάζ χόλικας, inteftina &exta.Celfo & Gazaj vertuntur tntnculi. Talia hodieque ad Gelati- nas parandas in re cibaria accipi foient. Cur Erotianus

ACR

hanc vocem expofitione minime egentcm judica- VL-rit ceu nimis notam , nonvideo. Confcr. adFoci. p.23.

α c r o d r γ a , dKgoifodf vocantur in genere omncs arborei fruitus, qui alias οποςΰν , Latinc Pumorumno- minc veniunt ; in fpecie vero ii, qui in ambitu piitamcn habenc lignofum , eoque concludunrur , ut funr Iu- glandcs, Avcllan.ie, Caitanex &c. & Nucum -/.αξίων ap- pcllationc comprchendunrur. Hipp. generalius falttm acceptfTe videtur de Nat.pueri II. 12. & de Humor. IIX.2J. Hinc re&e etiam negavit C. Hotm. vocabiilum hoc fignificare cerrum frudlum , /. 3. Var. Letl. c. 24. άςΰα enim vetuftiifimis arbor eft. Idcm com. ad Gal. LL. de V. P. n. up. Iunge Foef. d. I.

acrolenio N,«*foAijwov,idcm quod Olecr.inumfa quo fuo loco. C. Hofra. d. I. ad Gal. de V. Ρ. n.p4-

Α C R ο Μ I Ο Ν, άχζωμιον}ΐ(\ fummiu Humerm , hunie- rivepars fumma exterior & prominens,brachioque li.t- rens. Infupcr ca cft cornpaftio,qua os fcapul* a fpina tenuc inchoarum paulatimque plenius cffidhim ad Λ- cromii locum pervenir,ibique brachio conncdlitur. Alii prartcr hac ambo,qux conjunguntur,tcrtium os effe in- quiunt, quod in hominibus folum dcprchenditur , id- que Cataclida,xccT<xx?.iiZx & Acromion appellari exiili- mant a Gal. de OJfib. c. 14. 1. 13. de Vf.P. c. 10. quamvis C. Hofinan. /. /04. doceat , Galenum duohxc vo- cabula diftihxifle,& χατχχλίιΐχ os parvum fcapulae car- tilaginofum fignificare , άχςωμιο-j vero fummum hu- merum.

acromphalioKj ίχζομ$ά>.ιο'ΐ , fic dicitur pars mcdi.i umbilici , de quo infra fito loco.

acropathos, άχς όπχ<ι@~ , dicirur de morbo,qui fummam corporis partem aliquam afficit. Vfurpatwr ab Hippocr. de uteri orificio affeilo /. de fuperfat. XIV. 10. de cancro occuko Prrorket. XIIX.p. jungeFoeX Oec . p. 24.

ACROHs, αχξοπις ( alii ίχξ οχτή; , vel αχςωπιε ) eft epithecon lingu*, quac fua ipfius extrcma efFormare ne- quit. h. e. proptermoms facultatcm inarticulata ,Gz\. in expo^boc.Hipp. quamvis FoeT. in Oec.p.24. ex ipfis textibws Ηιρρ. 1. 7. F.pid. XXIII. 21. XXVI. 7. £f XLII. 4p. potius ad a:grum ipfum pertinere hoc epitheron exillimer,id quod minime certum eft , cum Hippocr. haud infrequens fit , ipfa nomins afFeftuum abftradla cum epithetis ajgrorum concretii permifcere.

ACROPLoa, άχς oTAea, apua Hipp. dicnntur, qu£ in fummo extant , veluti in fupeificie innatantia /. 1. de morb. X. 66. add Gal. in Exeg. 9ec. Hipp.IoeC p. 24.

acroposthia, ΰχξοποιίτίχ , vel αχξοπιχ&ίν, , dici- tnr Pr<cputium , aut fumma vel extrema prsputti pars, glandem penis integens. Idem fere ergo , quod πο&ν. Haec pratputari & refecari folf t adhuc Iudaeis & Turcis. Legitur hoc vocabulum apud Hippocr. 6. aph. ip. Coac. 1.304. 1. 4. demorb. XXIX. 7. Adde Focl p. 24. Gorr. in Pf/Diersrich. n. jj.

acro-

ACR

acropsilon, «Kf ίφιλΛ, vocatur membrum in ex- tremitate »;«&/w,& legitur apud Hippocr. depudendo in extrema parte dcnudato , lib. 4. Epid. XX. 6. Vide Foef. p. 2j.

acroSj ίν-ξΌ* , proprie fignificat fummum, extre- mum. Ita dicirurdenafo p){ Hipp./. £ Epii.f.u t.j. alias uno vocabulo &*gogfiiiev. Vfurpantr & de fta- tu corporis, qui ad fummum bonitatis pervenit, i.aph. 17. de jeflxte aph. 1$. Per translationem vero etiam id,quod optimnm eft,fignificat,v. g. Vnguentum Irinum eixfovi. e. optimnm apud Diofc. /. /. c . 67. Hipp./. .z. wori. XXIIX. 4. Confer. ad Foef p. 23. Dicter. n. 36. Dcrivatio Blancardi ab χκςίζν eft inepta , cum hoc ceu verbum frequentativum derivetur juxta regulas Έ- tymologia? a nomine primitivo , άκ?@-\

acrosapes, άχζοί^7τες apud Hipp. /. de Alim. IX. de cibo dicirur,qui in juvenibus ISuer putrefccns, in fe- nibus vero perfe&e & ad fummum transmutabilis eft & offerendus. In quem locum tamen refte animad- vertilTe videtur Valeilus in Comm.p.m. 243. hocEpithe- ton fignific.ire ccmcottu facile , & modum hunc loqucndi fluxiiie a quodam Medicomm dogmate , quamvis falfo, conco&ioncm riborum putrefcentia quadam perfici. Nam Cxpe ex falfo dogmarenomina fluunr, qua: ab Au- toribus rctincntur , etiamll in illodogmate nonaquie- fcant.

ACROTERIA, αχοωτηςιχ /alias ix? tx , ίχξχλέχ , di- CunturHipp. extrem£ torporx partes, videlicer caput, manus, <3c pedes. Horum refrigtrationem in morbis acutis exitiofamefle ob flammae vitalis , vel per coagu- larionem fanguinis , vel nimiam confla«rationem prx- greiiam defc&ionem, docet Hipp. 7. aphor. 1. 26. le- gitur & 2. de R. V. I. A. t. 44. f. 3. t.tf.f. 4. t. 16. 26. Ad- de Galen.jw comm. adilla loca, & junge Foef./\ 2j. Die- ter. » .57.

acroteriasmos, καξωτ-^χίμος , vocatur ex- tremarum corporispartium, videlicet manuum& pe- dttm, vel putrefcentium, vel quorum ofla perierunt,per ferram refeilio ; Dujus modum accuratum vidc apud Aquapend. in Ope>. Cbirurgic. & Hildan. in Tratl. de Gangrjena (3 Sph.utlo. Vocabulum vero Graccum fic de- fcripfit Gorr. in defiy.itiombui. In aliis vero Lexicis al- legaturDiofcorides l.y.c.i.

acrothorex i8wf>(| , vocatur ille , qui ISi- ter ϊ 'ιηο inebriatws eft, 5c opponitur ab Ariftotele τ<ϊ με- 5«βντ< σφόδοφ valde etrio,/.j. probl. 2. Erotian. in Gno- τηχβίοο & Foefii Oecon.p. 2/j.

acs ν ο eft Corallhm rttbrum. Rul. & Iohnfon. in Lex.

ACTIN, ACTIS, ακύν , άχτ)ς , vide R.idiut.

ACTINOBOLISmvs, χκτινοβολιιτμο; , ftiwvef ολίχ, vide Diradiatio. Iunge VVillis. An Brut. Part. 1. c. ij.

Α c Τ I ο, ενέζγίΐιχ , πςχίις , idem , quod Funftio, Ope- ralio. Quandoque late fumitur, quandoque ftri&e. In lata figiuricatione compleftinir & adivos motus,vel

ACT 13

attiones acli£af , Ινΐξγεΐαζ, 5^«s-«*5, vel π$φκτι·/.άζ , qvx funrmotus agentis, ilveinotus aitivi partium organi- carum , v. g. Manus afiio eft apprehenfio : Pedis,ambu- latio &c. & piiffiras πα^τιχζ; , quales funt fenruum , qux fiunt recipiendo fpecies fenfibiles. Ita oculi attio diciturvifio: Auris, auditus. Sed & utilitat-es & ufiis parcium quarundam comprehenduntur , dum qu.x- dxm membrorum organicorum partes miniftrant agencibus, quafiftando in fuccenturiis , v. g. ut oculus vidcat, non eft fatis, illum bcne habere , fed & opus eit ciliis , fuperciliis , palpebris &c. uti loquitur C. Hofin. in G.il.de Vf. P. n. yjf. In rtri(ila vero iigniticarione quamvis tn medicina minus frequcnti veri motus par- tium organicarum faltem Aihbnum nomine veniunt. Sunt vero in genere nihil aliud , quam Accidentia fani- tatii & morborum prima, qua: difpoimonem vel facul- tatem corporis lutmani ejusquc membrorum fecimdum & prxter naturam fefe habentem immediate confe- quuntur, dividunturque in tres ClafTes ; Naturales, .Vi- tales tk jtmmalti : feciindiim Moebium iii VitaleSyAni- msAes & Genitalcs, ouarum omnium quaedam iunt Ne- biliores , quaedam Ignobtliores : alix Public.t , alia; Pri- fy.its. Oinuino igirur ab Operibm, qiise εςγχ vel hisg - Ίνμ-χτχ dicuntur, probe fnnt diitinguenda, utpote qux fecundam accidcntium & iymptomarum claiTem ccn- ftituunt, contra oninionem Galen. /. /. Meth.med. c.j. ubi dixit , niliil referre.live Opus, five Aflioncm inter loquendum dixeris. De Ailionum differentiis vide plu- ra in Inflitutionibin.OWiWo \n Animalem , qua; a cere- bro , & Naturalem., qua: a ccrebollo depcudct , infuffi- ciens eft & incpte a Blancardo propoflta.

Α c τ ι ν ν s , ^^r/.ac. Vide Draflkus.

acttati o,Lat. dicimr de rebus prxcipue medica- mentis potentia talibus , qux ut operentur a£lu , opus habent mutarione a calore noftro vel temperamenro virali. Eft igitur ACtuatio illud vmtattamt momcntumt τΐ-μ(τΰ£ο?.νζχ±οξμνι) a calore noilro vitali dependens, cujus beneficio virtus medicamentola elickur,& hunio- ribus vitalibns arque fpiritibus noftri corporis applica- tur, & ita in achim deducitur. Vide Galen. l.j. de Tem- per. c. 4. vel manif-eftatio virtutislatentis vi naturali ca- loris noftri fafta, verbisBlafit Villafranca;'w Itb. de me- tbodo refrigerandi potum pernitrum p.m.23. Vt en:m atlu ralia fint,id a nobis accipiunt, d. I. c.i. Iungatur Difpuratio noftra de Pnrg.-it. mod» ac itis ad aI*v. th.14.Sc Dogmata. Medic. Gener. Ρ. VI. c. 2. dogm. 2. ρ. 6$6βη.

Α c τ ν s , higyitttf opponirtir ίυναμπ ,potentia,mnc δε m Mcdicinaremedium<?i.7#tale,T3 xxl' g/tfy.iavjcontra- diftinguitur ab illo, quod eft poteftate tale, ro Ι^άμπ, Galcn. /. /. de Simpl.fac. c.p. Illius cognitio facilis l-H, quia in fenfus incurrit , & tadhi percLpitur , tgnern eflfe calidum v. g. & glaciem frigidam,/. 2. de Temp.c.2. Eft & Ailu tale perfeftius eo , quod potentia tale , quia h< e nondum tale cft, fed poteft faltem ta!e effe. Illud t"6ro jam pra:fen5 ipfa energia. Dicitur autcra Talt /ίψ*^-%.

Β ι Cali-

i|. ACV

Calidum,frigtdum,humidum, ficcurn &c. vel quod ftimmam habet ejusmodi qualitatem , vel viricentem qualitates contrarias , vel ad cognati gencris mediocre aliquid, vclad unum cjuodlibc-t a nobis cft collatum. /. j.dctit.c. i. Brcviter : Rcs eft in fe magis petfpicua, cjuamutopus fit vcrbis. Attus atltioritm funt in pa- tiehte difpofitio , id eft , forma agit fecundum materiz difpoiitionem , fci ibit Dav. Lagncus in Harrnon. Cbym. Tbeatr.Vol. IV.p.yjo.

ACVlTAs idem fignificat, quod Acrtdo rcl acri- monia , & legitur in Mafcelli Cumani 0bfcr9.it. i6. apud Vc]£zh..inSyllogi , cujusnota videatur.

λ c ν ι τ ι ο , vel verbum Aaierc , ο'ξΰνειν , ufurpatur tropicc haud raro dc medicamentis,quJE aliis natura de- bilioribus addunturjiit ftimulum his addant , ik eorum vim medkameatofam adaugeant. Ita purgantibus mi- tioribus quandoquc addi folent in minori dofi purgan- tia fortiora v. g. pilulx &pulvcrcs purgantes acui fo- lcnt granis aliquot diagiydii, troch. alhandal. Extr. Helleb. nigri. Sic Spiritu ialis ncuitur fuccus citri, & Spiritn nirri acttitur acctum ad folutionem. Schrbder.

c. tj. Hofman. cWp. ddbil.Mbdam acumdi aquam MercurialemPhilofophicam fuis obfcure propofitum vide in Chriftophori Parifieniis Elucidarii l. 2. c. 3. in Theatr. Chymic. Vol. VI. p, 231.

Α c ν μ ε ν , quid extra forum Medicum fignificet,ex aliis conftat Di&ionariis. Speciatim vcro Anatomico fi- gtiilicatu fumfitD.Henricus Deventer,Bclga Medicus,?» β/ο ArWro Lumine pro obftetricaniibus c.HI. ρ.ιά.ι/.dicens, AcHmina. fibi dici,v.g. oflis pubis ofTa fedentaria,quia il- lis infidemus, atq; \tAAcumm oifis facri efle os coccygis.

α c ν r ε β , notat Vitrum Rul. & lohnf.

acv s , βιλόνη , οχ<ρ)ζ , quid fir, cx alns jam Diitiona- riis conftat. Pertinet vero inter inftrumenta Chirur- «ica, & varium obtinct ufum. In ipecie vero acus m- terpundoria , qi:a utuntur in fuffufionibus fivc catara- &is in oculo removendis,Galeno dicitur n aqay.hr ^yvj , Com.j.deiisq.inmt:d.f.t.6. Graecum vocabulum $*φί legiturapud Hippocr. /. 2. de morb. LXIV. 11. Apud Gal. ctiam extat ραφίον , acicula , noranrc Foefio in Oec. f-SS1- Varias ^cwi Chirurgicas exhibe: Scultctus Ar- mam. Chtrurg. Part. I. Tab. VII. IIX. XIV. & XVII. Carterimi nomen hoc & locum invenit in Anatomicis, dum acuti illi proceiTus prope mammillares , vel potius appendicula: in ofie petrofo vocantur a Fallopio Actu ojfe* , in obfrbat. Aitat. Tom. I. Oper.p.364. vide Gra- pbioides. Ad docirnafticen metalbcam perrinent et- iam Aatt txploratorix άι&χ , quae funt exiles Iatiufculae virgulx metallica:, quxlapidi Lydio affri&x teftantur de puritate metallorum <Sc monetarum, vulgo @iceid)> 9^abcltt. De his lege D. Ol. Borich. Doamafl. Metall. §. 1$. Porro Aaxeuim eftnomen pifcis duumgene- rum,Ariftotelis & Oppiani , uterque tamen ad alimen- ta minus conimodus , quia fere exfuccus , de qui- bus ride Rondekt. l.^.c^. 4. Aldrov. /. /. dt Pifc.

ADA

c.22.fcqq. Tlujus anatomen ab Ol.Borrlchio communl- catam vide in Acl. Hafn. Vol. II. obf.^g.p. i^p. feq.

acvsioSj άκ«'ί·ί@- , i. e. miiitu. Opponitur Htgr/^ fpontar.eo. Extat & Partic. av.vecc apud Hipp. /. /. de morb. mul. XLII. 10. (<hiod participium Galen. in Ex- pofit. Vocum Hippocr*ticar.perpctamperKMr**ffic^w h. c. replctam expofiiit , cum invitam ligniHcct , nxte animadvertente Focfio Occon.p. 21.

acvsticvs, άχνςικοζ, i. c. ad auditum pert:ne?}S,au~ ditorius.ita nervus acu/licuf , medicamcnta acuftica^.c. auditum juvantia.

acvsto, idem, quod Nifrum. Rul. & Iohn£

Α c ν τ ν s , όξός , quid proprie fignificet, aliunde no- tum cfic debcracporclt. In Mcdicina vero in genere notat omne id,quod celcriter & cum violentia aut peri- culo movetur, & dicitur cum de rebus noa naturalibns, tum pra.ternaturalibus. Ita Acuti exercitationes apr.d Galen. /. j. de fnn. tu. c.j. rx γυμνίβια οξέα funt, quorntn celercs funtmorus,Synonyma rc~;s4o$fc7;, vcliemcnti- bus. Frequcntius vero prxdicarur MHlttm de mor- bis : Suntque acutimorbi ^tx β'ξέα νοσ>ίμχτχ , in gene- re magni, qui ob fui magnitudinem & fymptomatum vchemenriam cclcriter ad vigorcm properant , & cum a:gri periculo tempora fua pcrcurrunr. Gal. 2. aph. 22. Magninido morbi &c fymptomatum vchemcntia a cauf- far interna: motti & adtivitate veliemcntiori dcpender, mutationem infercns magnam vel ad falutem, vel ad intcrirum. Hinc nullx certa: de illis inftitui poiTunt prardidtioncs,! lippocr. 2. aph. ip. Dividuntur comrau- niter Ln tres clafles : (l)videlicec in morbos Peracutos , νοβηματ* χχτο'ζίχ , qtii intra feprsm dics communiter tenninanttir, ubi tamen nonnulli >.e~To?.oyQvri; rurius diltiiiguiint Perperacutos a Peracntis ; pfrillcs intelli- gentes A:ntiJfimos , ο'ξντζτχ , qui etiam primis quatuor diebus ad tcrminum properam , & cxemplum haberur in Hipp.l.j. 'cpid. f.j.t. 77-&gr. 6. (1) in Acutos fimplkiter, e%ix άπλω; νοσήματα , qui plerumque quatuordecim dicbus judicantur. Et(3) in Acutos ;x decidentia , τι οξέα έχ μίτχττωίίοις , qui quanaQwM ad quadrageii- mum usque diem extcnduntur. Piura vidc apud Gal. /. 2. de diebns Crit. c. 12. Nobis fuffiat monuifle,cauflam, ob quam non poilk firmus aliquii limesant terminus poni morborum acutorum^ condtere in varietate cauf- farum externarum,cauiTam morbiHcam ejusque motum vel promoventium,vel remoranrium. Gal. cont. 3. pro- gnofl. t. 2j. Acutos morbos & prxfirtim febriles maximam pai tem continuos eiTe docet Id<m 1.2. de crif.c. 12. Fe- brU acuta etiam fimpliciter οξίς vocatur absque addi- tionefl-ffexo? , apudHippccr. 4. Epid. XIII. iy. Plura de hoc vocabulo vide etiam ipud Foef. Oec.p. 4jj.feqq. Dieterich. Iatr.n. 621.

adal eft terminus Pa-aeelficus , quo indicafur fubftantia, vel virtus fubflamialis planrarum , quan- do purum ab impuro jam ei feparaium , in qua virtu- te dependcnt gradus dverfi facuhatum opera-

tiva,-

AD

tivarum ίη corpus humanum. Ejus meminir In fragm. dere herbar. 1. 1. §. de Incarnatft.

Α d α μ, proprium nomen primi hominis a Deo crea- ti. InCliymiamverotranslatumxnigmarice notatZ,4- fidan Philofophicum , item Mercurium Philofoph. qui fuam E\\im occultainin corpore fuo geftct. Hincvoca- tur etiam Ad.im Philofiphicus. Dornxus de transmut.ms- tall.c6.S- ifp-Lapis quoque clicitur Adamiaus ibid.in Ihtatr. Chym. Vol. Lp.jog.jafi.j2Q.

adam as ,άνάμζς, refertur inter lapides prctiofiffi- mos & gemmas maxima: arftimationis & multorum nummorum , Cryftallum & co-gnationis vinculo & ge- nerationis modo pene imitatur. Videatur de hoc Chiocc. Muf. Calcfettj.p. 202. feqcj. ubi ilmul fabulo- fam illam fentenriam Plinii de invincibili ejus duiitie,& foliditate, ira ut omnem vim ignis & ferri eludere dica- tur, refutatam reperies. Apud Galen. etiam dicitur GKxSviwmpatibihs, vel omnis affe&ionis & paffionis ex- pers, /. /. de fan. tu. c. 4.&C maltum terrx habcre, /. 9. de S. Fac. Adamas ex Lunae coelo & ejus terra fieri legitur in The.itr. Chym.V0l.Lp.31j. Aliterejus generatio defcri- bituri» Vol. IV.p.42?. quando vapor naturx perfc fub- limaturfmeacceiTupinguedinis fulphuris , & venit ad iocum aqux pur-E falis,fiunt AdAmantei, & hoc in locis frigidiffimis,ad qux non poteft pervenire pinguedo illa. An Adamas venenis intus iumtis re&e anuumeretur, ventilavit Sennert. M. Pr.l.3. P. 2.f 2. cj. qusfiion.2.& l. 6. P. 6. c 7. Adamas f.iilitim ex hyacintho , fapphiro, legiturapudLibav. S.A. Ch.L6.c4. Alia compofirio proponituraLullioz» Tr. Anim* transmttt/ttio , quod fiat ex natura argentt terminati in na-turamlapidificam. Th. Chym. d. l.p. igf.

adamita, adamitvm, Paracelfo vocatur du- riAImum in albo.Sunt duriiTimi albi lapides,& Adamita eft lapis proprie,qui in vefica reperhur.l.i.deTart.lrail.i. c. 1. Adamitum eft proprie Lithiafis. \A.in Fragm. ad h. I.

ADARCE, ADARCION, ADARCVS, &!>ίξγ.νΐ , alcig-

χ<βκ, ecSugxit, feaindum fubftantiam eft veluti fpuma concreta aqua: ialf--,concreicens ad hanmdines & rtipu- las. Acerrimum eftcalidiiTimumque , & propterea de- leterium, & impoilibile, ut intra corpus fumatur. Fo- ris vero impofitum permifceri lolet aliis mitiori"bus,qua: vim ejus remndant, Scitacum frudhi adhibetur, tefte Gal. /. 11.de S. Fac. h.tit. Rulandus & Iohnf. in Lex. Chym. dicunt, eiTe car.iem marinam fecundum nonnul- los, & praecipue in Cappadocia &: Galatia nafci. India- cum nativum veluti ir arundinibus Indix fponte na- fci veluc fal Indum in Canna. Eft vero Adarce fimi- lis colore flori lapidis Afa , & in forma mellihalcyonio & aliquando cavo proxiina,ut poifit videri lacuftre qua- ii halcyonium. Etquiaippendetarundinibus, Perica- lamitum & Calamochiupi quondam dicebatur. Ho- die , nifi fallor, BalU ma.rinum vocant. Ita videmus, Medicos uti his ridiculis, iacpius contemtis nobiliori- bus:noiifiuncpamecidmiesiu obfwuris vocaut voca-

ADE tj

bulls, ut Oedipo ipfo foret opus. Ha<£?senus Rul. & Iohnf. De Adarcii viribus docet quoque Diofcor. l.j. €■137. Et jungatur Chioccus , qui etinmsi/cjoniii ad- junxit Muf. Calceol.feffj. p. 24.

adarigo notat Auripigmentum , ut & Adarnecb, Rul. & Iohnf. in L.ex.

•adarticvlatio, ί.ξ$ςω$ίχ. Vide ArthrodLr, IngrafT. Latinum vocabulum applicat Gracco προσάξ- Sjueu^ quod idem eft cum SncgS-gumt. Comm. in Gal. /· ds Offib.p. 26. Vide Diarthrops.

Α D Α Χ Ο Μ J£, ΰ$ά'ξομχι , ideiTl , qiiod οΖάξομν.^ pun-

gor, lancinor, prurio, mordeor. Extat apud Hippocr. /. 2. de morb. mul. LVL. 4. LXLV. 10. Iimge Foef. p. 4.

ADDEPHAGIA, aM^ayly. , vcl ά^φαγία, $or.icita<{ dicitur, prasfertimpueris familiaris, dum panis efu lar- giori capiuntur, quam potiifnriam cauflam lumbrico- rum rel vermium efie cenfet C. Hofm. /. j. Apol.pro Gal. c. 21 j. L. Sc quidem ex Gal. c 7. i» 6. Epid. t.j.

additamentvm, επίφν&ις idem , qnod Appen- dix. vide Epiphji/is. Additamentum necatum vocari procefTum ulnae iive offis cubiti iaferioris, teftatur fal. de H. C. F. 1. 1. circ.i fin. p. 20$.

additio, Kgs&icn; , ideni , quod Αρροβύο , Ad- juntiiO) eft alterum in Medtcina: definitione Hippocra- tica membrum, oppofitum t$j i<^cugic»y quando ea , qua: deficiunt, mediante arte reftituuntur. Hoc vero pro diverils fcopis quamplurimis multifariam quoque perfi- citur , quam varietatem nunc exponere non eft hujus loci. Eft & Additio vel Appofitio opus naturx adnu- tritioacm neceflarium } quando porriones fucci nutri- cii parti nutrienda: vel toti corpoii offeruntur, ut incie- mentum capiat,iiveidfiatper arteriarum extremitates, five pernervorum fibrofas divifiones. Heic cnim inter fe difcrepant Autorcs receritiores. Nobis prior hadlc- nus vifa eft vcrifimilior fententia.

addvctio, Tizg χγωγη , vide Attraftio , P.iragogt. Addutlores qui nicantur Mufculi , vide Abduflio.

Α D ε c eft Lac acetcfum. Rul. & Iohnf. in Lexic. Ch.

α ο ε c n Paracelfo vocatur fpiritus hominis vitalis,& internus aucor operarionum vel fun6iionum intrinfe- carum, /. 2.CLirurg.magn& c. 12. Hunc fpiritum quoque infici in pefte,& mediante hoc peftcm fieri Epidemicam contagiofam, docuit l.j. dc apojlan. ir.iil.j. c 7. Dorn. Ruland. & Iolmfon. paulo aliter defcripferunt : Adcch eft interior homo nofter & invifibilis , fmgulorum exemplaria prxfigurans in animo noftro , qux poftea exterior homo manibus fuis imitatur & effingit. Q^d hocaliud , quam Aftus Ratiocinationis , five Animse Rationalis a6tus fecundi ?

adectosj ά'ίΐίκτο? , epitheton medicamentorum raorfu carentium, qua: Corn.Cclfus Leniaxoc?x , qtiod iis, quibus admoventur, lcniant & a mordacirate libe- renr,notante Andr.Tiraqiiello de Nobiliftit.U t. c.XXXI. §. 2jj.fol.126. b.

ABEDe.nies, vitlc TbagfdmA.

Α D Ε Η Ε-

i6 ADE

adehemEST, id eft, Lamina. Dicitur & Ajonec : Albohonec. Kul. & Iohnf.

adelos, aiijA»?, dicitur Latine Infenfibilis ; non evidens. Potiflimum ulurpatur dc Tranfpiratione^ux fit pcr poros cutaneos absque fudore evidente, dum va- pores 8c fuligines infenfibilitcr exhalant & avolant. Vi- de Diapnoe. 'Ά^λχ πζίίχ&ιιφ dicuiirur ab Empiricis, qua: fenfibus qnidem ufurpari & cognofci poflunt, fed nondum tamen apparuerunt. Gorr. ex Gal. i. dt fettis.

ADELPHIXIA, ADELPHIXIS, ΧΜλφιςίχ , £$(λ-

φιξις, Latine Fraternitas, Fratratio, vocatur Hipp. corn- munio, confenfus , & cognatio partium aliarumque re- rum cum in ftatu fccundum, tum prxter naturam.Hipp. c.j. de artic. t. ioo. Etenim αΐιλφίζίτ^ cidcni dicirur fumma fatniliariratecuraalio gaudere. Quo verbo et- iam aliquoties ufus, v. g. /. /. de Morb.mul. XXXIV. 4. XXXIIX. 14.C j.de fratf. t. 35. Adjectivum quoqne άδελψίχ dicitur de rrtorbis conjimili! m prioribus , /. /. de morb. mtd. LXll. /.ubialii άϊίλφχ legunt, quod & 1.2. Eptd. fetl. III. uj. occurrit.Vide Foef.^.j.

abemonia, ϋημονίχ, angorem , anxietatem antmi fignificat. Et adjeiUvum χούμων , anxium, graviterque mocrtum ; Quod legitur apud Hipp. /. /. F.pid. f.z. t. 7/. & Participium αίημονέκν l. de *birg. morb. II. 26. Vide Foef. d. I.

α D Ε Ν , aaijv , vide Gl.tndula.

adenoides, xhvonHyt , Epitheton Paraflatarum, five corporis glandulofi ad veficx ftindiim fiti, in quod vaia deferentia inferuntur. Vide Paraftaia. Profi.ita.

adenosvs Abfceffut vocatur .ruberculum, cru- duin,diiriim,atque omnino contumax difcuflu, fnboles limofi pituitofique fanguinis, glandulam mentiens er- iamcircaloca glandularum expertia enatam. De his legaturM.Aur. Sever. /. dc no$iJ£. obf. abfptjf. c.f.

α d ε ρ s , τέχς. Dicitur & Sc9um } Sabum , & Axun- gia, αξΗγγΙχνεΙχξνγγίον ( ita legitur apud Gat /. 7. de C. Μ. P. G. c.j. Vide Linden. S. Μ. Ex. ΠΧ. §. j6.) dif- ferta/>/«jwf^/»e ,quod ille crafliorfit, in animalibus- que totamnaturam magis tencftrem habenribus pro- veniens , velut in humidioribus pinguedo. Adepsopo- que non tam facileigni appofitus liquatur & funditur, fufiis vero celerrime coit & conglaciatur , mulroque ap- paret pinguedint durior. Quod fi %-ero voles , omnem oleofam & pinguem in animantibus fubitantiam Adi- pem appellato, ut plerique Medici. Sed & Pingnediuem totum hoc genus appellare tibi licet , verbis Gal. /. //. de S. F*c. Ita quoque pro Synonvmis habet P. Barbette Chirurg. Ρ. III. L. i.c.3. nec alii recentiorum diftin&io- nemaliquamoblervarunt. Vfus etiam cum Pingucdine cft communis. Vel enim ad caloris confervationem & augmentationem, vcladpai-tiumemollirionem, vafo- rum dirtributioncm,motus {■'aciiitatem, aliosqne fimi- les ufus tacit. Vtrumque & sldiptm & Pmgnedinem partibus organicis fimplicioribus fecundariis annume- v.u c , veritati magis confonum videtur, quam humo-

ADI

ribus, aur excrcmcnris,utilibuslicet, aiTociare. Rul. & Iohnf. in append. Lex. Cbym. ita Adipem defcripfe- runt, quod fit pinguedo coagulata vcl condenfata,qium coniillcntiam habet aflilinis portionibus. Et(.nim il deilillctur adeps, deftillatione partes fulphurea; adfccn- dlint&remancntiufundo portiones falinae, unde li- quor il!e poit deftillationem non amplius coagulatur, & Olfum Adipn dicitur.

α d ε ρ τ v s, terminus Paracelfo & Helmontio fami- liarilliimis, quo notatur fingulans qua;dam a Deo do- nata (ScconceiTa cognitio. ItiAdepti vocan,tur , quo- rum redor etiam Spihtus Dei eft, quiquc fibi aiiquam peculiaremcompararunt fcientiam , pra-fertim per ar- ttmCabaUj.Mdmonz.demagnet.buln. cur. n.129. Vnde & sidept.i Saentia vel Sophia κχΤ ε'ξοχνν dicitur Magia Xa- ttiralis Sc Ars Caballifiica, de qua infra in Cabala. Ta- lemquoquefpecialcmfcientiamnrget Iklmont.;« Me- Mcojlk. Adeptum wc^f»^/ appellar,quem opponit Gale- nicx& Paganx fcientia: Medicx, atque peculiare do- nuniDei haberur nobilius &: fuperius, quam quod e cognitione pracexiftente fenfiuim formatur in intelle- &ii,imo,quodnccpropriedoccfri vel demonitrari pot- ell. Plura vidc i» prdf.tratt. de Lithiaft. Adept.t Sophu msminit Paracelf././.^f peftej&xn addit : Adepta Phdnfo- phtxl.2.Chirurg.magn. tr.j.c.i. Adtpti etiam Cbymix dicuntur, qui omnem laborem in Arcano univerfali ac- quirendo impendunt & in Iianc metam adfpirant. Vc- rummodoiterumad illos non quadraret fupra addu- ctumproverbiumapudGalenum: Nihil apprehend: & fartiter tene.

ADHiERENTiA, χςόα^ύπςϊ Vide Profphyfts.

adiachytos, χΐιίχυτ^)-, x.t.mmime diff.uens aut difflifus. Vfurparurtropicede iis, quiveititu & ailtu funt frugali,minimeque di(Toluto, Hipp. /. de dec. or- natH II. 1$. Iunge Focf. d. I.

adiaphoros, χίιάφοξ&·. Vide Indifferens.

ABIAPNEVSTIA, ciSixTvfv<r'ict} h.e. impedita pcrfpi- ratio, Gal./. //. M.M.c. 10. Eft caufa primaria febrium, quando nimirum fiiliginofa & vaporofa effluvia per ha- bitum corporis & poros cutaneos exhalare nequcunt, fed rcgurgicantia ad maflfam fanguineam confiifione fua infignes perturbationes in fanguine producunt, Sc fub- inde copiofius congefta &fuba<ilionem refpuentia rur- gefcentiam 6c ftbriles efFervefcenrias pariunr. Vidc Thom. VVillis de febrib. c. 2. §. Ddtn fxvguis. Confer et- iam ad Rolfink. 0. & M.M. Specd. 2. flj. c. jj.

adiaptotos, xiixxTUT^-- , nomen ei} Aiedica- menti Colici , cujus defcriptio haberur apud Galen. /. p. de C. M. S. L. c. 4. & nomen ho: ideo accepilTe videtur, quod ad omnem inflammatioriera eificax fir. Gorrarus.

ADIAkrhoea, xhxfpoix, dicitur corum , quac ex- cerni dtberent, omnimoda retentio ac inhibitio. Ero- tian. in Onom.ifiic. Kippocr.p.m. 1$. b.

adib, eft nomen anima!is, cujus hepar commen- datur ab Avifanna in omni hepatis imbecillitate , l.j.

fcn.14.

ADM

fen.i+.tr.i. ag.fi». Inteftinum & Stercus inColica, d. l.fen. 16. tr. 4. c.14. Si rabioium fiierit illud animal,de ejus morfu & cura agitur /. 4. fen. 6. tr. 4. c.j. Vno ver- bo, Lupus.

α d 1 β α τ , id eft, Mercurius. Rul. & Iohnf.

ADIECTIOj ADIVNCTIO, πς oszytd", ij, idem quod πξά£-επς , Additio , opponiturque ab Hipp. τν, άφΜξίβΗ , ablationi, de In fomn. V.11.& alibi. Plura loca, ubi verbo -τξοιτχγβν ufus Hipp. collegit Foef. Oec.

adipsoNj ζδιψον , in genere omne id dicitutv^zW fitimabigit velarcet, qualia defcribuntur a Galen. /. g. de C. M.S.L.c.j. Alias fpeciale Gricis fuifle epitheton />^/Whordeac:E,teftaturLang. /./. ep.j7. Ita & Hip- pocr. hoc titulo exornavit ptifanam & oxymel in /. de R. V. I. A. f.i. t. i$. & f. 3. t. 30. Vide Foef. p. j. Gorr. in def.

adivtorivm, idem, quod humerus , brachium, os habens unicum. Ita vocatur a Ioh. Anglico Rof. Angl.p.io6o.c.de dislocatione adjutorii. Legitur & in Vefalii de H. C. F.p. m. 207. Defcribitur vero claris ver- bisab Albucafi:Adjutoriumeftosillud,quod eft inter cubitumusqueadcaputfpatula?,./. j. Meth.med. c.u.p. m. 206. ^^/«ior/'«w7etiamfa:pefumiairpromedicamen- to topico velexterno, quod pr.cmillis internis partiat- fe&x quafiin fubfidium applicatur,a Theodoro Prifcia- no paflim m fuit phanomenu etporifin ad fratrem Ti- motheum.

adivvanti A,«-uv£fyi}T«a,dicunturMedicamenta, qua: naturar & calori vitali fuccurrunt minifterialiter & inftrumentaliter. Fallop. detum.p. n. c. ij. Tom. 1. Oper.

adiyltstos , οίΙιΰλι<;(&· , vocatur <iinum non defecAtum vel per faccum non colatum. Id quod fieri folet in vinis conditis ad faporem , vel in aliis ad repri- mendam eorum vehementiam. Gorr. p. 6.

admxrabilis, ^χυμχ^οζ , quid fignifket, ex aliis Lexicis jam in trivio notum eft. Eit vero in Medicina epitheton lapidis fa&itii Admirabilis, cujus dcfcriptio legitur in D. Iuiuen Corp. Pharmac. Tom. II. p. 61. & D. deSpina Manujiap.y^. Ingrediuir liquorcm antipo- dagricumMynfichiTrinuruis dictum,Armamenl.fitf.20. Hyperbolici tituli Aucori huic valde familiares.

admiratio ,ίοιΰμχ , quid fignificet , aliunde no- tum eft. Hanc paiionum omnium poft voluptatem & doloremprimamftiiuit Charltonus , quando novi in- folitive cujusvis fpeces fenfum percelluit,£«rf. Pathol. HX.§.2j. Alias hoc vocabulo ufus quoque cft Ioilre- rius , infcribens libehim fuum de erroribus variis, qui committuntur circaifum Veficantium, Cucurbitula- rum , V. S. nis , purjationis & vidhis , Admirationes Medicas.

ADMisvRAB Terrtm fignifkat.

α d ν α τ α, vdAgnata, ΐπππ$υχωζ , vocatur tunica oculi prima ordine, crafior& validior,^perficie plena,

ADS 17 colore candido, (unde & Alba tmica dicitur, ScAlbtim ocuh ) oculum tirni offibus , tum palpebris conjungens rnque fuo thalamo ftabiliens , quare 8c ab officio fuo Qonjmma vocatur. Hanc tunicam,quamvis non ha- beatvafaconfpicua in bene habentibus, ophthaW h.e. inflammatioms oculorum conftituere fubieftum, commumDodorum confenfu conftat.Vlteriorem hujus tunicxdefcnptioneravide^^^Wi. Vide Amata

^ox.^cws,Adolefcent,a. Vide Mentt.Mei- racton. Adokfcenti* media eft inter puberem ^taceru &v.goremconfiftentem,cU}ustempenescalida & hu- midaeit faluberrima & veris temperatur* correfpoB- dens.Petr.Mich.deCalderia Tom.IL Oper p 218 Α

α d ο s eft aqua, in qua ferrum cand^ns re^ngmtur. Rul. & Iohnfon. in Lexic. 6

α d ρ l ν μ β α τ ν μ, idem quod ferrummatum , leri- tur apud Scnbon.».^/. 6

ADRAMjideft, Salgemmx. Idem.

ADRASTEA.^W^epithetonDex apud Ethni- cos Nemefis dift* juxta Srrabon. Lq. Geograph. ab

^tGal. 1.6 de KP. c.„. Eftvero lexriIlusPmh;i almd,quam vis & potentia vindicandi ab adverfariis vc ntans lumen & fplendorem , prxfertim in determinan- d.s rerumcaufis, ut cogantur tandem palmam dare γΎΖ 7 Pante/ 3d lHam f^ocavit contra Gal.

AdagnsEralmi ChU^d. Ur ctnt. 6. ad & d

Hofm. ad Gal. LL.de V. P. „.3M.

α d r ζ α ν ν μ, eft nomen medicamenti compofiti 3c abAdnanoImperatoreinvenri contra affetfus capitis ommhnos excauirafrigida, cujus defcriptxo extat m Amidotar. N1Colai m operib. Mefu* fol m 37o b

α d r ο ν, eft terminus Spagyricus, denotans vcl dlud tpfura corpus aut plumbum , e quo elici debet Mercun,» pro lap.de Phdofophico^nqua /Igmficatione fumitur

Theatr. Chym. Vol.II.p.n^ in EpifioU Anonymidt prmctpm Art. Hermet. m Th. Ch. Vol. IV.p. λ74 /el no- ^l^mUpideMmiofopbiam. Lagneus^ Harmon. Chyimc.Th.Ch.Vol. IF.p.^ui, & Saturm^X Plum. iwwdicitur.Rul. inLex.

adsamar fignificat Zerf«» vel Vrinam. Rul. & Iohni. in Lex.

adsellare, verbum annquum denotans exone* rationem alU, five excretionem quoridianam. SetU enim ftmili* ,xz\familiaric£ vocabantur a rei raftica; fcnptonbus loca illa ad feceffum neceflaria,tefte Keuch. in not. ad Sammonk. ρ. ιργ.

adstantesj πχξέονπς , dicuntur Hippocr.ii , qui a^gnsprxftofunt miniftrando , curamque gerendo, ex Hippocr. /. aph. 1. Iunge Dierr. n. 65s.

adstrictio, , habetur pro effedu frigidi- tatis,GaI./.;).«ff S.F. §.Terra Samia. vim habec gluti- ^ nandi

ig Α D Τ

nandi opcra craffa- terrena:qiic frigiditatis, /. 7. d. tit. §. Centaun.miptts. Dicittir& Confiipatio. Gorrxus ita de- fcripfit ; Qhiod fit qualitas gultarilis, qua: a ffigido vin- cente perticitur in craiTa & terVena fubftantia. Itaque propria facultate contrahit &denfat meatus , refrige- rat & rcpercutit ; per accidens autem calorem excitat &auget, conducitque ad conco&ionem. Enimvero non folunvad ea , qux gullu percipiuntur , refcrtur harc c]iialitas,verum tiibukur & aliis rebus in paffiva flgniti- catione. Ira Alvi/t^?ni?io,Pororumcutis,&c.

adstringens , τιίψον , eft , cujus fubitantia eil craiTarum partium , παχυμιςης , terrena & frigida, ha- bensvim ficcandi, humores depafcendi , partesqtie ro- borandi , Gal. l.j. de S. F. c. 14. quamvis recentiores fa- linis fjpcicis & ponticis portionibus, uno verbo,rixis il- lam adfcribant , qua: fub terreilribus oprime intelligi & comprehendi queunt. Conveniuht in plerisque cum Acerbis & ^ufieris , de^quibus fupra. Celeberrimus D. D. Bohn. Adflringentium potentiam in terreftreitate pontica, h. e. acore particulis terreis determinate corn- binato,coniiitere fcripfit Dijfert. Cbimico-Phjf. XI.§.i6.

advlteratio , ίόλωβις , δΰλίίμος , in Pharma- cevticis fignific.it medicamentorum fraudulentam cor- ruprionem fiib fpecie genuina. De quibus plura oc- currunt apud Schroder.Rolfink. & alios rerum Pharma- cevticarum fcriptores. Adulterari apud Diofcorid. Grxceper δολίζίο^ exprimitur frequentiilime. Cata- logum Adulierinorum fimplicittm collegit I.D. HoriHus in Part. I.Difpenf Pharmac. Vnfierf.L. 4. c. ij.p.LXXF.

fiqq- *

advlterivm, Adidcerinus, quid propric fignifi- cct, confiare debet cx aliis Lexicis , cum nun fit hujus loci. Paracelfus vero planc abufive & tropice trahftu- lit !ioc vocabulum ad ventriculi vitium, quando corpus aut CJtem ventriculus nimiurn obruitur aiTumtis,ob in- ordinatam anima; brutalis appetentiam, quia fupponir, anim. m illam fehfitivam effe initar mari; , & corpus inifar femina: , & mutuum illud commercium fefe ha- bere ad initar conjugii , P/iramiri l. 2. c.g. & tr. de sllbi fiuxu. §, Canffa. Alias Adidterina dicuntur medicamen- ta fpuria & fuppofititia , quac vel rationc fubftantix, vel ratione facultatis, vel ratione utriusque videntnrha- bere fpecicm bonitatis , accuratius vero examinata fiilfa & vitiofa deprehenduntur, docente Schenk. de cotnp. £f prafi.medk. furmul. p.m.93.

advstioj idem,quod Combtiftio , de quo inferius. Adarere os dixit de Epheinero Scribon. n. ipj. ^ditfiio Spagyrica dicirur , quando commifcetur , aut α duritur, aut comimpirur humiditas fubftantialis rei , Th. Chym. Vol. IV. p.

adynamia, Άον/αμία, Lat. ImpotenttA. Hoc vo- cabulum mco quidem judicio optimum & accuratifli- raum inter omnia alia genus conftituit indefinitione morbi, non modo ex mente Ariftotelis in C.itegoriis, quod<egridicanmr, qui habent iiapotentiam natura-

AEG

lem, fcilicct ad fun&iones necclTarias ; fed etiam ex fuf- .fragio ipiius Galcn. de diff. morb. c. 2. dicentis,quod fa- nitabnon opcrationc , fcd potius per poteiniam fitde- finienda , quoniam & dormienccs,aut alioquin in tene- bris & otio degemes , aut fxpe difcumbentes,neque ulla parte corpods movemur, neque aliumrei exrrinfecae fenfum habcmus, nihilominus tamcn fani fumns. Igi- tur cum fanitatis contrarium fit morbus , deberet 6i hic porius per ϋννχμίχν , impotentiam , definiri , quam per aliud genus, quamvis Gal. ipfc non fecerit. Ec fruftra fibi metuit C. Hofmann.^o/.^ro Galen. 1. 3. c. g. Λ. B. objici pofic, hoc vocabulum eiTe nudum nomen : Non enim peti indc poteft ulla indicatio. Quin imo necpe- ti deoet : Vera: enini indicationes non a morbo , fcd a caufla petenda; funt ; quemadmodum nec a fanirate, (edacauflise)us indicationes confcrvatoria: defumun- tur. Iunge Dogm. nojh. P.II.c. 2. D.2. p. 113. & Propj- Ijwnp.fj. Vide Impotentia.

adynamon, ίΐΰναμον , vini faftitii genus eft. ln mufti fextarios viginti additur aqua; dimidium. Fervet, doncc excoquarur aquac menfura. Datur agris, qui- bus vini noxa timcrur. Eft enim inbalidtim, unde illi nomen. Diofcorid. parem mufti & aquac menfiiram mi- fcct, & lento igni leniter decoquit,donec aqua tota con- fumatur : cumque refrixertt, idin picatum dolium ftindit. Hxc Gorra:us.

adynatos, «ii/var@-, dnplicem habet fignifica- tionem. Vel enim notat impoflibile , five quod Hert non poteft , vidc Impofjibilis :"V rel lignificat bnpoteritemy h. e. viribus fradtum, ad adlioncs obeundab tmbeciUem. Ι11 qua ufns Uippocr. /. Prorrh. c. 2. t.j. Coac. t.jj. & jjy Addc Foef. Oec. p. 6.

Ά α ζ ο , αίΰζω , idem quod , Sgtpiu, h. e. lamentor, higeOjgemo. Erot. in Onom. & Foef. p. g.

Α e d ε s , αν,ίιίς , h. e. infuatis , mjucunitis , ingratw. Vfurpatur de alhnentis palaro non acceptis, fedfaltem comparative, Hipp. 2. apb.jg. Idem quoqtiedemecli- camcntis intelligi poteft, Dicter. n. 10.

*doea, aiZoTcc , Latine Pudenda , Κ e. partes gmi- tales utriusque fexus vocantur Hippocr.j. aph. 21. if j. aph. 22. Iung. Dieter. n. 14.

π. GAGROPJLvs, αιγχγξον'ΐλ&', ib ^Egagroi, Ru- picapra, & 5τΓ/.(^ ,pila, xe\ globulttt , <x flocculis laneis conteftus cft in ventrictilo primo aucfccunda F.npica- prarum occurrens maiTa quxdam freqientius oblonga y rarius rotunda , duplici fubftantia ccnfiftens, quarum interioraur fibras radicum , aut filanenta & cauliculos plantarum fucco concrcto Si exficciione in pulverem fubtilem faceiTente compa6ia refert ; exterior coria- ceam cutim ; interdum tamen lignofum corticem qnendam , rariffiine cruftam l^ideam aemularur, coloris urplurimum cineririi au; nigri, magnifudi- nis variae, quxmanum tamen inpugnum conrractam vix unquam excedat , ex alinentis vegetabilibus & mineralibus, ^miliaribus copiifius aiTumtis per fer-

mentiun

AEG

mentum ventriculi facultate coagulativa infectum ge- nita, in fe quidem prxterntfturalis, ratione tamen ciii- cacix , quam experientia J(§£e;nis cqnfirmavit , faluta- ris &: variisin affc&ibus fingulaft cum cmolumenro Ge- pius a Medicis exhibita in certa dofi. Vtilgo, ©Cillffctli fligc(. Hujus accuratam defcriptionem virtutumque variarum commendarionem jgx profeflb pubiicavit Georgius Hieronymus Velfchius, Doftor MedicusAu- guftanus, dtjjertat. de A2g.tgropilis, qux leclu haud indi- gna, modo mortuo non infultaiTet leoni & 5ίβχέβιον C. Hofinannum non adeo temere perflrinxifTet, quod alio loco & tempore feverius aiiimadvertere conilituiiTera, nill & mors illius me a propoiuo revocaiTet. Meminit quoque ex Velfcliio RolHnk. AigAgropilorum, Ord. (3 Med. Sp. I. S-f-2. c. i. fin.

jEGeirinon atyeipjvov, nomen Vngnenti, quod Lat. Populeum vel Populneum vocatur , ab χιγ«ς@*Ί po- pulm. Defcribitur ab jEginet. /. 7. c. ip. Gorrxus.

/EGERjiSGROTVS, Μβΐςοζ , -JOSiio^: , qilid fignifi-

cet,fiotiiis eft,quam ut opus fit verbis. Breviter,^«« U- borat morbo. Dicitur & Infalubris, de quo iuferius.

/EGIAS, χίγιχ;, ( perperam a Foef. χιγ'ις , ρ. g. pofi- tum, quod aliam habet figniiicationem ) apud Hipp. fignificat concretionem albicantem pupillx oculi inhx- refcentem, aciei caliginem offundentem, eamque ob- fcurantem,five ex cralliore excrementitio humore ena- ta fiierit , five ex ulcere reli&x cicatriculx fubalbicans fuerir. Coac. t. 2ΐ$. 1. 2. Prorrh. XXIIX. jj.

/E g t d 1 ο n, aiyiSfov, eft nomen Collyrii, quo fluxio- nes commode fifti poiTunt , quod genus appel- lant. DcfcriptiohabcturapudAetium ciunte Gorrxo.

/E G I L Ο P S, fivc ANCHTLOPS, χΐγίλωφ , χγχ'ιλωψ,

quamvis quidam Mcdicorum differentiam. inter hxc duo vocabula conftituant, <\\\odAnchilops fit tumor in magno oculi angulo nondum ruptus: AEgilops vero jatn ruptum tumorem fignificet, (quod caprx huic vitio pe- culiarirer obnoxix feranuir.) Dicitur & Fiflttla lachry- malis, quia ulcus ex tuberculo rupto facillimc finuofum evadit &in fiftulamabit,qu im aliquando alius fequitur affedtiiSjuW,-,/?^^ dichis,quando caruncula in angulo oculi abfumitur. Sufflcit nunc , hanc dilHndHonem ab Autoribus non femper obfcrvari, ncc quoad cauflas & generandi modum multum inter fe differre. Hinc Gal. l.Introdutl.feu Medicin c.ij. dcfcripiic omnes di&os affeftus complexus : AEgilops vel Ancliilops ePc abfceflus quidam ad angulum oculi, qui naribus propior ert , pus continens, quod erumpens aut os exedit , aut ad angu- lum,aut usque adnares deftillat. Iungatur /. j. de C. M.S.L.c. 2. Caufla cum aliis ulceribus eft communis, humor,nimirum aciis,falfus,lixiviofus , fepticus & cor- rofivus. Hincfacilein fiftulam abit, prxfertim ίϊ ul- cus negledhimfueiit. Eft affedHo xgre curabilis pro- pter corporum tenuitatem iubje&o o(Te corrupto,juxta Aet l.j.c.87. nihilominus teliciter fe quoque absque cautcrioaduali curaife teftatur Hildan. Cmt. V, Obf.22.

Α Ε Ο 19

/f c ι. τ λ, χιγλίχ, vel euyhivi } apud Gorracinn idcm, quod οΛγιάζ.

/egoprosopon, uiyo-nqOsoiitvi, idem , quod α}γί- 5;ov, nomen Collyrii. Gorrxus.

/egyption, αίγύπτιον, dicitur unguentum al- bum olcofum,quod & μενϊηιτιον appellaturn eft, compo- firum cx liltis & aromatibus. Meminit aliquoties Hipp. in libris de Nat.mul. qliae loca collegit Foef p.p. qiuv huc rransferre non eft operx pretium. Vocatur &c ελΜο'ν, oleum, ob confirtentiam oleofam. Alias & Difpenfatoriu legirur unguentumjEgyptiacumfimplex &Magiltrale compofituni Hildani , hodieque utrum- que Chirurgis ufitatiffiinum ad putredinem & excrc- fcentias abfumendas validiffirruim , & bafis utriusqu? xrugo eit,vel viride a-ris.Iungatur & Zvvolfcri s&imad- ^crjloin Pharm#cop. Auguft. j£gyptiiim quoquc efi: cpi- theton lini aut fili , quo fpongiam involvit Hipp. quo firmii>iv& durior fitin Folypi curatione, /. z.de Morb. XXXlll. 9. item corii vdaiiitae , ceu mollioris Sc vali- dioris ad parandas fpiras,^.lM6^<fZ*r. t.29. Item Alumi- nis, /. de Vlcer.-X.}. 4. XII. //^^yptii olet & unguend varias defcriptiones fuppeditat Galenus tnLexico, άιγό-

TTIOV ΙλΟΛΟ·/.

Α ε I d ε s, άαίης, h. e. indecortis , dcformit. Legitur apud Hippocr. 2.apb. 54. Hulc opponirur iuad^^for- mofus, deeorus. Iungatur Dieterich. I.ttr. ». p.

AEIGLEVCES, ΰΗγλίυκε q^dicituT genus yini dulcis, quailfempermuftum,q»odparaturmullo in dolia vel cados condiro,& ftatim in aquammerfo , donec bruma tranfeat, ut mufto confuetudo qurdam fijt alirendi. So- lus namque tervor mufti facit ex hoc vinum. Gor- rxus.

α ε ιρ ath ει Α,χΉνχϊϊ.ζ, dicimr, pasfio vel affefti* perprtito dur/ins, nec remiillonem habens. Hinc & άπ- πζ!)-ής, femperp.itiens\ quo ufus Ocellus de unfoerfo, ci- tante Scapula.

/EOLASTHiE, αιολχ3$\, fignificat errare , 9agare, infiar $enti, &legitur apud Hipp- l. 2. de morb. mul. LIIX. 20. Adde Foef. p. jj.

^ohpyle, aioAoVvAc^ , vocantur ex commento Parei vafa illa xnea pun6l:u:ii vcl foramen babentia an- guftiirimum,quo aqua infiinditur & ad igncm colloca- ta,ignis adKone aqua in aurem flatumque mutaca fpiri- tumvelaerem, qucmante nullum habebant , magno murmure & ftrepitu cmittunt &c.Par. /. io.Chir. in Apo- logifmo II. ad Carol. IX. Regem Gall.pofi pr.tfat.

£on, αίων, fumitur apud Hipp.pro tola bomink $i- ta St<etate.l. 2. dc fratt. t. 21. Foef. p. 14.

qui etiam ex Erotiano monftrat , αιύνκ figniiicarc mc- dullam fpinalent^pud Hippocr. /. 7. Epid. LII. $. verum Linden. ibid. y.tnmx pofuit.

& ο ν ε s 1 Sjii/wvjjffi^hoc t^Perfufw,AfperfoM 'erbum etiam xtuvxai hgitiiiatprofundo. Nonien verolegitur apudHipp.</f humid. uful. £.Vide Erotian. in Οηοτηαβ. ρ. m.jj.

C Z iiORA

20 AEQ_

jeora, ulutf, fignificat geflationem, & ίη fpecle ptnftlem apud Aet. Tetrab. ι. I. 3. c. 6. alleganre Foefio. Tales pcnfiles geflationes ab Athenienfibus introduita tempore Bacchanalium. Verbtim αΙωςιΤο^ & ατ-Μΐύζΐΐ^) etiam denotat zttolli, fufpendi, & legitur apud Hipp. 1.2. defratt.t.j6.l.j.t.jj. & aftivum αίωςί™ l.i. de morb. mul. XCIU. 20. Plura vidc apud Foef. Oec.p. 14.

*pos, «iVr@- , locum acclftem, arduum fignificat apud Hippocr. /. 2. de morb. XLIX. u. L. 13. LXJJX. 4. de int. aff. XLVII.16. quamvis Linden. vcl ήτ^· vel ieiri- 4»*jv pofuerir, exccpto unico loco /. 7. Epid. LII. g. ubi retinuit «^©".Confer. ad Foef p. 13.

/Eqvale, το ίμχλον , όμκλίς , ίσον, de rebus natura- libus , (ecundum & prxternaturalibus prxdicari folcr. Gal. c. i.in progn.t.21. Denorat vero non folum rerum faltem numero , vel etiam fpecie difFerentium conveni- entiam rarione c]uantitatis,fed etiam ratione qualitatis. E. G. AicfuaU tcmperamentum^CQTv\^ τίίς καψβιως^ quan- do vel nullus exceflus caloris vitalis aut alterius qualita- tis in corpore humano ejusque membris obfervatur ; vel quando exceflus caloris aut frigoris , humiditatis aut ficcitatis fimplex,vel compofitus adeft quidem in latitu- dineianitatis,ille ramcn femper eandem fervat indulem. Item Aicfu.tlis Pulftti , βμχλος σφυγμός, dicirur, cum ©mnes i&us eundem inter fe fervant ordincm & pro- portionem,ita utfecundus rcfpondeat primo, rertius fe- cundo, & fic deinceps. Gal. /. /. de dijf. pulf. c. 10. Aiqua- li* urina ,hi?ov όμαλϊς, vocatnr, qua:, quoties mingitur, eandem pra; fe fert femper fpeciem, ratione coloris, confiftentia: Sc contentorum. Sic & de reliqnis excre- mentis v.g. Aiqualepus, eft proprietas puris Iaudabilis, το πΰον όμαλον, i.prognofl. t.42. De rebns practernatu- ralibus qtioque ufurpatur , quando JEqualis morbttt di- eitur, quiperpetuo fibi conftat, & squales habet moms & fymptomata femper fimilia , Gal. c. 2. aph. 2j. Sed & de diverfis fpecie rebus fumirur Aiquxlitas. Ita iinum <e.juale .eqtt.ili aqua mixtum , h. e. tanrum vini , quan- tum aqua*,& vice verfa, conrinens,Gr. οίνος ίσος, vel uno verbo Ιΐοη^φτης dicitur Hippocr. 7. apb.j6. 1. 2.de morb. XXXIIX. 6. jEqualis inxqttalitas in pulfu, ojuoAij ανω- μαλία vocatur,quando priiHnam naruram quidem im- mutantes , five magnitudine , five qualitare fqualia vel inscjnaliA capiuntincrementa : nam quatenus £quali- tatem commutant, vocantur injequ.tles ; fed quatenus xqttalem femper murationem affequuntur , squaliter dicuntur murari,'ex Gal. /. 2. de diff. pulf. c. 11.

je qv α ν τ ι α fenfum,vocantur in Iul.Carf Claudini de wgreff. ad inp~rm. I. H.fttt. II. c. 33. p. m. jjf. Ano- dyna digerentia, & Gra;ce dicipoiTunt όμχλννοντίί vel «μαλίζο/τχ fcil. tv)v Μ&ησιν. Vide eriam infra Homalos.

/Eqj/e, uEquis portionibitt , ponderibus &c. Vide Ana.

/eqvilibri vm, terminus eft MechanicHS, qui a Cartefianae Philofophia: fe&atoribus etiam ad forum Medicunvquin potiusPhyikum transfertur,& fignificat

AER

proportionem juftam & naturalem partium qua fluida- rum,qua folidarum ad compofiti corporis conftitu- tionem concurrentium, ut in motu & vigore fuo vel et- iamin quietevel tenore fuo maneant.Vnde Th. Craa- nen irifito lumine rationah aliquoties a-quiJibrii men- tionem fecit,& D.D. Fr. HofFmannus fimdamentis Me- dkina? annumerare non dubitavit cap. II. §. 16.

/e^vipollens, />co9"ev^? , vide Ifoflhenes.

α ε r ,«(;(> , quid propric fit, e Pliyficis addifccndum eft. Dorneub in Phyfica Genefi PhyfuA Trtsmegifii dicir , sierem nil aliud cfTc, quam aquam vi caloris vel Spiritus Domini in creatione refulutam , Th. Chym. VoLl. p-3SS-373- unde & mafculus Hermaphroditus vocatur, participans de natura ignis & aquz^. l.p. 498. &mediator habetur inter ignem & aquam a Seniore Zadith de Chymia Vol.V. p.203. Dicitur& ibidem res vivificans , imo vita cujusque rei. Sunrque aer Sc ignis elementa agentia, in Platonis Iibro Quartorum l. 4. in Tb. Chym. Vol. V. pag.iyo. Aer tanquam magnum re- cipiens hujus Macrocofmi confiderari poteft/in quo omnis generis femina & fpiritus mundi , tanqnam in proprio domicilio , hofpitare folenr, Iac. le Mort. Med. Chym.Phy.c.p.p. 89. Iunge Rob Boyle Sufpuiones de la- tenttbus quibusdam aeris qualitatibtti. Citerum in Me- dicina confideratur potiflimum , ut res non naturalis fumme neeefTaria, & cauffa fanitatis morborumque procatardirica, pro ejusdem ufu vel abufu, cum per in- fpirationcm, tum ambiendo , corpus noftrum afficiens. Ab Hippocrate defcribitur , quod fit fpiritus corpora noftra ambiens.iisque circumhufi!S,omniiim, qua; cor- pori accidunt. autor & dominus, utpote cujus in natu- ralia corrumpendi & confervandi vis eft maxima , /. de Flatib. IV. 8-9- Triplicem ejus differentiam conftituiffe dicinir ab Herodiano,ut primo fit id, quod vulgo ita nominarur ; fecundo,in nobis larens Spiritus, & tertio per feceiTum abiens maleolens flatus. Ejus varias quo- que conftitutiones & y.urcf-us ίας five mutatior.es tradi- dit /. de Atr. Loc. & y/^.quxomnes aMedico prcbe at- tendendx & perfpiciendac funt, monente Gal. c. 8· m 1.6. Epid. & c. 2. de Humor. t.29. Quafini etiam legi me- renir Charletoni Exercit. Patholog. V.(fX. §. 33. feqq. Inquiri etiam poiTunt loca varia de Aere in Dolxi Ency- doptdia Medica, qux monftrabit Index , & laud. D. D. Bohn. Dijf. Medico-Phyfica IV.pertotum } item annexa ejtudem Differt. de Aerit inhsc fublunaria inf.uxu. Α Chymicis quoque Aer diverfimode accipitur. Libav. fcripfit : Aerem Cbymicorum non efTe inftar Elementa- ris refolutum , fed in forma magis fixa oleiformem cum cittinitate, Synt. Arc. Chym. 1. 7. c. 35. & eiTe orga- non feu machinam omnium, per quam fiunt omnia , ex Hermete^Egyptio notavit idem in Exam. Philof feul. 36. DsAere Chymko videatur etiam Becherus in Oedipo Chym. Tit.4.§.j.. jEnigmatice quoque Aer appellatur Lapis Philofophiavs in Harmonia Chymka. Theatr, Chyra. Vol.IV.p. J2yftqq.

Α ERD AD I

AER

aerdadi funt fpiritus corporeiin aere degentes. Dorn. in Diilio». Paracelf.

^reolvm, χχλκΰς , vide Cbalctti.

α ε re v s , ai^j.@^, ηέαι.@* , dicitur de omni, quod participat de aeris natura , vel quoad fubftantiam, vel quoad efficaciam. De illis ftatuit Fallop. Aerea con- fpiflari quidem poffe , fed non congelari, tr. de metall.tf foffil. c. π. Tom. I. Oper.p. 301.

aerihcatio dicitur, quando aqua per fermen- tationem ultimata diicontinuatione in ipfum aerem rcfolvitur. Cafpar. Cramer CoUeg. Chym. Dijjert. I. c. 4. §.j.

aerologice, ίίξολογιχ·) fcil. pars , vocatur pri- mum Diaetologise membrum , agens de aeris falubri uiu,quam neminem exprofefio tra&aiTe fcripfit Ioh. Ant. von der Linden , ut merito inter Medicinas defi- derata reponatur , in Manuduttione ad Medicinam a Chr. Gunrh. Schelhammero adintrodutt.Conring.an- nexa p.pi.

AEROMELI , αιξόμελι , id eft mel aereum : Epi- theton mellis , vel quod ex aerU rore fa&um eft , nnde mel rofcidum, Drofomeli, dicitur Aldrov. de infeft. 1. 1. c.2. Apes quoque oclBipja ·Λκτχξ@^· efyzriSes, anherei ne&aris opifices dicebantur a Poetis graccis , vel quod faucibus & organis refpirationis medeatur , tefte Dio- fcoride. Vide & not. Keuch. ad Samonic. p. 147.

aerophob je. Aeris timor generaliter phreniticis adfcribitur. Caclius Aurel. Acut. morb. lib.j cap.12.

α ε r ο s ι s , άέξωσι; , eft fanguinis attenuatio & in halitus refolutio , pro fpirituum vitalium continuatio- ne ikllammx viralis pabulo, ex Gal. /. //. Meth. med. c.j. Hujus fubtiliationps & quafi rarefa&ionis pro mitxienda flammulavitali cauiTamftatuit Charlton.i/. /. §. 3. ae- rem in pulmones infpirando attradhim , confimili prorfus modo , quo per folles infufflaro aere flamma in lignis promtius accenditur. Quod paradoxon pro- lixius dedu&um m Oecon. anim. Ex. IIX. num adeo firmis nitatur rationibus , ut afienfum niereatur, ven- tilavimus in Dogmat. noflr.p.fgj.

yERVGiNosA bilis, ϊω^ζ χολιί. Vide Bilis.

/ervgo,Io; ( quaj vox Graxa etiam aliorum me- fallorum rubiginem fignificat, ) Viride j£ris,e& rubtgo arvs, vel cupri , guftantibus acrem qualitatem offerens, digerendi , depafcendi, & corrodendi non teneram mo- do, fed & duriorem carnem , vim habens.Gal. /. p. de S. F.ic. Eftqne vel nativa , vel fa&itia. De utraque Iega- tur Diofc. /. j. c. pi. g2. RuL & Iohnf in Lex. Cbjm. Schroder. Pha.rm. 1.2. cap. 12. De Airugine fadtitia five jErc 9iridi parando videatur Iunken Lexico Cby- mico Pbarm.tceft. Part. I. p. g.p. Sed & Latinum jF.ru- go aliis adjungitur metallis. Ira jFrng» ferri & plum- bi legirur apud Fallop. tr. de comp. medic. c.n. Tom.I.

Op.fi 149.

je?. vmna eftaegritudo animi cum labore conjun- &a. Fernel. Phypc. I. 6. c. 12.

AES " «rysipelas plane vitiofe faspius legitur pro Ery- βρβίαίϊη Tom. I. Oper. Petr. Mich. de Calderia

/es, χζλκος, idem quod Cuprum , eft metallum ignobilius , durius plumbo , mollius ferro , conftans porrionibus fulphureis,mercurialibus, & falinis,quam- vis hocnegare velit Frid. Hofm. ClaS>. ad SchrJd.d l. Enimvero non video, quid oi>ftet,quo minus falinas et- iam concurrere porriones quis credat, prxiertim fi vera eft: h) pothefis VVillifii & aliorum, quod fal rebus 6C corporibus naturalibus compaftionem, foliditatem,nec non pondus & durationem largiatur, de Ferment. c. 2. (fj. Cur Cyprium as vocetur, vide Ioh. Rhod. ad Scri- bon. n. 16. Appellatur & Philofophicum^ de cujus viribus vide Th. Cbym. Vol. I. ρ. 6p. Α Chymicis Als Venervs nomine exornatur. Species varias <im recenfet Rul. m Lex. Chym. v. g. Pnram iive nattium rubrnm ab omnibus aliis metallis liberum : Als^ quod excoquitur ex pyrite, h. e. marcafita , item ex aliis fpeciebus, ex nonnullis terrx generibus, lureis &purpureis, chryfocolla & ca> ruleo etiam , unde & varia a coloribus epitheta obtinuit Rubeum, Flavum , Gcruleum, Nigrum. Item Azs cal- d^rtum^ abilra&um, refiduum. JEs uflumixvti crema- tum fit ex a;reis clavis compofitis aim fulphure & fale, aur etiam alumine in vafe fi&ili. Diofc. /. j. c. 42. Gal. vocat κίκζυμένον χ<ζλκο\,& habet vim adftringendi & ci- catriceminducendi, pnfertim fi lotum fiierit, /. p. de S. Fac. & alibi. De modis parandi Ais uflum, varits lega- tur Iunken d. I. p. 10. feq. Scjuama £rii , λιπ)ς ts %«λκκ, ejusdem eft virrutis. Airis flos , χζλκκ «v3a? dicuntur fcjtij.m£ ex jere fufo &inalias fornaces translato, flatu crebriore excuiTa». ut doaiit Plin. /. 34. H.N.c.i. Hip- pocrati fimpliciter «v5o; dicitur,^ morb. l.2.XXXIllai. feqq. adde Rhod. not.ad Scribon.n.34. Non effecon- fundendum cum Chalcantho monet idem n.31. P.ines drei dicirur maiTa £rvs in fornacibus per fufionem codla &parata. JEs etiam generalius accipitur quandcque, denorans quamcunque mineram raetallicam, qu.x in fo- dinis reperitur, vulgo (f rf? | item illud metallum, mix- tum, e quo moneta: cuduntur, Rul. In Spagyricis Als //irwzftovocaturcorpusilliidimperfedlum ιη magifte- rio Lapid. Fhilof. nondum pra?paratum, ilcur eft initio. Dicitur alias Pulvis Solis, Caput corvi, Terra citrinata, Continens & Contenrum, Plumbum noftrum, Leo vi- ridis &c. Confer. ad Lagnei Harmen. Chym. in Th. Chym. Vol. IV. p. ?ig. feojcj. Imo ibidem ipfe Lapis Phi- lofophicus i£nrocacnr. ρ·72γ.

«sal o ,xlj i?.w ,ei\ nomen avis minoris qiiidem,ni- hilomiiuis inter accipitrcs vel falcones reierendx, ob fingularem celeritatem & audaciam infidiandi vulpi per quandam antipathiam. Dicitur & MeriUtt* , Sme- rillus, cujus defcriptio videatur in Aldrovandi Orm- tbolog. I. V.c.y.

/F.scHO s,%i^^,deformira!em iii;niiicat , prarfertim corporis , λ el mcmbri cujusdam L^gitur apud Hipp. /. dearlk. t. 64. Caufam dcformkatis monftroix Para- C 3 celf.

11

AES

celf.ftatuit, efl*e deficientom naturam in disgregatione dc-bira m.illx feminalis ρο.'Ί conceptionem,/.^. dt rnotb. infifib .DfformitAtk in facie mentio fit apud Scrib. njgj..

/Eschromytheo, α\ιχςομυ%(ω , i. e. turpia & ob- fcanaloquor. De deliris ufiirpavir Htpp. /. j. Lpid. *gr. Xl.poft flat, pefl. l. 4. VII. g. Galen. c . 1. prerrh. t. 27. Vide Foef./>. 14.

jEschropoeeo, αΙ%ςοτοιίω, fignificat turpia fitcio, fiveartes turpiterdehoneilo,Hipp. deartein princip.

iESTAs, dicitur pars anni calidior & ficcior

iitplurimum,quando Solis radii vertici nollrro propiores vimfuampotentius exerunt. Si autcm veri fimilisfiic- rit,fudores multos cxpedtandos eiTe docct Hippocr. 3. aphor. 6. Aifiatu morbos rccenfet idem aph. ij. 21. In fpecie meminit quartanarum Kibrium afii^arum 2. aph.2j. Quod purgatio per vomitum iniHtuenda fit ifftate^ocet 4. nph. 4. vcrum ncque perpetuum clTe , re- fte monet Vallef. in.tnn. ncque etiam rationes fat gra- vis iiint momcnti. ./Eltas quoque Hippocr. dicitur 5e- y.vi} ώρ^, 4. deR. V. I. Λ. 1. 1. Vide Foef. p. 26$. Dicter. n.jpo. Legi quoque mcrentur, qua» de AEflaiu origine & naturali conftitutionc egregie diiTeruitLinden./TA-.AT'. §. 196. fcqq. Ainigmatice quoque AEjl.u referrur inter nominaLapidis Philofoph. Vol. IV. Tb. Chym. p.j2j.

/estate s, Plin. 1.2$. c. 12. vitia curis ab aduftione Solis. Mercur.de Decorat. c.g.

iESTHESis,) AEflhcterion , AEflheticos , AEfibetos, W(&yei(>v;j(&viTypj.ov^ii&yTtxoQ^»},(&yTQi;yidc infra Sen- fui, Senforium, Serffiaa, Senjibilts.

/f. s τ ιμάτιο, τίμιας, quid hoc vocabulum in ge- nere fignificet, ex aliis quoque Lexicis notum elTe po- re|-t:Placuicvero D. G. Ern. Stahlio Ρ. P. cclebcrrimo in Fridericiana llluftri in forum Medicum transferre, <t- flimationem gcminam ftaruenti,unam parsinm, alteram i.efionum. Per illamintelligit accuratum λογισμβν five confidcrationem motuum viralium, ίί-nfatioriis, con- ftricHonis & relaxationis,&c. per hanc vult inrellcftam varietaremgraduum l^ilonis & corruptionis five deftru- £Honis , qciemadmodum prolixius ha:c legere licet in quodam Propemtico Ltaugurali adDn. Lud. Frid. Gual- theri Difput. dt biflammationts Pathologia.

iESTPHARA eft incinerario carnis, vel fubftantiai corporis. Dorn. in Dittion. Parac.

jEstvarivm vocatur inltrumentum , in quo lon- gurius ab igne candens concluditur,& itaapplicatur partibus nimia frigiditate languentibus , Para:us i.2j. Chir.c. 13. Aliud quoque xftuarium fudatorium totum hominem excipiens defcripfit Palmarius demorb.contag. 1.1. c.ij.p. m.jj.

/E s τ ν Α τ 1 ο , xavevi; , idem quod Ardor , velExd- fluatio, quam excitat materia qua:dam ignea , vel acris ; eilque effedtus effervefcentix, vel accenfionis. Ita Al- fiuatio fequi dicitur ufum purgantium fortioruma Fal- lop.demed.fimpl.purg. c.3. Tom. I. Oper. p. m. 23. ffiSTVSj χκνμα , idem quod Ardor , Vftio. Exten-

AET

ditur ad quoslibcr fervorcs,five fint externi a fole,phar- maco, igne, fivemterni a febribus & inflammationibiib, ιη qua iigmficatione legitur apud Hippocr.*.^. 65. β y.apb.i3. quamvishunclocum Galen.gencralius cxpo- luerit^errf/tointeUigens&febresAaeris fervores, & cautena, &efcharas, mcomm. In priori fignificatione fumtum occurrit l3. Eptd.fdl. lll. t. 6. Hinc tfiat afiu- o£aAiat\xtScl.defitUi£t.t.4. xfiati hic tribuitur ef- fe«Stas, quod faciat tfiuofit corpora & fqualida, *χυμά1ά~ Si, vjh άυχμ^φ. Iunge Foef. Oec.p.pp. Dietr. Iatr. n. 4j2. Linden, Εχ. XI. §. igj, ,g^_

& τ α s , VW« , refertur inter res naturales ad fani- tatis &morborumgeneratienemfymbolamfuam con- ferentes. Eft vcro ttat nihil aliud , .quam aliqua vita: periodus δζ fpacium mobile, quo hominis temperamcn- tum vitale evidentemfubic mucationem. Et ha?c ra- tio eft,quod, quemadmodum fanitas variat fecundum dtatitm differentias ; ( unde Tttatem ab atate diftinguere oporter, ex /. 6. Epid. f.g. t. 29.) fic etiam diverfis in *ta- ttbm diverfi quoque orianturmorbi : & cuique atati fui Jint morbi familiares, quorum catalogum figillatim re- cei&tmppocrj.aph.*.2i.aJji. lunge Dicter, ».^7/.

Ά τ η α l ε, ΰάά?* & ^3αλ@- , vide Fuligo. Legi- tur apud Hippocr. /. /. de morb. mul. CXXIIX. 10. & Gal. i.j. deprsf.expulfc7. Adde Foef, pag.fi.

τ η ε Rj κΛνιξ , late dicitur ccelum, vel dium fupra aeris regionem infimam exifkns ,'nubibus incluiis, ut patetexHippocr./. i.Epid.f.4. t '9- Stridte reto ca- lutnfirpiumfupn aerem & nubes expanfum fignificat; Gal. com. ad h. I. Hodieque a nonnullis /Ether habe- tur pro principio quodam. univerfali conftitutivo cor- porumnaturalium, quod inrime fefe infiniiat inaro- mos materialesj & ab ejus majori minorive copia & potentia vircs corporum naturalium deducere conan- tur, nimium quantum hoc commento fibimetipfi blan- dientes & placentes ; nec fortaiTis aliud per hoc intelli- gendum , quam Spiritus mundi.

α ε τ η ε s, cij.^cijLat. infohns, inconfuctum , ufurpa- tur de fputo, /. Prorrh. com.j. t.jo. quamvis Foef. exi- ffimet^Bendqnjeffeli/iiSi*, ex loco parallelo Coac. t-jjo- Vid. FoeT./»./.

^thiops, «iiiu-1/, quod nomen pra;ter fignifica- tionem cognitam, a regione Africa;, quando hominem in ^Ethiopia natum denotat,a Chemicis translatum oc- cafione caloris nigricanris ad procefliim quendam & medicamentum,AEtbiops mimraUs didhim e Mercurio vivo & fulphure vei floribus hujus inter fe mixtis diver- fa proportione & acccnfis ad confiagrationem fulphuris usque paratum, cujusmeminitTheod.Mayerne in for- mid.Part.i. Praxees Medic£ annexk , & occurrit m Pbarmacop.PAtea>ia;c\uimv'i% & apud alios absque igne, fola tritura & agitatione,fub alia ramen proportione in mortario vitreo cum piftillo fieri pofle legatur. Vtrum- que modum etiam propofuit Iunken d.l.p. 11.

ϊε τ η ν α dicitur ignis fubterraneus, inviflbilis , ful-

phu-

*

AFF

phureus, vel potius biniminofus, qiri lapides fub mort- tibus adurit in carbones Gagati periimiles, refina & bi- tumine quodammodo plenos, ut carbonum ex ligno vi- ce nonnulli populi utantur. Alias montem Sicilia: igni- vomumproprieyfr/^«,«»z vocari ex Geographicis con- ftat. Ita & Spiritus ignei , & meteoraignea , hominis igne flagrantis , vel alius rei forma apparcntia Aitbmci dicuntur. Dom.Rul. & Iohnf. m Dicl. (f Lex. Cbym.

jETHolices, αϊ3-ολίχες, aliis αΐϋχλίχες, dicuntur pufluU in fuperficie corporis orts fervidje, ab uAu , uro. Meminit earum Hippocrar. de humid. ufX.j. ubi Lati- nus Interpres in Edit. Ltnden. expreffit per Dotbienes five Fnrunculos. Adde Foef! p.io. Varias accepriones recenfet Erotianus in Lex. Hipp. Galenus , qui legit «ιταλικές w Lex. Hipp. cyclos definit in cure coeuntes, qui ita dicanrur abui%v urere , & hinc derivat αάοί.υ- xwSna, qux his fimile quid notant & ab aliis ίιμίκ«τηκ appellantur.

Λτηυια, «i5i/;«,vide Mergiu. /ETIA, αιτ/a, «ιτ/ον, vide Caujfa. «tiologia, άιτιολογίζ, vocatur quibusdam Me- dicim pars Pathologica, in qi:a non folum cauiTx mor- borum , fed & morbi ipii & fymptomata pertra&an- tur. Gal. /, Introduil. c. 7. Verum de hoc vocabulo »ide meam ϊπίκξΐΐιν in Dogmatibus P.II.c.i.d.i. p, ie6.

α ε τ ι τ ε s , αΐτίπκ , Vocatur lapii quidam inter mi- nus pretiofos pertinens, alio, dum quatitur, intra fe ac vclut in utero pra.gnans lapide,qui Collimui dicimr, co- loris vel albicantis vel galli fimilis,vel fubrutili, vel ni- gricantis. DifFerenrias hujus lege fis apud Schroder. Pharmac. I. c. g. n. 1. siquiU dicitur lapii, quia in aqui- Ix nido reperiri creditur, ad promovendum partum Al- drov. /. /. Ornith. c. 1. Ds viribus alias parrum promo- vcndijvel ctiam cohibendi , pro divcrfitate applicatio- nis, fi vel brachio fiiiiftro vel coxx alligamr , ant impo- niturJegaturDiofcorid. l.j. c. 161. & Guilielm. Menens ulnrei VelUris I.2.C. 1. in Theatr. Chjm. Vol. III. p. jg-r. qucm ufum etiam fabuloflim judicavit Dan. Ludovici Dijjert.i. Pbarmac.p. ?gp. De mira vero facuitate furcs deprehendendi, fi quis pane conditum ofterar, cujus et- iam meminitDiofcorides, re&e judicat Fr. Hofmann. inCMi.ad Schroder. loc. quod fapiat fabulam ; quid? fiadderemus ex Chiocco Muf. Calc. fetl. 3. p.322. vcl pracftigias , aut fuperftitiofum quid a pio ChrilUano cranino alienum, <Sc propterea refpuendum.

Λ Ε τ ο Μ Λ, αέτωμχ , fignificat fnpremam p.trtem do- mus , triangulari forma in altuin fublatam & culmen x- dium. Legitur apud Hipp. 3 de /trtic. c. 23. Gal. in tomm. adh.l. Iung. Aldrov.<£ /. Foef^. 6. Dicitur alias & δετός , ^intlum tttii , Lat. Tefludinatum.

affectio,affectvs, πά%μχ , ab af-

ficiend» didhim, de multis effertur rebus, fed in mcdici- na receiTus , in ftarum ρ. n. qualescunque illi fuerint, djfetftts five ^jfdtiones utplurimum nuncupantur. Gal.

AFR 23 Ldecur.rat.pcrS.Al.c.3. quamvis in Gr.vco vocabu- lum otzSset; habeatur comm.i. tn Hipp. de its , qiiA in med. 1. 1. deL.*dff.c. 4. Nonnulli pro majori fubti- litate vocab. ^ffeilm ad difpofitionem morbofam , qur eft in fieri vel h <χ?3·«;, refcrunt; Vocabulum vero Morbus ad fa&am , firmam & ftabilem impotentiam naturalem, qua: eft in e|«. Gal. /. de dtff. fympt. c. 1. & l. i.de L. ji.c.2. Ε contrario iuntex recentionbus , qui Affettionem & verbum Afpcere* Aflici, etiam rebr.s fecun- dum naturam , videlicet Sanitati , Cauflis, & Acciden- ribus ejusdem applicare non dubirarunt j fiquidem A(fi- cere nihil aliud eft,quam in aliud corpus agere,aliudque alterare ; & A$ci idem, quod ab alio pati & mutari.Pra:- terhasilgniflcationesnoninfrequens quoque eft acce- ptio vocabuli Affeiltii pro moribus & perturbatiombut vel pafllonibus ammi , quibus non modo profundius a- nima noftra affici, & veluti concuti videtur, quories eas patitur, fed & quarum magna vis eft afficiendi & mu- tandi fanguinem & fpiritus,& per hos rotum corpus, ut non lmmerito inter cauiTas potentiores procatar&icas fanitatis & morborum referri foleant ac debeanr. De quibuslegimerentur , qux fcripfit Charlton. Ex.IIX. Patholog. & Th. VVillis tratt. Anrm. Brut. P. 1. c. g.

affect\ :*Implicatiii,MAgniii?J\&£lmplicatut^hiagnii4% affectvs Prdcordialis, Melancholicui , FUtulen- ttHyMirachialn. Vide Hypochondriaca, Melancbolia. AFFENicvMeft Anima. Rul. & Iohnf. in Lex. λ f f ε υ s, pro Aphroi, άφζος, id eft, Spuma. Iidem. α F F ι d r a, h. e. Ce ruffa. Iidcm. λ f f ι ο N, idcm, qaod Opiurn, Dicitnr & Offium. Eft & nomen Eledhiarii, ab Indis Orientalibus in Ban- tam parati ad excitandam fcrociam, 11 1 & ftimuiiim Ve- nereum propter Opium, quod mgreditur, ita di&i ; Ex Ioh. Iac. Sahr. Itinerar. Ind. Ortent. notarunt Naturx Curiofi Ephem. A.II.Obf.ip.

afflatvs, Ιπίπνοίχ, vel sidflatM , dicitur , quan- do aura vel vapor aliud corpus cum violentia quadam veluti percellit. Ita de ferpcntibus dicitur apnd Scribon. num. 163. Irem de venro. Rhod. in Lexic. Scribon.

AFFLICTIO dicirur segrimdo animi cum vcxatione corporis conjunfta. Fernel. Pbjfiol. I. 6. c. 12.

affodivs, aliis Afuditts, Afrodtm epitheton Ser- pentis, vel planc ejusdem cum Hsmorrboo^ vel maxime fimilis , & occurrit apud Ardoynum de Vemn. I. 6. c. g. vide Aldrov. Hiflor. Scrp. & Drac. 1. 1. c.j. α f F ο r μ Α $, i. e. Vitrum. Rul. & Iohnf, Α ff ν s I ο , πς όίχυσις , qnid fignihcet, notnm eft, vi- delicet liquoris alicujus in aliam rem infttiicnem. Ali- quando vcro concrerive funnrur «Sc refpondet Gr.xco ■παςέγχυμχ. Vide Parmchym.x. Gal. Ir.trod. c p. In tcr- dnm ctiam pro Suffufwnt^wz Cataratla oculi accipitur, uti videre eft apud Forcft. /. XI. Obf.30. Scbol. Α F r Α a$is, vide Strutbiocamelui. af rob cft Plumbitm noflrum , corptu immundttm* Rul. & Iohnf. in Lex.

4GA-

*4 AGA

agalactos, uyikax.T(Or , apud Hippocr. dicituf foemina , opxfine latte eit poft puerperium , propter ficcitatem naturalem, ob quam etiam menfes parcius fluemesante imprxgnationem habuit,de natpuer.XL ig. 20. ad quem textum junge Notam Iac. Sonii Aphor.40. videatur & Hipp. de Morb. Mul. XCIX. 6. Mirum, quod hoc epitheton Foef. in Oeconom. Hipp. omiferit.

agallochvm, άγαΛ.οχον , idem , quod Lignum Aloes , 'ξυλχλόη , eft lignum exoticum pretiofum , ex A- rabia atque India advectum , faltem in fruftls , & qui- dem raro , magnis punitis & venis variegatis macula- tum,ponderofum,amarum, fuaveolens, fi accendatur, adftringens. De cujus viribus & ufu vide apud Dio- fcor. l.i.c.21. Schroder. /. 4. cl. i.n.13. Fr. Hofm. in clab. adh. I. qui adhuc dubitat , num Agallochum vete- rum idem fit cum Ligno Aloes OHlcinar.

α g α ρ ε , iyimt, communiter fignificat Amorem,T>i- leilionem , vide *4mor. Specialiter vero etiam cibatio- nis quxdam fpecies hoc nominc appellata fuit,v.g. Me- renda & Vvfperna. Fr. Bonamic. de Al1rr1.L3.c40.

α G α r Calcem fignificat. Iohnf. in Lex.

agaricvm, ciyaqiKov , dicitur fungus albus,trunco laricis adnatus. Eftque duplex,Mas & Fcemina. Dio- (corid. incertus cxaliortim fententia fcribit, effe radi- cem filphii fimilem , non tamen denfam , fed rariorem, /. 3. c 1. De slgarici hiftoria,viribus, & ufu vide Diofc. d. I. Schrbder. /. 4. cl.3. n. 403. Fr. Hofm. in cla9. adh l. Rolfink. de purgantib. feti. 1. art. 1. c 1. Freitag. Auror. Mtd. 1. 2. c. 2g.

Α G Α τ η ο ν , ayx^ov , communiter Bonum fignificat, h. e. praeftans, commodum, utile. Et in hac generali u- gnihcatione Bona , quae in rerum natura continenrur, alia animi funt, alia corporis, alia fortuna:, five extema, nec prxter haec ulkim aliud bonorum genus excogitari poteft, verbis Galen. orat. fuaf.ad artesc. 6. In ftri&i- ori fignificatione vero apud Hippocr. ayctSov denotare frmum , ftabile , certum , ac perpetuum, teftatur idem Galen. c 2. defratt. t. ji.Iunge Foef/> /.Dieterich n.2.

agelios, ayiAK~@-,ideni quod iy cfizii^-jepithe- ton panis^ qui grcgarius,vilior forenfis, benalitiws , ciba- riiis Latine vocatur. Gorr.

Α g ε ν s , Agere , Ις αν , hegytTv , quid communiter fi- gnificet, exaliis conftatLexicis. Idemquod Operart, Afjicere. Dicitur de eo , quod motum ex leipfo habet. Opponitur τω pati , wxc^hv , quod motum obtinet ex a- lio, Gal. l.i.deL.Aff. c.3. Ita medicamenta dicunrur a^ere in corpus noftrum, ad differenriam alimenrorum, qua: magis pati^ quam^frf creduntur. Gal. l.j.deTemp. c. i- Inter agens &cpatiens jufta debet efle proportio.T6. Cbym. VolAv.p.ffl.

a g ε r 1 άγξος ^ quid proprie fignificet, pueri e Voca- bulariis norunt. Tropice Ager mineralium vocatur^- yua aDorneo Geneal0g.mincral.c3. in Th. Chym. Vol. T.p. sji. uiger Chymkns triphx recenfetur a Nicol. Flamello in jinnot. d. I. p. 77 'g.

AGL

Α G Ε R Α s 1 α , αγ^ςαβίχ , h. e. Infenefcentia.Gd. I. ie Marcor. c. 2. ScAgeros, άγίξως, homo dicitur,qui fenii ejl expers. ibid.

ageratvs lapii , «yiipeT^^dicitur fpccies lapidis vilioris, quo coriarii olim ufi funr,& futores calceamen- ta expoliverunt, fecultatis mixtae,adfttingentis & dige- rentis. Meminit ejus aliquoties Gal. l.o. de S F. I. 6. de C.M.S.L. c.3. tfc

α g Ε s , άγ(ζ , idem,quod χγαίς , 9olam manm figni- ficat. Gorr. ex Hefychio.

agevstia, ΰγευςία , fignificat jejunium , quande aliquis nihil guftat de cibo vel potu,quamvis non occur- rerit nobis in leftionc Medicorum Grxcorum. Videan- tur vero Lexkographi Gr/eci.

agglvtinatio dupliccm habet fignificationem, unam propriam, & idem fignificat, qiu;d Glutinatio, χοΚνσις,ίτΓίκόΤίΗίσις ,πζοσχό7ϊ#σις, quando corpus unum alteri per glutinum jungitur; alteram impropriam, quando beneficio fucci nurritii ftt Λρροβήο vel Addttto nova: carnis, v. g. in ulcere, Gal. I.3. Μ. M. c. 10. Hinc Agglutinans medicamentum τξ οσχόΧ^μκ, κο^τιχον,ά'ι- citur,qiK)d ad ulceris fanationcm requiritur, & debet effeficcans,veladftringens, l.j.c.r. vide Additio.

aggregatv w.hodiernis Pbyficis & Chymicis ufi- tatiflunum cft cpitheton corporis ex minimis , vel ho- mogeneis, h.e.cjusdem fp€ciei,vel heterogeneis, feu di- verfarum fpecierum corpnfculis conftans , & unum quantum contiguitate coagmentatum, non habito re- fpc-du ad quale, aut eflentialc illarum atomorum five molecularum. DifFerta Mixio, quod immediate cx prin- cipiis materiaiibus conftat,adco firmiter pcr contiguita- temconjun£tis,utvelditFicillime vel prorfus non ftpa- rari queant. Α Compofito, qiiod ex mixtis componitur.& tacilius diiTolvi poteft. Hanc aggregationtt &c aggregati- S>i motus notitiam ad veram corporis mixti vivi &in fpecie humani ceu fubjedi Medici theoriam maxime neceiiariameiTe,probeetiaminculcavitD. G. E. Stahl. in Dijfert. de Tcmperamentis c. 1.

agitatio, vide Vibratio. Agitatio humorum perpurgantia produ&a non fuflkit ad purgationii efFe- dVum,Fal!op. tr. de purg.fimpl. c 3. Tcm. I. Opcr. p. rn. ij. Agitationes^a^x manibus, baculis, vaforum commotio- ne fiunt,ad folutiones concretorum magnopere necisira- rias & experientia confirmat, & rede notavit D. D. Bohn. Differt. Chymico-Phyf. 1. §. 2j.

α g l 1 α , ay).iv, , Hippocratis vox , quam Gale- nus /KfA-fgi/iinrerpretaturfubalbam in oculo cicatri- cem , vel compadtum in eodem humorem.

aglossostomographi Α,άγίωσιο'-ομογς α$ίχ , h.e. defcriptio oris fine lingua, quod perft&e loquitur. Titulus eft Hbri a Iac. Rolando dc Bellegad. fcripti & in Lat. verfi a Car.Reigero.f/)^. Nat. Cur. Ann. 111. Iunge BonettumAfcyftr. Septentr.l. 2. feil.jg.c 23. p. 4.60. Α G μ ε , iyjjui &c zyiix. Vide Frattura.

agnatAj vel Adnata^ εττιζυόμ&κ , dicunrur Gal.

duplicia :

Α G Ο

duplicia: Qujdam plane familiaria propriaqn? cor- fpiciuntur,tum plantarum , tum animalium naturis : ut lana, pili, cornua : Item ova , foetus , frudus ar- borum quodammodo huc referri pofllini: : quardam non omnino talia , ut vifcum , fungi & fimiija, fi qus diverfa: plane natura? alii corpori vegetabili vel ani- mzntladnafcuntnr. Gal. /. //. de S. F.u. §. Otorum fa- cultat.

α g ν α τ α Tumc.t. Vide Adn.tta.

agnina fcil. mcnibrana dicirur Arr.nins tunica, tefteBarthol. /. /. An. c.ji.p.joi. Videantur& lechi di- gnx D.CaroliDrelincurtii Cafiigationes de Tunica Agni- na Lugduni edits.

α g ν ο ε α , αγνο/e. Vide Ignorantia.

α g ν ν s , vide 09if.

α g ο , άγω , i. e. Duco, pro Educo, Hipp. r. aph. 21. 2j. >f.ap,h.2.£f 4. VideDieter. num,6. Scrib. n.ijj.jgg.

α G ο G ε , αγωγή , duplicem habet fignificationem, generalem & fpecialem. Secuiidum illam denotat ordimm, $iam , rationem & du&um, totrum rci ftauim & tenorem , vitx rationem ac inftitutum. Ita dc morbi tenore ufurpatur ab Hippo-cr. /. 7. Epid. LFI. 16. Pro curandi regula fumitur a Gal. 1.2. de cur.rat.fid Glauc. c.j. Secundum hanc vero denotat aerit flatnm vel κχτά<;α<τιν , ut l.i.Epid.f. 1. trafl.g.lunge Foef. Oec.

Α G ο Κ, άγων , vide Certamen. Alias Agon , άγων, fignificat fummum 9it£ periculum. Vnde verbum Ago- nizare&c £gr't agonizantes dicuntur , qui cx fupcrante jam morbo & nanira prortrata animam efflaruri de proximo funr. Iureconfultis vocantur Conftituti aut poftti in extrewts, Laborantes in extremn. Vide Zacch. Qu/ft- Medico-Leg. 1. 2. tit. 1. ejt, ip. n. 6.

Α G ο ν ι Α , αγανία^ jlerilitatem in utreque fcxu iigni- ficat. Verumvocabultimhocminus ufitatum, quam- vis cty ov@* adje&ivum ,fierilis , etiam reperiatur. Vide Gonimos.

α g ο ν ι Α, αγωνία , angorem fignificat, & verbum iryuvi&v jnxta Gal. /. 2. de fympt.cau(f. c.$. ad finem ^t- dhim animi compoimim ex ira & timore ; illa quidem fanguinem & fpiritum foras agente, & flindente, hoc vero utrumque ad virx principium & interiora, cum ^frigeratione eorum , qua; in lumixio carpore funr, re- ducente & contrahente. Derivatur ab άγων , ccrta- men , lu<£ta. Vnde & αγωνία cert.imen quandoque fi- gnificat. VideHenr. Stcphan.w Thefauro Gr^co-Lat. Vide & infra ^ngor. Hoc vocabulum Agonu ulrerius declaravit Helmont. tr. de Idets morbof. n.p. dicens : Agoniamndn eilc colluftationcm folius fpei & rimoris, fed etiam ira: & metus , Irae & diffimularionis , fpei & ira:,odit & timoiis, fpei & triftitiae, &c. Adfum- mam Αζοκία fignificat in genere collu&arionem diver- foruin afFeAiuim animi iuter fe contrariorum. Iung. Leonh. Fuchfii comm. ad Gal. l. 2 de fympt. cauff.c. g. p. m. 124. b. ubi egregie vocabulum hoc cxplicavit per

AGR vf trepidationern antecertamen ex ira & metu mixeam. Ira: motus a fpe vidtorix' dependet : Metus ex rimore, ne ab adverfario vincanir.

agonistice, χγωνιτιχώζ , certatorie. Adverbiuin hoc occurrir apud G.il. /. demarafmo c.g. &dicitur de ufu aqux frigidiilim.v; largiori in ftatu febris eryilpe- Jacea: acutioris, ita ur aqua certare debeat adverfus ianguinis fervorem acriorem. Poteil etiam commo- de aliib remediis potentioribus applicari.

AGONIsticon, αγωνιςιχον , vocatur aqua frigidif- fiyna. apud ^gin.Z. 2. c.jo. citante Gorra:o in def.

Α G ο Ν ο s, άγον@^ ^flerilts , cui opponitur γόνιμ@*, fccimdus. Vide Gontmos.

Α c ο r /Eo s , άγοςώ'&' , forenfis , benalk ; Epi- theron panis vilioris : Idem, quod άγιλαί^^ Cgnifi- cans , de quo paulo fuperius.

agostvs, άγονος, vocabulum hoc Poetis magis, quam Medicis ufitatum fignificat extremam manum inreriorem , five 9>olam , vel manum cum alna radio, quiaulnis &c brachiis manibusque fimul compledlimur aliquid & adnos addudimus. Gorr. in def. p. j. Vide Ages.

agrEsta, ομψάχιβν, Omphacium^ dicitur fuccuS ex uvis rmmaturis , qiix Gr. βμ$χκίς vocantur , expref- fus, colatus, inque doliis repofims , & vafe claufo afler- vatus. Schrod. 4. cl. 2.p. 201. Hinc paratur fyrupus de Agrefla Otilc. Noterur ob faporis fimilitudineni oleum ex olivis immaturis expreiTum Omph.tcinum dici.

agresten dicitur Tartarits acidm lapillatus. Pro- cedit enim omnis acetofitas cx falibus de mincra vi- triolata , Frsigm. ad /r.j. de Tartaro.

agresti. s, αγξΐ& primum in genere dicitur de Omni vegetabili , quod fponte absque cultura in cam- pis, pratis , & fylvis enafcitur, & ita opponirur τΰ ύμεςω , h. e. hortenfi, domeftico per culturam enato, apud Gal. /. 6. 7. 8- de Simpl. fac. Deinde etiam prx- dicarurdemorbis quibusdam gravioribus & vehemen- tioribus , & fignificat ferum , ut, αγςι@- λκχνν , h. e. agrejhi lichen . id ci\ fera imperigo , /. 6. de C. M. S. G. c. 2. in fn. & Gorr. fcabiei quandam fpecicm, αγςίαν i. e. feram, appellari dicit, qua: cito ferpit, & exulceratio- ncm concitar , certoque anni rempore revertitur , afpe- rior omnibtis aliis &curatu difficilior. Imo&deho- minum indole moribusque ufurpaturTe ^fwv,feritdft apud Hipp. /. de A. L. ^q. LIH. 11.

agricvltvra, γΐωςγιν.^ , quid fignificet , ex aliii Lexicis jam conftare debet. Quis invenerit, videatwr in Th. Ianf. de Almeloveen Rer. In$. Onomajl.p. 2. Ejus ufumpro ianirate confervanda iingularem quotidiana cxpericntia fatis teftarur , ut nou opus fit allegare te- ftimonia.

AGRrpp/E, quafi AigrippJjzb xgro partu dicuntur^ qnorum in nafcendo non caput, fed pedes piimi exie- runt, & inter partus difTiciles hic merito refertur,im- primis, fi brachia furfum pora igant fupra caput , ubt

26 ΑΙΤ

plernmque foetus vira periclitatur in angufKis, dum diutius in medio ventre livc pe&orc fnb axillis conftri- £his fubfiftere cogitur. Dici volunt Etymologi ab 'llgrittidim cx. pedibm. Vide Gcll. /. 16 Ν. A. c. 16. & Non. c. ιρ. Agrippini parttts obfervatio quoque liabctur apild Ioli.Nic. Binninger. Ccnt. 1. Obf.tf. p.jp.

ACROECOPYRRHONEIOij gOlKOirvpfuVtlf&j di-

citur Philofophut Pyrrhonim , agrejlii^h.e. adeo rudis, criidii<; tiz craffus ex Scepticorum niimcro , nr nc fuos miidem affc&us agfofcere tateatur. Gal. l.f. dediffl pitlj. c. 2. addc Foef. ρ.

agronomos, u", ςόνομος , epicheton brutorum in agris pafcna qnxrentium,vidc Hyknomcs.

agrophon, aygoQov , idem , quod oguy&v , mnnta' num , Gal. in Exeg. 'voc. Hippoer. notantc Foef. d. I.

agrvmina, cepx, porrum &c. Captivac. pratt.

l.3.C2.

agrypnia , iygwnla , vide Vigilis. PeiVtgilium. AGRYPNOCOMA, eeygOltvoKup», idcm, quod Com/t

fijpl, notante Blancardo in Lexic. qua vcro autoritate nixus fir, inquirere nolumus.

Α G y 1 ο s , uyvTov , expofnit Galen. per bnbecille^ de- bih. Vfus hoc vocabulo Hippocr. /. /. de morb. mul. XLII.$. de Embryonibus. Alias fignificat mutilum-, mcmbris carens , prxcipue manibus & pcdibus. He- f) chius cxprcfllt per etvstgSgov. Derivaturab « priva- tivo & γυΤον , mcmbrum. Qiix fignificatio cur non ad illum quoqne locum Hippocratis applicari poflit aut dtbcat, non \-ideo rationem. Sane ipfe contcxtus hoc vidctur vel!e , quando Piinceps ibidem rccenfl't quasdam cauflfas abortus prxmaturi , antequam ple- narie formatus adhuc fuerit.

AGvrt*, iyvg τα) , olim , tefle Platone /. 2. dc Re- pnbl. dicebantur illi circttLitores, arioli , & prsftigiato- ra ,quiante januas divitum ftipcm petituri opidatim quxftus cauiTa oberrabant, & divina quadam virtute, carminibus & facrificiorum myfteriis fe morbos infli- gere, infli&os quoquc curare, & 1Ϊ quid fccleris a divi- tibus ,auteorum proavis eflet commiiTum, id magica facrificiorum celebritate , fuffimentonimque odore ex- piare, eorumque inimicos, tamfonres , quam infontes carminibus oblxclere pofie gloriabantur. Lang. /. /. ep.

l.j.ep.6. Verum hodieque^^r^evocanturomnes Pfeudo-Aledici & Cicumforanei , qui congregata co- a&aque multicudine pharmaca aliqua oltentant, eaque pracdicantes divendunt, mifere fimplici populo impo- nentes , ut cft apud Hcnr. Sreph. in bidice Tbefauri fui celeberrimi ^voce ΰγΰξτνις. Italis Cerletani^ Montayn- b/inci vocari, teftatur C. Hofm. com. ad G.%1. LL.de V.P. rif.m. joij. Horum hodieque tanta folet efie farrago, ut m-rito deploranda fitconditio Artis Medica; in fe ίτιφζνΐΐζτηι; , & fingularis doni a Deo hominibus con- ccfli , quod a tot flagellis confpurcetur. Ex omnibus enim vira: ftarionibiiSjetiamdefperatiffimi q«ique,quo-

AGT

rum profligatiiTima viraeft, in campos Mcdicina: au- daciHime infiliunt, &

Fingunt (e Aitdicos qui$H Idiota , Sacerdos, ItuLaii , Monachtu , Ηίβτίο, Rafor, Anut,

Mdes , Mcrcator, Ccrdo, Nutrix if Arator. Et

Ambub&jArum coliegia , Pharmacopolji, RaflricoU, Molitor , Piflor, Agafo, Faber. quin ctiam ( pi oh Dcum immortalem ! ) ipfc Carnifex. Ο deplorandam Magiftrariuim lenitatem , qua impunii dc corio humano ludere conceiTum, qua datur ita rc- merc fxvirc in luimana vifcera ! Ο incxcufabilem difli- mulationcm &c conniventiam Superiorum ! Pax!

Α Η I v s , i, e. Sal fojftle , RuL & Iohnf.

α η ν s λ l cft Arfcrncum , Sulphitr. Iid.

aidris, ϋίαις, infcium, ignarum fignificat, cui opponitur ll^j.c,gnanit. fciens , peritus , a vcrbo tfSffu, fcio. Hipp. in Ep.2. ad D.vnaget. n.tfo. Democrit.rf^ Hipp. denat. hom. n. 3. Vide Foef. Oec.p.p.

α ι ο , aiu , iignificat apud Ilipp. audw , percipio , & lcgitur /. 2. de Morb. II. ig.

ΛίΡΛΤΗίΑ , uHKi'>H<x,\\.z.pcrpetua patibdita*, ut uziinoc ,impaiibilitM. Hancftatuere in Medicina, ab- furdum efiTc judicat Galen. vel quisquis Autor fuerit Ar- tisMedicin. c.g. & cum eoC.Hofinan. in Apolog. pro Gal. l.j. c. 10. D. (f c. 11. F. ne conftindantur duac partes Medicinx principes , Confervativa & Curativa. Alibi tamen fano fenfu cam quoque admitti pofTc, & quidem fub partP iyinw, exiftimat h\c Inflit. Med. /.4. c. 1. §.f. Dum enim qnotidiano νίΛιι rcfarcire opus habet, quod ob fubftantix fluoremiingulis diebus decedit, profefto curatlapfum parvum. Quid ? quod fi rotum homi- nem a nativitate morbum vere dixilTe Democritum in epifi. ad Hippocr. ftatuunt eruditi , an non hoc modo locum inveniet Aipathit?

Α ι s s ο , w, i. e. irruo , prortimpo , ut & ttiWopM, quodidemfigniticat. Vtroque ufusHipp. l i- d( morb. mul LXIII. 4. & LXV. 6. Vide Foef. Oec. p. 14·

α 1 τ r ν α d Arab. idem , quod Antrmonium. Fallop, tr. demet. & /οβΐΐ. c. 29. Tom. I. oper. p.£2-

α κ 1 β ο τ fignificat Sidphur. Rul.&c Iohnf. in Lex.

Α κ ο ν cor«w fignificat, dequa fuo loco. Rul.

α l α aequivocum eft vocabulum. Quid communi- ter fignificet, exaliis norum eft Didionariis, v-deli^f geminum inftrumentum ad volandum volatilibus pro- prie competens. Gv.vrigv'^ ifltgvyiev. Vidc Pteryx.Pte- rygwn, In Anaromicis vocabulum AU variis corporis parribus atrribuitur. Ita locus fub humero concavus multis glandulis & exterius pilis fcatens , oppofmis lo- co fuperhumerali five epomidi dicitur λΙλ. Gr. μχγ^λ·^ μχιχαλϊζ , Latine etiam Axilia nuncupatur. Hipp. 2. de artic. t. 66. Gal. in com. ad h. I. Hipp. de glandnl. 1L 20. 21. Efl: ad recipiendos humores opportunus locus, «bi et- iam quandoque foetor oritur , fcclor alarum ditftus, Gr. ίνσωδί.ς μαιχάλοη , com. 2. de hum. t. 1. Porro Al£ et- iamdicuntur de nafo, funrque tenuia cartilagincaque

corpu-

ALA

corpufculautrlquenafilateria parte inftriori adnata, qux eciam Pinn.t appellari folent, Gr. vlegvyix, Ita & partes auris utriiisque exteriores capiti annexx Λ.& appellannir,T7£f v, «U(ucrct .GzX.Introd c.io. Pulmonts quo- que ab Hippocr. Coac. t. 400. in tres alas τΓ,ίςυ^ίζ divi- dimtur,fupernam,mcdiam, & infernam, qux alias Lobi appcllari folent. In fmu tnuliebri lub labiis de- liteicentes carunculx geminx rimam conftituentes Als. vocantur Anaromicis , xlfgvy ix y ■πΐίςν,ωμχτα. Rol- fink. de pxrt. gtnit. Ρ. II. c.jg.

ALABANDICVS lapis } άλχζανΰΙΧΟζ λ!&@* & ΰλχ- Cavjivg^jCitlapisfubiiiger & flavas , pellucens quaii fegmentis quibusdam aut fifluris difcriminatus. Ad piirpurammagisinclinaredicit G. Agricola /. /. de nat. fojfil. p. m. 172. Hinc etiam Carbunculus Alibandzciis appellatur a Chiocco in Muf. Calceol. ftil. j.p.jSp. Idem rererthunclapideminterillos, quiin ardenfes tbrna- ces conjefti fluunt & liquefcunt. Hinc fpeciem vicri dixitFallop. de met. foffil.c.6. T0m.Lp.2yp, Na- fcitur in Caria ad Alabarulam &: in ea Mileti. Agricola /. j.pag. 2/3. ex?lin. 1. 36. c. g. Tritus pilos nigros effi- ccre dicitur. Gorr. in def.

α l α β α r I Plumbum fignificat. Ruland.z» Lex.

alabastriteSj άλ»ζ*?αίτηί > vel Alxbaftrum, dicitur lapis candidus notiflimus ab Agricola inter marmora relatus , /.7. denat. fofftl. Cui tamen dicam fcripfit C. Horm. Paralip. Qffic.c.72. quia eft non mi- nus fragilis , quam ulla terra figuliua. Vnde Mxrmor incoilum rel imperfechim faltem dici poflet, juxra Schroder. Pharmac. l.j. c.g. Fr. Hofmannus Cla9./tdh.I. rres conftituit Alab.iflri fpecies , unatn candicantem, al- teram cum maculis nigris, &tertiam in ruffo candican- rem , qux propterea a Diofcorid. l.j. c. ijj. Onyx ap- pellata ruit. Huicufto& cum refma & pice excepto virtus difctitiendi durities, itomachi dolores levandi &gingivas reprimendi cumcerato ab eodem tribuitur* Iunge Chiocc. Muf. Calc.f^.p.jpo. feq. Vngucntum de Alabafiro in Otficinis eft ufitatiifimum in dolorc ca- picis tollcndo commt ndauim. De AUbaflro gUciali ligatur Imperatus I.24. Hifl. Nat. c.ij. 14. Αλχζα^<·ον quoque fecundum Gorrxi defcripticmem eft vafculum ex levi &: hibrica materia efformatum, fervandis odo- ribus maxime convetiiens , quod utpltirimum ex foli- diifimo & frigidifTimo lapide confkcretur. Id quia piopter lxvorem fuum non facile poteft teneri mani- biis, fed dilaberetur, hoc nomen fortittimeit ab arefw- 7<hb , &C th λ«£ίϊί> , capere. Gorr. in def. Alabxftri quo- que vocancur quinque folia viridia , e quibns flores ro- farum exfurgunt , quorum duo barbata , duo vero ve- luti imberbia funt , Tabcrnamont. /. 3. Stirp. Hijhr.

C. 109.

Α l a c Λ β , i. c. S.1I AmmonUciti. Rul.

alacvoth dicitur Arab. ilk, qui in coitu Veno reo fimul excernit alvum ob rcfolucionem fpirituum, Avic. l.j-fen. 10. tr, 1. c. 49.

ALA if

α l a f r , id eft, Sal alkali.

alafort idem fignificat. Ruland. ic Iohnf. in Lex.

α l α f r ε G eft fpccies Cerufie. Rulaiid. & Iohnfon.

ALAHABAR,h.e. Plumbum. Rul. Iohnf. vero f cri- pfit , ilgnihcare Calcem.

a l α η α τ ι β 1 s , id eft, Lspis Rubeus. Ruland.

α l α 1 α , άλ2ΐ2 , i.e. cceca & inconfpicua. Epithe- ton tabis , qua: orta eft, quando in medullam flaxi» fadaf-'uir,Hipp./. de Loc.in Hom. XIIX. g. ubi quidcrn in Gr.cco ά^.ι< habetur, nihilominus ίη verilone La- tina legitur occnltx ac ir.confpkua. Redle igitur ani- madvcrtit Foef. reponendum , quia ih&i^f vel

«AMfo^ , vel ίλχο· dicitur ccccttt , qui inaniter aliquid in- veftigat , aut gradicndo aberrat , uti Heiycbius explica- vit. Vide Foef:j&. 2i.Sc Galenus Lex.

alamandina rcfertur inter gemmas vel lap-i- des , & dicitur fieri ex coelo & terra Martis a Ger. Dor- neo de Gemm.ir. flruilura in Th. Chym. Fol. I.p.48*. Haud dubie vcro intclligeiidus lapis Alabandmus.

alanfvta, Epitheton , qux olim feila fuit contra foetorem oris , fica intra mentum & labium in- ferius , Avic. /. i.fin. 4. doii.j. c. 20.

alariSj five siliformii , πτεςυγοπο^ , dicitur dedi- verfis partibus. vide slltformis.

Α L α s α l ε τ, i. e. Armoniacnm. Rul. & Iohnf.j^ Lsx.

alastar,i. e. AZs uflum. Iidem.

alastor, άλά^ωξ , dicitur homo facinorofta, ina- lcficus,exitiofiis,perniciofiis, apud Hipp. /. de morb. (act. IV. +1. Plura de hoc vocabulo vide apud Foef. d.l. -p.26.

alastrob, juxta Ruiand. plwnbum ; fecundum Iohnfon.vcro calcern lignificat.

α l α τ η λ r dicitur minerale , inter atrament.t perti- nens, & generatur ex majoribus granis atramcnti, & acqepit vim ferrcam , eritque rubeum aut croceum, qucmadmodum dcfcribitur ab Avicenna de con^luti- nationc Lapidmn , in Th. Chjm. V ol. IV. p. ggf, fca.

α l λ τ ν s , 7ττεζ u-t άΐί-ή* , dicitur apud Hippocr.de ii1;, quibus fc.ipida; rcrro prominent, Sc extaiu vcluti ala: avium , eftque fignurri tabis periculofum, ob vitio- fam thoracis coiifbrmationem anguitam, /. y. F.pid. comm.j. t. 70. Addc GaU'n. i« comm. ad b. I. item ad 1. 1. Epid. comm. 1. 1. ig. & /. 6. Epid. c.j. 1. 13. item /. 2. de Temper.c.6. &c l. de caufjf.morb. c. 7. Aret.tuin /. /. c.g. Vide&Foef. Oec. p. j+o. feq. Porro ProcclTus quoqus duo oills cuneiformis incapire five fphenoidis vocau- tur Alati a Ga!. /. de oflib. c. 1.

Α L Α V D Λ , «ο'^ις , ν.όξνΐ®·* , χοζ^ζλ®* , χοςνοχΚΛί vocaturaviculanotiflimaduplicis generis, crift.tta, fic non criftata. Illa quoque dicitur GaUrita. Vtrius- que ufus eft commendatus in cibis & medicina. Ejus dcfcriptioncm prolixiorem cum ufii lege apud Aldrov. I. ig. Ormthol. c.io.fccjq. In colicis doloribus laudaii, toftatur Keuchen. ad Sercrt. p-tu. AUuda quoque ap- U s pellatw

*8 Α L Β

pellatur pifcis quidam faxatilis, duplicis pariter gene- ris : Criftata ,&non criftata, camis fubftaiitia? Gale- ritx fimilis , cibus nullius fere pretii , de qua videatur Rondelet. /. 6. depifc. c. 21. 22. tk Aldrovand. /. /. de pifc. in fin.

alavrat, i. c. Salnitrum. Rul. & Iohnf. in Lex.

Α L Α ζ ο Ν , «λαξων, oflentatorrm tk jactatorem figni- ficatin Echicis , qui fe fimulat probum & mulrifcium. Lcgitur vtro apud Hipp. l.demorb. f.tcro II. 3. & deri- vativum αλζξοΜκον , hoc eft , quod )&tlMionem prj fe ferl. l.eie Medico IV. 9. vide Foef. p. 26.

α i.B λ PiiUfta^vide Lebcopbltgmatia.

alb Α Terra , dicitur L.ipis Pbilofopbiciu i. e. com- pofitumex Mcrcurio & Sulphuru. Tb. Cbym. Vol. IV. f.jzu 727. 729-749-

α l β λ Vitiligo, vide Vitiligo.

ai.badara, eft nomen Arabicum ofliculi fefamoi- dei , pnmo pollicis articulo ad metatarii oilii caput ap- pofitum majufcult ( ad diffcrcntiam fecundi fecundd pollicis articulofubitrati , ) forma & magnitudine piil inajoris decorticati &c. Barthol. Anat. Ubeli. 4. c. ult.

ALBAGIAZ) Arab. dicitur Os facrum , teile Fal- lop. Sxpuf.de Ofjib. c. 22. Tom. I. p.fij.

Α L β Α Ν ν Μ, i. c. S.il urind, Rul. & Iohnf. m Lex.

α l β α r α , idcm, quod Leuce , Morphea , Vitiligo. VValth. Sylb. Med.p. lojp.feqq.

Α l β Α r α s, eft Arfenieum. Rul. & Iohnf. in Lex.

Α L β λ τ ι ο , idein , quod Albificatio , terminus eft Spagiricus, pertinens ad transmutationem metallo- rum, prarfertiiTi cupri in argentnm. Vocatur &c Eli- xir ad Lun.im, Ttnilur.t ad Litnam : item Attincar. Formulas plures vidcre licet apud Faracelf. in Manuali primo , & apud alios. B. Rolfink. vanitaribus his nul- lam tribuit fidem , /. 6. Chymi/ec.ij. Dicitur & Dealba- tio. Rul. &Iohnfon.defcripferunty//04iiowfW, quod fit deftrudio corporis per cinefa&ionem , iive combuftio Lncineres. Vide&Libav. S.Ch. Arc. c. ij. 16. Irt negotio Lapidis Philofophici aqua fpiritualis fecunda vocatur Albificatto , vel Dealbatio , cui opponitur Rubi- ficatio , de quibus obfcuritatibus xnigmaticis legi pote- rit Senior de Chymia 3 in Th. Chym. Vol. V. p. 201. feq.

ALBEDOjin Spagyricis de lapide Phil.dicitur,quan- do,cumMercurius dealbatur, fit Sulphur album Phi- lofophicum incombuftibile, connnens in fe venerium. Quod fplendore marmori e(i fimile , quod invidi Ethe- li.t vocant,& Auripigmentum & Tindhiram, quia fo- lum fulphur eft, dealbat. Laurcnr. Ventura de Lapid. Philof.c. 27.mTbeatr.Cbym.F0l. II. ρ.2β2. Idem ergo eft, quod^/ZiW/o. Plurade Albedine inquirantur etiam in reliquorum di&i Thearri Voluminum Indicibus.

ai.berik, id eft, uilbum Azru. Ruland. & lohnf. tn Lex.

α l β 1, i. e. Snblimati. Iidem.

ai.bificatio, vide Albatio.

α i. β υ κ , Ast/xsTJj?, idem , quod Albedo , quid in ge-

ALB

nere fignificct, norum cft. In fpccie dicitur de Abu- jnine, de quo p.p. Albar quoque vocacur urma. Ruland. 6c Iolinf.;'» Lex.

α l β ο r α , fignificat apud Paracelfum mixtam fcabiei malignx fpeiiem, ex tnbus Morphca, Serpigine, & Lc- pra,/. de ulcertb. c.42.

Α L β ο τ norat Crttcibulum. RuL & Iohnf.

albotar, eft Cerujfa. DicitUC & Albuhar, itcm Mfitas. RuL & Iohnf.

α l β ο τ i μ , Albotat , Albotra , Albuhen , Aliilibat, iimt Synonyma, Terebintbinam figmficanna. Rul. 6c Iohnf. in Lex.

albotis fpecics morbi, qux Gra.ce τ%χιν5ο; di- citur. Vide Tamintbos.

albvginevs bnmor oculi , Latino- barbara ap- pcllatio. V Ide Aquetu humor. Albugtnea quoque di- cirur Tefium tumca immcdiate torum fubitantiam ambiens a colore albo , ccu nervea cralTa & valida. Bar- thol. Ληαί.Ι-i.c 22. Aliiad innominatani oculorum timicam hoc Iipithfton applicant , uti fecit Blancardu!) inLex. Med.

ALBVGO, l.iwM\tz , eft affcclus oculorum , & qui- dcmcornca: t'orum tunica:, quando macula qua;dam alba in illa,ex condcnfatione luimoris impa£H , vel propter cicatricem vulneris nlceribve , vel propter vi- fciditarem crudam ipfuis humoris, oritur , vifum quo- dammodo la;dens. DifFert a Nubecula ,νεψέλιον, vel ομίχλη, dura craffitie, A^ginet. I.3.C.22. Generaliter utraqne fpecies Cicatricum ΰλΰν nomine comprehen- dirur. Senn.AT. Pr. 1. 1. p.j. f. 2.c. 16.

α l β ν L a, a-quivocum eft. AlbuU, χλζνλα , vocan- tur aquajaluminofa; mirum in modum adftringentes, & vulneribus medcntes , Galenus /. g. M. Med. c. 2. quin & Rhetiaemons nivibus jugiter obfirus, hoc no- mine Albula indigitatur. Eft & Epitheron Tiberis, fluvii Italix, ex Apennino monte Romam fluente. Al- bida etiam maculam in oculis llgnificat , & ita idem eft, quod Albugo apud Ingraftiam & Paracelfum, Munu.il. II. Pifcis quoque aliquis vocarur Albula, in Lacu Ti- gurino , inter cibos bonos laudatus , de quo legatur Al- drovand. l.y. de Ptfc. c.yj. feq.

albvm, λίνκ,ον^ de vanis dicitnr rebus. In Offici- nis cum Epitheto Gr<£cum dicitur de flercore caninOj cujus pra?parationem tradidit Libav. S.A.Ch. l.^.c.2g. fin. aliam in Alchym. Pbarmac. P. II.cii.mTorn.il. Opcr. Album nigrum vocari ftercus murium f. Mufcerdam fcripllt Ermiiller in Collegio ad Schroder. Tom. I. operum edit rwbijf.p. 7$j. b. In Anatomicis Album ocidi voca- tur Tunica Adnata ; de qua fuperius. In Phyficis ct- iam idemeft, c^uod ^lbumen , de quo mox. In Chy- micis silbum notat Cerujfam , vel fimpliciter vel cum epirheto Hifpankum norante Fallop. de metall. ftu fos- pl.c,2$. Tom. I. p.j}o. yilbum fumiturpro Albatione, Albedine , hoceft, Tinflura Transmntatbna metallo- rum , Paracelf. Manuali I. Albnm vel Candidum quo-

que

ALC

que tribuitur, tanquam epitheton , variis compofiuo- nibus medicamcntorum , v. g. Vnguentum ^iiium fine & cum Camphora. Emplafirum Album cothctn. Ga- len. /. 2. de C. M. S. G. c. 14. Vfurpatur quoque de Men- flruis vi/te, Hippocr.i. 4. Epid.ij.j. Vide Albus.

albvmen, λίνκοιμχ , λ(νχον , dicitur humorvel li- quor in ovo lentus , vitellum undique cingens & am- biens. Vocatur Anaxagorx 0?n2t; γάλα, hoc eii^Lac attf , Larine Albtim obi , Albor , Scribon. t1.24.26. Rhod.i» Lexic. Scribon. Obi candidum , ^llbugo^ Albu- mer.tum. CraiTitie variat , dum ad obtufam ovi , acu- tamque partem liquidius, in aliis crasilus vifitur. De ejus hiftoria vide Harvejum de Gen. Anim. Ex. XII. £f LX. Vfus illius in foro Medico magis externus, ad paranda collyria & anacollemata , quia habet vim re- frigerandi, aggliitinandi , & adftringendi, quam in- ternus ; quamvis Hippocrates febricitantibus exhibue- rit albumina 3. vel 4. ad refrigerandum & egerendum. Hippocr. /. 3. de Morb. XXX. 12. Vide Schroder. Pharm. l.j. p.319.

albvrnvm, ligni pars exterior cortici vicinior, mollior, & albidior. Dodon. pempt.i. Lx. c. 1. Hift. fiirp.

albvrnvs, Αεί/κ/ί*©", nomen pifciculi vilioris aeftimationis , carne molli & parum pingui pnediti , de quo videatur Aldrov. l.j. depifc. c.37.

alb \ s ,λιυχος , praeternotiffimam coloris candidi iignificationem pifcem denotat apud Salvianum, qui Gefnero Capito Lacuflris dicimr, dura carne, & diffi- cilis co&ionis , ut ita omnium pifcium ferme fit vilifll- mus. Aldrov. d. I. c.jj.

alcahest, vide Alkahefl.

α l c α l 1, vide Alkali.

α l c α θ l, eft Lac acetofum , vel Mercttrm. Rul. & Iohnf.

alcak, αλκχζ , idem , quod βο^ιμα, h. e. *uxiliumy remedium. Gal. in Exeg. $oc. Hipp. Vide Voef.p. 30.

α l c ε , αλκίί , reftius fortaflis , quam Alces, Equicer- $ta aliis , cft animal quadrupes bifukum , ad cervi, quo tamenmajor eft, naturam accedens, timidum, comi- tiali morbo obnoxium, adverfus illum tamen morbum fmgulare prasbens remedium. Etenim ungula illius, prsprimis dextri pedis pofterioris , creditur fpecifica virtute adverfus epilepfiam prxcavendo & curando, in- terne exhibita , & exrerneamuletiinirarfufpenfa con- duccre. Qiiamvis Dudithius in epifl. ad Moriab. apud Scholtz. fpifi- 49- fabulofumdixerit ΑΙη^πεξίαμμα. Le- ftu non indignaeft epiftola. Sane plurima funt vana adhuc in Medicina remedia , quae ramen experientia putantur effe confirmata. Verum experientia vah ! quamff^aAfC^', tefteHippocr. /. /. aph. 1. De Alck hi- ftoria & ufu legatur Aldrov. lib. 1. dequadr. bifidc. cap. 32. Schroder. /./. ci 1. n. 1. Hofm. in CUt.adh.l. Αλ/.η quoquc auxilium iignificare , unde χνχλκίς } quod non juvat , fcribit Erotian. Onom.pag. 14. f.

ALC i<>

alcebris, tfium eft Sulphitr. Ruland. & Iobtlf.

alcedo, άλκνων, vide Halcyonia.

alcharit, eft Argentum bfium. Iohnf. Lex. Chjm.

ALCHAZONON, elt Lutv.m rot£ f/ibrorum. Rul. alchemia, idem , quod Chymia , de quo vocabulo infra in CH.

alchien, eilnomenrei & rebus proprium mul- torum nominum , & rei , quam Grxci vocant ο&χςαλχ- χιχν, fcil. prarparatio , &vocantillamMedici naturam, difcretam, prxparativam omnium ciborum , & eftres, qua:virtute fua attrahit generarionem , & corruptio- nem,& per eam eft augmentum. Ita defcribitur in l.j. Quartorum Platonis. Th. Chym. Vol. V. p. 12 g.

alchitrvm, eft oleumjuniperi^ pix liquida : Si- gnificat etiam Arfenicum prjparatum ad abluendum. Rul.&Iohnf.

alchymia, vide Chymia.

alchytran, appellatur fex deflillationit. Dl- citur & Alkytran. Ruland. & lo\mi,Alchytran apud Me- fuen eft fimplex quoddam medicamenturh ad dentes dolentes , cavos & verminoib». Chvmici fic vocant fa- lis fpeciem , viderurque vox illa a Grxco xvrf cf,, e//.*,de- fcendere , ut fitalumen catinorum , five fal in ollisfu- fns , aut ex illis tuforiis extra£lus. Alii aliter compo- nunt. Libav. S. A. Cb. I. g. c.jp.

alcimaD) notat Antimonium^\<XiX. ^cAlcofol : aliis Alcofol. Rul. & Iohnf. Dorn.

α l c ο b, i. e. Sal Ammomaaii. RuL

alcofol, eft Antimonium. Dorn. Rul. Sc Iohnf. in Lex.

alcohol, Alchool y Alcool, Alkol, Alcol, vox eft Arabica, de cujus derivatione & fignificatione vide Rolfink. Chym. 1. 4 . ftil. g. in quam tamen animadver- tere non dubiravit D.D. VVedel. Pharmac. Acroam. 1. 1. f.i. c. 3. p.16. /7. aliam fubftituens derivationem. Duo diverfiflima denotat 5 primum pulverem tenuiflimum, ac pollinis farinae tenuiflima: inftar, fere impalpabilem ; deinde fpiritum vini reiteratis deflillationibus rediJi- catifTnTiiim , ut accenfus totus confumatur, nec feces aut phlegma relinquac. Libav. Schroder. Rolhnk. Ru- land. Iohnf. & alii. Ita noviffime Iunken varios Alco- hol vini parandi modos ex Helmontio, Boyleo, Glau- bero, le Mort tradidit & ufum expofuit d. I. p. 13. fiqq- Quamvis recentiores adhuc Chvmiatri ad quosvis fpi- ritus fubriliffimos & reilificariirimos appIicaverint.Vid. & D. D. V Vedel. Ph. I. A. F. R. 1. 1. feH. 1. c. 1. p. 7. & ^teroam. 1. 1. f. 1. c.3. p.ii. Hxcduo tamen diverfa iigni- ficara ιη hoc conveninnr, quod ambo fint tenuifllma- rum partium. Paracelf. /. 2. dt T.irtar. tr.3. c.j. in Schol. m ita ^lcooldt purior fubftantia rei feparata ab impu- ritatcfua. Ruland. Modus parandi dicitur Akoholifa- tie : Prodnfla AlcoholifatA.

alco l, etiam eft ^tcetum. Rul. & Iohnil ALCOLA, idem eft, quod Aphtha, apud Avic. /. /.

D 3 fen.2.

fen.z.dofl.j. c. 3. Vide Apbiha. Alcola Paracelfo dlci- rur Tartarus urinx, id eft , exci ementum , cujus ilgmim eft--//ioo/,idell, Tartarus refolutus in minutas par- tes,in ial refolutus, «Scfit tnultipliciter. Aliquando L-nim exeimt cum urina granula alba , aliquando videtur in urina ufnea , aliquando pruma. Hitic Alcolx triplex foima, 1. Refoluca, eaque vcl alba, vel rubra. 2. Arc- nofa, alba & rubra. 3. Mucilaginofa , vel vifcofa. Ab AlcoU urinadicitur-^/«/;;.?.Paiacelf. de Vrin.jnd. l.i. tr.2. C1.2.J.

alconh, cil Aiirich.xlcum, Rul. & Iohnf.

Α L c o r , cft A-s ttfltim, veluti grana. RuL & Iohnf.

Ai. c ore, iignificat Lapidtrn quendam, Iiabcntcrn folia fimilia argcnto. Iidem.

alcvba, cft Butyrum crudum. Iidem. Dicitur & Alumbair.

λ l c. ν u R 1 D , vel Alcur^ idem eft, quod Sulphur. Di- citur & Aluz.tr. Iidcm.

alcyonia, vide H.i!cyonia.

ald ab aram, vocanrur a Ioh. van Hornc Mkro- cofin. §-Jp. duo ollicula fub pollice pedis pofita & mi- nori fabx quadantenus fimilia. Circa qnod nomen plura ex Riolano annotata repcrios iri NobiliiT. D. D. loh.Mauritii HofFmanni Collegx & AiHnis noitii ho- noratiffimi Aanotationibus adh. l.p. 249.

alecharith, notat Mercurium. Ruland. & Iohnf.

ALECHlLji. e. Tripes. Rul. ic Iohnf.

alectorivSj «Afx.Tc^j.@° , vel cct.sxrofjz, lapis dicitur, qui in vcntriculis aut hepate galli gallinacei quandoque repcritur , & habet utplurimum figuram luplni , magnitudinera ejusdemaut fabx, colorcm vel in cincreo candidum , vel fufcum , fed dilutum , inter- Aum cryftallina fpecie eft , fed coloris obfcuri , fibrasque interdum habet rubras. Gorr. Rul. & Iohnf. in Lex. Agricola de »at. fosfil. I. 6. & prolixius Chioccus Muf. Calceol. f. 3. pag. 34.3. feqq. Guil. Menens. Aur. VeU. lib. 2. c. 1. in Tbeatr. Chymic. Vol. V.p. 388· Quod vero dicitur, reddere divites, bellicoios eum portantes excitare Venerem , oratoriam tribuere facultatem, amicos conciliare, non obftantc Alberti autoricate, ouam defendere conatur Chioccus, omnino nobis fa- bulofum & hypcrboiiciim videtur , cum hujusmodi ef- tcdlus fupra naniram fint lapidum.

aleimma, αλπμμα, vide Linimentum. Dicitur & κλπφα , item ίλΗ$ας,άζ quibus mox.

aleton, a/t7«n, epitheton aquj, fignificans con- ferto imbre coUettam aquam , «λιων enim confertum ηο· t,it. Gorr.

α l ε 1 ρ η Aj αΑΗφΛ:, idem, quod.£A«.fov,o/i'«»;, adeps, aut linimentum. Frequens Hippocrati didio , v. g. I.2. de Morb. XXVI. 14. 1. 1. de morb. mul. C. 39. CXXI. 6. & alibi fxpius. Plura vide apud Foef. ρ. 2/. Galenus ifMJ Mpp.

ALE

ALEMA, ALETON, αλν,μχ , uSAjrov , vide FATtna^

idcm, quod xAevgov, Focf. p. 29.

alembic, notat AUrcuriu?». Ruland. &c Iohnf. 7« Lex.

alembicvSj dicitur vas illud ad deftillationem ufirarifllmum, qnod & GaleA, Pileus, C.tpiiellnm^ dici- tur, & imponitur vafis infcrioribus , & cucurbiris, ad recipiendos vaporcs ; eftque dnplex, alius Rofiratu<s1 alius Cac:n. Ille dimittir vaporcs humidos per ro- ftrum vel canale in vas recipiens : hic vcro fublima- tionibus infervit , cftque etiam in vcrticc aliquand» perforatus, humores adfccndcntcs emittens. Libar. Prax.Alchym. in princ. Rtil. & Iohnf. in Lex. Iungatur enoviflimiS D. D. VVedelii Pharm. Acroam. l.i.f.j. c.i.p.201. Hoc improbavit Morley i» Culltcl. Chym. Ltidenf.pr0leg0m.c2. ftatuens , siltmbicum potius eiTc noiiien cucurbitx vafisangufti colli & fundi capacio- ris. Num vero Chcmicorum priorum celcberrimo- rum confentienrium fententias adeo libere liceat rcji- cere , & ob quam rationem id fiar, nolumus ventilarc.

Α L ε μ β r ο τ n, eit fpccies Saltt fattitii , qui roca- tur Cla^ps Artu Lhimks , qua corpora, fi ea referan- tur, Hunt apta ad transmutationem. Dicitur & intcr- dum Sal fufionis , aut Salfixionis. Varios parandi mo- dos vidc apud Libav. S. A. Cb. I. 8- c. 2$. Vocatur & Elebrot , diciturque habcre naturam halonitri Sc alumi- nis , 6c extrahi in Cypro ex pcculiari terra , in monrs Olympo, forma&calore fanguinis concrcti, &c. ibid. in amiotationibtu. Alcmroth eft Sal Mercnrii , vel S il PbilofophorUm, & Arttt. Alembrotb defccatum eft S.tl Tartari, & magifterium magiftrorum. Dorn. in Dict. Rul. &Iohnf. in Lexic. Cb. Alembrot dicitur, eiTe vo- cab. Chaldaic. quod fignificat Clavcm Artis. In tra- ftatulo incerti Auroris Merfugi dumbibir. Tb. Chym. Vol.IV.pws.

α l ε No ν , i>w>, epitheton , olei Amygdalarum , ut fcribit Aet. /. 7. c. 6p. cirante Gorrxo.

al ε ο r β , αλΐκξνι , mttntmcntuTn , prxfidium , ful.i- tium, fignificar, & legitur in Ripp. Pr.tcept. VI. 19. Vide Foef. Oec.p. 29.

α l ε ο s , ei>.i@- & αλίοί iubftantivum quoquc non- nullis videtur, fignificans calorem. Ethuc refcruntlo- cum Ilipp./. i.de morb. mid. XIV. 6. 8. Vndc «λίβ;, vel ^'λε^-, calidiis , & verbum άλεάζω, calefaccre. Vidc YoeC.p. 2j.

aleS) frequcnter apud Hipp. occurrit, pr» όλες, cinfertum , coaccrtatum fignificans. Ita excre- raenta χλέα , coAcerb/iia leguntur , /. 4. Epid. XXIX. 10, /./.Xra.tf.menftrua /. /. de morb. mttl. XXXVII. 12. I. de Sterilib. III. 10. uteri «A&s , d. I. XXXVII. 8- Ptora de hoc vocabulo vide apud Έο6ΐ.ρ.28. 2p.

Α t ε s , eft Sal compofitnm. Rul. & Iohnf.

alevron, etkst/gWj farin.im fignificat , nbaA/ar, Hipp.I.deHat.mul. CI. 3. & 1.2. de morb. mid. LXXII. j.j. Ynde KhtvgQTntii cribrum f.*rinuceiim.Vide Crefera.

ALBXAN-

ALE

ALEXAVDRINVM, άλΐξϋνθ^·Λ} , IHL f μ*λβ{?@4;

fivc Empl.iflrum , viride, ad extr.ihendum , cujus de- fcriptio habstut apud Cclf. /. j. c. ψ. Gorr.

α l ε ν α ν τ η ι, i. e. Flos .cris, item Alting.ir. Rul. & Iohnf.

Ai.EXASTH.i, «Aff 2t3|, fignificat auxilium ferre, jufyre. Hipp. ^:- fdl. di.it. t. 4. Foef./>. 2$.

alf. xipharmaca , Alextteria , &λΐ£ι$ίζμχκα, αλεξιττίαιχ, prarcer rationem & neceiluatem a non- nullis diilinguuntur , quafi illadicantwr mcdicamenta vencnacarum beftiarummorbos far.antia, ex Gal. l.j. de S. Fac. c. ig. aut quod cum Gorra-o illa inter hxc ex- ternafignificent. Ludunt etiam , qui i*i'ti5j$j.u fcri- bunr. Commentum quoque eiT: ridiculum apud Blan- cardum, quando difcriminis intsr hacc duo vocabula rationem deducere a diverfa compofitione & verbum τ-ήζίω conferfo obtrudere non veretur , cum illatermi- natio Grxca rvj^j@* inmultis aliis Grarcis nominibus occurrat , & mere iit paronymica nullam compofitio- nis fpeciem conftituens. Neque enim befti.v fcrvari debent,aut iis auxilium ferri, quod tamen emphafis vocabuli pcr 6 fcripti intenderet. Paucis : Sunt Sy- nonyma hxe duo vocabula. Norant vero medicamen- ta -dlexipharmaca duplicia : Gencralia & Specialia. Illa, qua; omnibus venenis refiftunt , cor, quin potius fan- guinem fuiiicienter roborando,ut reilftant portionibus malignis 5c venenoiis,expel!endo,fubigendo,vincendo; hxc, qua: fpecialitcr huic , vel illi, vel ifti veneno reil- ftere creduntur. Occulta utraque agere qnalicate ha&enus judicatum ; Enimvero cum hodieque ve- nenorum vis & efficacia magis innotuerit , quo- rum quxdam fangtiinem & liquorem nervofum, flammam vitalcm & fpiritus animales nimis fun- dendo , liquando, diiYipando ; quxdam illos re- pente coagulando, putrefaciendo ; quardam vero mix- ro operanturmodo. Hinc facile ex natura indican- tium & indicatorum colligere liccr , quod sitexiphar- m.tca alia nimia: colliquationi & fniioni rcfiftere dcbe- ant, figendo , prx-cipitando , & ad arquabilcm mixtio- ncm & motum rcduccndo , cnjus efficacix fingulare exemplum de Pomo Citrio lcgi porerit apud Fr. Hotin. in CU9. Sihrod. I. $.p. 444. feej. alia vero fpirituafcen- tiam & volatilifationem fanguinis & fpiricuum , refol- vendo, attenuando & coagulationi , vel congclationi, nec non putrcdini refiftendo , promoveant 5 alia ve- ro mixra ex utraque facultate operandi rationc , mixtis etiam venenis opponantur. Iiingantur Dogmata. no- fira Med.Gen. Ρ. VI. c.2.p.jij. In quibtis vcro parriculis marerialibus non folum, fed & in quo principio for- mali aftivo fingulorum Alexiph*rmacorum virtus fpe- cifica confiftat, hoc omnino occultum eft & manct, non minus , quam aliorum medicamentorum.

alexipyretos, ΰλιξιπ vg er@~, dicitur de reme- diis contra febres , five febrifugn di&is. Scrib. Larg. n.py quamvis Rhod. /» arguat, potius legendum

ALI μ

eiTe Aiffifl-i/^gT©^ άττο rS Aijyau T8? vugirui; , qnod f- niat fcbres. Quafi vero non ambo vocabula , ceu Sy- nonyma tolerari poiTont, cum nil obftet.

α l ε χ 1 r , dicitur medkina Chjmice prsparata. Rul. &Iohnf.

alexiterivm, «Ae|irijpjov , vide silexipharma. citm. generalem fignificatum illi adfcribit ramen Ga- Ienus/wIfA-. Hipp. αλίξιτ^ον inquiens, βί>ί%μχ y^j

ALEZARAM,eft Lotur.i plumbi. Iidem.

alfacta, dicitur Deflsllaeio. Iidem.

α l f α d 1 d α m, h. e. Scoria Atiri , Ferri, Cupri , Item Cuprum uftnmlxfam..

ALFATiDE,eft Sal Ammoniacas. Rul.

alfeser-a, j4lphtfer.i^t?t nomen confeftionls apud Mefuen in Operib. fol. 116. b. in affe&ibus nervo- rum fpasmoticis a fefera vel phelera, id eft radicis vi- tis albx, notante Manardo adill.loc. non amplius eit ufitata.

α l f ο ι , eft S.il AmmomatwRxX. Α l f ν s α , fignificat Tutiam. Idem. algalIj cit Nitrum. Rul. & Iohnf. Α L g λ μ ε τ , fignificat C.irbones. Iidem.

ALGEMA, ALGOS, Κ/ηημΆ , «Λ> , Sc doIoreW,

&morbnm, quem dolor comitatur , iignific.ir. Hipp. 4- aph. ii. 6. 7. &c alibi paffira Iungatur. Foef. Oec. p. 2/. Dieterich, Iatr.n.^. Vide Dolor. Conf. Gallenus Le- xico Hipp.

ALGERiEefl Calx. Rul. & Iohnf.

algejioth, cft Mercurins 'vits. Ioiinf. Schrod. /. J. c. ig. In Morleji CoUeSL Chym. Lad. c.y^.proc.j. £f 4. di- citur Pnlvis silgorcth , ab Algoretbo Medico V eronenfi ita didlus, cx antimonio & mercmio fubiimaro para- tus,ex Hartmann. Tyrocin. Chym. c. 12. item Succinum Antimonii.

Α l G ο s , χλγοζ , vide Algew.i.

λ l 1 α ν 1 , fuat Spjgyri palpitantes. Dom. in Difi. Par.

alica, xa-^goiy etiam cum adfpirarione Hjlicd ( quod vocabulum in generc Gramim lignincat) quid propric fit, an rcs fa&itia , an nativa aliqua feminis fpecics , non adco planum eft. Galen. /. /. de Λί fac. c. 6. ex tritici genere efie fcripfir. Flinius /. ig. Η. N. c. ij. £f c. 11. fibimeripfi non conftat. In priori cnitn loco claris verbis annumerat frumentis vernis , qux funt Milium, Panicum , Lens , Ciccr, ^ilica. In po- fteriore vero fadtitium quid e Zea llatuit , cujus parandi modum etiam ibidem tradit. Nobis placct poilerior fententia, quod faititiuxn quid fit sllk.t, perfuadente hoc ipfo Principe Coo. /. de AffeB. XLII.j. ubi alicam & prifanatn junxit, & inrer forbitiones forriorcs retu- lit. Ac videntur XevJ?o; & ττιοτά^ generalia fui/Tc apudvcteres omnium frugum ficcatarum, decbirflca- tarwm , & in grumos tufarum numina. N;im vero modus jlle parandi 3 quem e Conitantino Ca-fare tra-

didit

μ ALI

didit Gorrxus , ex hoc Henr. Srephan. m Thefauro, qtiod Zea in aqua forvcnte macerata, exprefla, <5e gypfo arenaque candidiflima permifcetur, «Sc iterum cnbfo eernitur , fanitati human.t convcniens llr, merito dubi- tatur, ob gypfi vim noxiam. Dicicur latine etiam Far. quarftvis Hor. Augen. /. 6. F.pifl. &c Conf. Medic. ep.2. Τοτη. I. p.m. j+. mulcuin inter fe differre Far & AJicam fcripferit. Foelius χόν$ςαν, five Alicam dcfcri- pilt, quod exZea decorticata , &in grana plura con- tufa leguminis loco cuiti jufculis co&um edinir, cz\e- bcrrimum , & valde tritum , in omnibus morbis , apud antiquos , alimentum. Qux defcriptio valde conve- nit cum uiitatisfimo noftro pultis gencre.

α l ι c ε s , maculx , qux prxcedunt variolas. Cam- polong.afe Vartolis c.p.

ahcornv, Cornu i. e. VnkoYnu. Legitur apud F alJop. de metall. fcn fofil.c.jS.p. Tom. I. Op. p-JJJ. aljenatio ?nentts,vide Delirium. α 1. 1 ε ν ν μ , a^Kor^/.ov , dicirur , cujus prxfentia na- turx noftrx incommodat. Eftque duplex, qiiautitate tale, vcl qualitate. 1« fpecie Alierue caliditatU , lif* μότητος ύίΛ\οτςίης , ex Arillot. Gal. /. 2. de diff. febr. c. p. meminit, dcfcribens , quod fit cxterna , non infira, ne- que t-amiliaris iinicuique) in quo cxilUt. Talis na- rurx efle calorem febrilem , prxfertim in fcbribus pu- tiidis di&is, licet fubftantia ab infito non diflferat, te- ftatur C. Hofm. defebb. aliquoties. Alienum pro cor- rupto fumitur apud Scrib.». 201. Celf. /. 7. c. 16.

aliformis, πτίςυγοΗδη; epithecon proceiTuum binorum offis cuneiformis ad palari latera occurren- tium , a fimilitudine alarum vefpertilionum. Barthol. sinat. libell. 4. c. $.p. 8i$- ita & par mufculorum maxil- lx inferioris Alare vel Aliformt dicitur apud eundem l.j.Anat.c.u. p. $36. quod Vefalius temporalis mu- fculi partem eiTe exiftimavit. ·

aligvlvSj denotat Confe&ionem. Rul. α l 1 μ α , eft fpecies Aren& in Aurifodinis , e qua Plumbum fit. Ruland.

alimentvm, τξ c$>y , varias habet fignificatione?, quaTiim quxdam proprix funt. Ex iilis latiillma eft, quando fumimr pro omni eo, quod ad alcndum cor- pus quaqua rarione neceiTarium eft. Er ita coincidit cum vocabulis , Vifius, Di^ta, compleftiturque cultum corporis , veftitum, habitationem & fimilia. Striffior eft, quandofignificat rem cibariam,vel cibos potusque, & ita ami&ui contradiftinguitur. Ita accipitur 4. apb. 24. Horum naturam confiilere in τω Vinci, quemad- modumMedicamenn in τω Vincere^ cum grano falis accipiendum eft , cum & alimenta virtute polleant operandi & fuo modo vinccndi , ficuti mcdicamenta aliquid pati debent a noftro calore. Alimentorum optimorum determinatio eft impoffibilis. Referun- nir enimad varia individua. Vide C.ifp. Hofm. /. j. In- fiit. Med. c.j. ξ. -f . fecjq. Dogm. noflra Med. Gen. Part. V. c.2. d. 2. p. 396. feqq. StrittiflirH& fignificationes funt,

ALK

quandode chylo, fucco nutritio , ipfis corporis par- tibus appropnando & aflimilando , imo Sc de fan- guine ipfo , fumitui Alimentum τ(οφν. Conter, Γι pla- cct, ad Foef./.. Kyi Dieter. β. 8<ft.g4f. Lindcn. Ex. XIII. f.tof.feqg. Latine dicitur & NutrimntUm. dc qua etiam inti-a in NV.

ALINDEsis, κλίνεις , άλινϊο; fuit corporis exer- citatio , quando olco deliburi fefe in puftere tolutabant. Hipp. /. 2. de dut. XLII. ij. Χ. ι. XXVI. 3S. I. de In- fomnuf VI.it. Vnde&loca, ubi eqm fc volutare fo- Jcnt, «λίνίίίρ^ didtaiunt, ex Scholiafte Ariftoph. in Rana. LegaturLang././.i/,.^. adds&Foef. Oec. p.jo.

aljnthisar, idem , quod u<h* procidentia. VValther.^. Med.p. 1611.

ALloc >eiiSal ammoniacum. Dicitur & Alem- zadar. Dorn. Rul. & Iohnf.

AHp^nos, αλίτζντο; , ab ce privativo

& to*cavu»ypiHguefiere,ii&!i funtdeiis, quac pingue- dinis funt expertia , & ficca medicamenta externa, un- de & Gal. /. /. de C. Μ. P. G. c. ij. άλ,τϊ vocavit, qu.t cruentis protinus vulneribus imponuntur; ad re- pnmendaminflam;nationem& accelerandam conglu- tinationem , ex Celfi c. i9. Opponuncur Emplaftris λιπχζοΐς, qux pinguia recipiunt, unde & idem Celfus Lenia appcllavir. Vide Laag. /. /. ep. 77.

alipili dicebantur Balneatorum miniilri ala- rumpilosvolfclla evellentes. Ant. Fumonell. de Baln. p.p.princip.

Λ n ρ τ α , *«Μ?οτ?<?ΐίί , ille olim diccbamr, <^«; athle- tas nr.gebat. Vndc & locus ille , ubi hoc facicbat , Ali- ptenum vocabatur, tefte Lang. /. /. ep. j/. Meminit Aliptarum Gal. com. 1. de artic. t. 62.

AlisteleSj xlizeles , dicitur Sal Armoniacum. Ruland.

alitvra, 3?εΨ»$, lAtm^Nutritio. Vide infrafuo loco. Blancard. in Lex. Apud Gellium occurrir.

Α l κ Α ε s , eft fubtilit puliis alchochos. Rul. in Lex.

α l κ Α f ι α l, eft Antimonium. Rul. & Iohnf. in Lex.

alkahest, Mcahefl, vocabulum Arabicum vel barbarum , de cujus originc & ligaificatione nihil certi conilat. Dicitur ; §>u*fi Mcali efl. Signiikaf vcl Sal untierfale y quod rrium regnorum , Mineralis , Ve- getabilis , Animalis , climata pervadit , centra fpecic- rum Macrocofmi relerat, fingularique prxrogativa, violataomni reaitionis lege, dum agit , immutabile manet , vitalis naturx, ac fpeciSca dos, uti faris qui- dem fpeciofe , ( modo in rei veritate exifieret tale Sal ) defcripfic Rolfink. Chym. in art.f.red. l.j. f.t. arc. 2. c.2. Vel notat Mercurium peculiaricer prarparatum in me- dicinamhepatis ad cniiodiendum illud ab hydrope & omnibus ejus fpeciebus , qux ex hepare vehiunt , uti defcripfit ex Paracelf. 1.2. dt iirib. membror. prinup. c. 6. Iohnf. in Lex. Cbym. 1. 1. ubi plura legi poiuinr , quem- admodum & apnd Helmonr. tr. Poteflas medtcam. & alibi , qui etiam loco Mercurii Tartari falem volati-

lem

ALC

lem admktit, in trafl. defcbrib. alibi vero veram liquo- ris y//c*£ir/?prxparanonem occultam permanfuram us- cjue ad mundi contiifionem docet ceu a Deo referv.uam, de Lithiaf.c. g.n. 2. Hujus liquoris fubtiliilimi & fpi- rituoiisilnii vires efTe, extrahere iulphur etiam ex mi- neralibus vult Polemann. Myflerii Sulphuris Philof.t. ii. in Th. Chym. Vol. VI. p. 6yo. imo efle univerfale fol- vens, perenne & immutabile, quod reducit omne cor- pus vifibile in liquorem fui concreti, fervata feminum poteftate, forma eiTentiali &nativa integra; quemad- modum liquorcm hunc definivic ex Paracelfi & Hel- mont. fenrenria Fr. Hofm. in CU$. ad SchrVder.p.j. quamvis & hic alibi videlicat/). Sj. dubitaverit , an in rerumnaruraunquamfucrirralis liquor & Menftruum unfterf.tle folvens , aut artihcio ullo poflit parari , ob diltin&am liquidorum & folidorum corporum naru- ram. Vnde & Schroder. /. 2. c.yj. fatius duxir, de eo ta- cuifle , quamaliquidincerti tradidilTe &rc. Relinqua- mus igitur ridentes has vanitates & ίβΰ^Άτχ. figmenta, tanris involuta tenebris ab autoribus , ut nihil de eo literis coiifignatum occurrat ea intentione, quo intel- ligatur, fed ut non intelligatur , verbis laud. Rolfink. d.l. Mitiorem ίπίκ^,σιν D. D. VVedelii vide in Ejus Ph.trmac.p.ji. De triplici vero Alcahefl , vegetabili, animali & minerali, legi poterit Cnoefelitis in Epbeme- rid. Nat. Curiof. Decif. I. Ann. VI. in Appendic. Alcaheft GUuberi nihii aliud efle , quam Alcali ex calcinatione Tartari & Nitri emergens & per deliquium folutum fcripfit D. D. Bohn. Dijf. Chymico-Phyf. VI. tf.^.Marg- gravius vero putat Liquorem Nitri fixi efTe Alcabefl Glauberi. Morlcy Colletl. Chym. Leid. c.2pp. videatur liinkead.l.p.12. Spiritus Veneris quoque dicicur Al- cahefi Zvvolfero Id. d. l.c. 4^7. Chriftian. Bilduinus in Hermete fnoCuriofo ln\>ento Xf.meminit non fine jacitan- tia Alkaheft Hermetici a fe invcnti. α l κ α l e, id eft, oletim gallina?. Rul. alcali, Alcali, terminus Spagyricus novus, de~ notans hodieque alterum commenticium principium univerfale falinum rcrum omnium naturalium & pras- ternacuralium, oppofitum Acido, principio fuperius defcripto , volatile & tixum , lixiviofum , urinofum, ab Acido adtuationcm accipiens , & tamen vicisfim illud a&uans , & quar funt alLe proprietates ab amatoribus horum commcntatorum atrributae, qua: in Tachenio, Bechero, Barnero , aliisque legi poterunt. Nos adhuc acquiefcimus ιη ιττιχ^σπ fupra de Acido data, falva dif- fentientium autoritate. Ruland. vocat principium Chymicorum fymbolicum. In fpecie tamen Alcali quoque dicit , eiTe Vitriolum fosfile feu fufde. Aliis quoque geiieralius fignificat Lapillum falit modo ex calcibus reverberatis poft humorcm extraftum , & de- nuo poft abfumtum humorem coagulatum. Alkali- facum fal Cliymicis dicitur , qm>d ignem fert vehemen- tiorem, necavolando evanefcit ia auras. Chr. Mi-rctri

ALL 3j

Notkad Ant. NeriArt. titrar. 1. 1. c. 6. p. ipf. Per fimi- litudinem vero falrem Alcali nomine veniunt, quando resintegnEcalcinantur, & denuo ad confdkntiam re- ducuntur , ut fuin MagifieriaM.trgaritarum , Ccrallio- rum &c. Rul. & Iohnf. in Lex. Vide etiam de Alcalibui Libav.S.^. Ch.l.y.c.iy.l.s. c.jg. Alkali & Sal ^lkalt vocatur in proceflu lapidis philofophici opus illuJ, quod provenit ex denigratione fecunda, & alio no- mine Mercurins extrattm de Cambar vocatur. Lagneus Harm. Cbym.in Th. Chym. Vol. IV. pag. γιρ. & Sesior deChymia Vol. V.p.ig.207. Alias ornnium prinia fignificatione vocabuli Alkali fuit hxc , quando fal pa- ratusex herba Kali dicla per combuftionem , auodfuit Aikali Arabnm, cmrzfyonfet Alkali Syriacum & Sara- cenkum , de quibus omnibus legi poterit Libav. d. I. & ex recentioribus Chrift.Meretti d. I 1. 1. c. r.p. m. zfy. feqq. Hinc & corpora naturalia, in quibus partkula- Salis alcali pra;valent, Alcalina, vel Alcalica frcquen- ter dicunrur apud recentiores.

α l κ α l 1 a, i. e. Vas. Rul. & Iohnf.

Α l κ α l t d, i. e. A£s ujhrm. Iid.

Α L κ α Ν τ , vel eil Mercurius, rel fpecies Atramenti. Rul.

α l κ Α ν τ ν μ, eft A-s uflum, vel fpecies aromxticx, vel fecundum quosdam Arfenkum. Rul.

α l κ λ ν ζ ι , Alcanzi vocatur EledVjarium vel Con- feftio apud Mefuen diflinft. 1. de Elfttuariit in Operdut fol.ioj.b.c. quodnon amplius in ufu effe imerpretes HOtarunt.

α l κ α r a, i. e. Cucurbita. Rul.

α l κ α r α ν ν m, i. e. Ducncc 'viride. Rul. & IohnC

α L κ α s a, i. e. Albat, Alkaz0.1l, idem. Iid.

alkermes, Alchermes. Vide Cavfetiio.

a l κ ι α ν, dicitur fpiritus nutriejns 6c regcn> homi- nem , per qnem fit converfio nntrimenri & generatio animalis , & per ipilim confiftit homo, & eft iubftantia permixtibilis omnium horum , ira defcribitur in £tp.ar~ tor. Platon. I. 3. Th. Chym. Vol. V.p. ijj. Dari eriam Alkien terrx legitur /. f . ρ. ιγο.

alkibric, Alchibric,d\ Sulphur iftum, idem quod Kibric , vel Cbibric , de quo inf er. Rul. Sc Iohnf. S:t!- phur incombujlibile , vocatur/'» Th. Chym. Vol. V.p.j.p2.

α l κ 1 n, i. e. Cinit Clatcllatus. Rul. & Iohnf.

α l κ 1 ν efofumtu , vel norat Carbenes. Iid.

α l κ ι τ r α μ, eft pix liqutda. Iid.

alkoel, eft plnmbtim exquifitum de minera. Alii dicunt , quod fit Lapis Lazuli ; alii rcro , quod fit^/*- timonium. Rnl. &c Iohnf.

alkol, idem , quod Alcohol.

α l κ ο s ο r, id cft, Camphora. R.11I. & Iolinf.

Α L κ γ , pbtmbi c([matcri.t dulcis ex plurnbo. Iid.

α l κ Υ μ 1 Α ,ραίύι-ί cil de Bsifdtfco. Iid.

ai. LABRoi, cft quoddam genns falis confedhim. Rul. & Iohnf.

Ε (\LLAN-

34 ALL

ALL4KTOIDES, ΐί'/λχντοιι Sj}$ , q. d. Farciminalii-, dicimr membrana fatum involvcns , farcimini fimilis, inbmtis, prrfertim ruminantibus , faltem occurrens, & truncum corporis circumdans, urinaeque colligcndx prxcipue dicata. Gal. /. dedijfetf. (Wi\ c. 10. Homines & canes , & feles, & id genus alia utrinque dintata de- ftitui , docet Hicr. Fabr. ab Aquapend. de form. foetta c.6. Hancetiamin hiimano corporedari Nccdham tueri voluit Dtfq. de form.fatu c.j. Harvejus negat, re tliverfam efle membranam a Chorio^ ied a Veteribus ean- dem membranam modo Chorion a vaforum copia , mo- do a figura allantoidem appellari. Exerc. de gen. anim. Addtt. 4.

α l l 1 Α κ JEHI s , tcrminus Spagyricus in negotio la- pidis Philofophici denotans Als Philo fophicum , quod etiam AZs album ^jiiqua Mercurii , aliisque infinitis no- minibus appellatur. VVilhelm. Tecer.enfis tr. Lthum e fpina epulfum. c. 2. in Th. Chym. Vol. IV. p. ggg.

ali. igatvra, pro Ligatura , vel Deligatione po- nitur in Scribon. n. 209. & Alligatws pro Deligatm n. go. (f 20$.

aliochoos, &Jj\o-/j@-' , aliiniti, aliena locjuens. Dicitur de iis, qui dcliri ncc mente , nec verbis fibi con- lianr. Hippocr. 1.2. Eptd. f. II. 90. quamvis in Graeco texti! Linden. (Τιχλοχόοι pofuerit ; in Latino vero aliena loquentes , retinuerit , cum tamen σιχ/.οχόοι, falftatores potius fignifkct.

α llochroeo, αΤλοχοοέα , i. e. colorern muto, ali- umatque alium colorem induo. Legitur apud Hipp. l.de int. afeci. XXXIIX.4. Foef. Oec. p.31.

allodemi a, ui)\ol-wiu,peregTinaCioricm fignificat, apud Hipp. /. deint.aff.Ll.p. quamvis videatur men- dum , & legendum porius ίτοϊν,μίχ , Foef. Oec.p.jo.

ALLOEOSIS, uft.Olblfi;, δζ AUocOtiiOi } αΝ\αι>:τιΧΟξ.

Vide ^ilreratio &c Alterantia.

alloeotropeo, ίΤλοιοτςιπίω , fignificat %arie immutor. Hipp. d. I. XL. 4. Foef. d. I.

allognoeo, aft\oyvoiu, idem , quod nxqx.^qoiiu, ddiro. Gal.in Exp.toc. Hippocr.

ALMA,ideft, s4cjua. Rul. & Iohnf.

ALmabri, dicitur Lapk Ambrx fimilvs. Ruland. . almager, idem , qiiiOd Synopida. De quo infe- lius.Rul.

Α l μ α G r a, eft Bolum rubrum , Laton, Terra rttbra & lapis ipfe, vel idem eft ^lmagra , quod lotnm, vel lo- t:o. Rul. Iohnf. Legitur & de Sulphure albo in negotio Lapid.Phil. Th. Chym. Vol. IV. p.72p.

aj.mak.anda, silmakift, id eft , Lithargyrium. Rul. ic Iohnf.

ALMARCAT,ideft fcori.i auri. Iidem. almargen, Armalgor , id eft , Corallium. Iidem. almariab , ^lm.irchflz , etiam Litbargyrmm. lidem.

almarkasita, ie. Merturuu. lid.

Α l μ α r τ λ κ, id eii Lithargyrinus cir.ii. Iidci».

ΛΙ- Ο

λ l μ Α τ Α τ ι c Λ , ί. c. Met.ilium Cuprt. Ruland. & Iohnf.

almechas iTE,i.e. Cuprum. Iid.

almehlet v, Avicenni dicitur calor quidam p. n.fcbrili remiillor, qui etiam poft febrem rcmanere potcft, de quo vocabulo prolixius difleruit Ρ. M. dc Cal- deria Tom. I. Oper. p. ijg.

ALMENE,idcft, Sal lucidum , vel gcmmx. Rul. & Iohnf.

α l μ ε τ α τ, i. e. Scoria auri. Rul. ALMisADiR,i. t. Sal armoniAcia prfparattti^mi- fadir. Rul.

almizad I R,eft Viride aris. Dorn. Rul. & lohnf. inLex. Tribuirur Sc hoc nomen in proceflu Lapidis Phil. Aqui Philofuphorum five Mtrcuriali , quae & al~ bumen obi , aqnamarina &c. vocarur. Anonym. /. j. de Chemia in Theatr. thym. Voi V. p-437-

α l s ε c, id eft , StAKnum. Rul. & Iohnfon. Dicitur & jiUenec.

ALeE, «Abjj , primario nomen ert: plantx craifiori- bus foliis conftantis , 6c perpetuo virentis, cujus defcri- ptioncm petas cBotanicis. Ex illa planta paraturfuc- cus infpiflatus inter purganria mitiora pertinens ,cu- jus hiftoriam & fpccies , ctimufu & viribus vide apud Diofcorid. /.j. c2j.G2l.Lli. de S. F. §. Aloe. Freitag. Aur. Medic. 1.2. c. j. Schrod. /. 4. cl. 4. η 442. Fr. Hofm. ;'» Clat. ad b. I. Rulnnk. de purgant. fttt. 1. art. 2.

aloedarivm, aAs^5agj.oy , eit medicina ad ven- trem folvendnm ij/ce» rccipicns, nec eam quidem fo- lam, fed plurimis aliis medicamentis admiiiam. Ejus- modi compofitiones multas defcripilr Aet. ex Oribaf. & Philagrio /.j. c. 101. fcqq. citantc Gorraco. Eft hoc nomen a recentloribus Medicis ufurpatum. Ita Rei- mund. Mindererus tradtatum fuum ^lloedarii nominc infignivit.

α l ο i l l . 1 z.panr.iM, quo 'ias operitur. R11L& Iohnf. in Lex.

Α L ο G α r , silohoc , id eft , u4rgentum bibum. Iidem.

alogotrophta, αλογετξοζ,ίζ, vocatur ea vitiofa partis alicujus nutritio, qux conjunita eft rum illius figura vitiata , ita in Rachitide ; fi offa vertcbrarum dorfi ab altera parte plenius alanrur in infantibus , ne- ceffe efteainciirvari,quodfieri per alogotrophtam do- cetCharltonus Extrc.X. Pathol. §.42.p.m. 200.

alopecia, u/.tcTtiy.lct , capilloritm defiiSium eft, propter viriatos humores iic appellata, quod vulpibus frequemer accidat. Gal. /. /. de C.M.S. L.c.2. in qua locusafredusapparet fcaber, colore prorfus exfangui, derem.fac.par.c.6. quamvis ibidem murationem ca- pillorum in alium colorem potius effe ftatuat silope- ciam. Celfus Aream vocat /. 6. c.4. Evenitautem pilis hoc viriigenus eademfere cum ilirpibus ratione,quac corrumpuntur intereuntqueinterdum penuria nutrien- tis ipfas fucci, interdum immutatione hujus in alienum contrarium,</. /. Sola figura differt ab Ophiaft, nonge-

neratione,

ALR

neratione, nec folutione. Vtriusque caufifa eft fuc- cus nurritius pilorum yel deficiens , vel vitiofus , acris, malignus , & poftular eandem fui remotionem , auc cor- re&ionem.

Α L ο ρ ε χ , άλ«ηί|, vide Vulpes. Mufados Pfoai et- iam a quibusdam dici αλωπεκές, fcribit Vefal. de H. C. F. I. 2. c.j$. & Fallop. in Obf.Anat. Tom. I. p.jpo.

α l ο s, Alofattthi pro H.ihs, & Halofanthos , dicitur Sal & Flos falts. Rul. & Iohnf. in Lex.

alosAj 5f;'Ar* , ^iifXjClupea, pifcis marinus eft,ad oftia tamen fluviorum pinguior & melior, alias inter ci- bos mediocricer bonos pertincns.Aldrov./.f .de pifc.c. 4. Iul. Alexandr./. iJ-.Sal. c. 10.Bruyerin.de re cibar.i.22.c.ijr.

ALPHEsera, vid. Alfefera.

alphitidon, £λζ>ι~ιόον fcil. κχτχγμχ , dicitur fraclura , quando os Ln multas tenues parciculas farinx inftar comminuitur, qua fimilitudine ei nomen indi- tum eft. Poteil Sc vocari farinatim fratlurn os. Gal.r. /. de fr.itt.t.p. Dicitur <3c κχξΐ/^όν , frailura inflar rnt- cti fr ·α&α. Gorr.

alphitoNj αλφίτοϊ) Polenta dicitur5 & in genere figni£eat quamlibet farm.im ; Hippocr. tamen reftrin- xk ad hordei ίσβι Civc fridti farinam} l. 2. de Dut. VIII. 24. quamvisexaliis locis conllet, illum quoque fru- mentorumgranis applicafle v. g. rriticex polentx. /. /. demorb.mul. CXII.j.l^.FI.ip.l.denai.mul XLV.6. item ervi,lcntiu:r.que torrefa&arum ίλψιτχ leguntur, /. de wt.af.XXr.37.VideF0eCp.34. & G-A.inUx.Hipp.

α l ρ η ν s , χλψο; , Lat. Viiiligo, vei generaliter acci- piturpro macula cutanea fubafpera five alba , & Lebce dicitur,non tamen continua,fed veluti guttulx quxdam difperfae apparenr , ΙΙνε nigra, quam Celf. l.j. c. 2g. Me- lanen vocat: vel ftricte, quando folum albam macu- lamdenorat,uteft apud Celf. d. I. Vnde Feftus «λφον quail Album di&urn vult. Aiphos ex humorum virio- fitate maligna,quae in cute eft, oriri , quemadmodum & de Lepra planum clt, docct Gal. com.3. de humor. Ni- mirum portiones fanguinis impuri , aquei , aut atrabi- liarii, maligne corrupti ferofx , vel lympharicx , diver- fimodc corruptx , congelatx,acefcentes, & fub cute fta- gnantes hujusmodi maculas gignere poterunt.

ALRAMVTi,id eft, Ctneritium. Rul.

alratica eft, quando vulva mulieris non eft per- forita, aut eft foramen parvum , & quidem vel natura- liter,vel accidcntaliter. Albucaf. /. 2. meth. med. c. 72. p. m.119. Vide Atreti.

α l s α μ α c η , vel Alfemach eft Arabibus foramen in oiTe pwoib, uti notavit ex Iacobo de Partibus & An- drea Bcllunenli A^mil. Parifan. /. //. de Subtilit. Exerc. j.c. i.p.4.49.

α l s e c n , id eft, Alumca lamcni, five phtmofnm. Rul. Ioknf.

α l s ε l Λ τ, i. e. Ais uflitm. Ruland. ALSiRACos rvivieft nomen compoiiti medica- mcnti iu febribus multae caliditatis valdc laudati apud

ArLT ?y

Mefuen inOperlb.f.n^.z Siracoft quodMatiniamArabit».

fignificat.

alsvs, siljlofus, ν.ςνάΐν,ζ, i. e. frigidas. Prius Ie- giturapud.Ciceronem, poiterius apud Plin. iT. ΛΓ. /. XX. c. jj. ubi ruca cruda in cibo illis commendatur. Vi- tiofj autem in IndiceAlphiofus legitur.

altambvs,L e. Lapis rubetis , icil. fanguis vena- rum hominum. Rul.

α L τ Α Ν v s, nomeu venti meridionalis, vel partim e meridiana, partim occidentali plaga fpirantis Rul.

α l τ α r 1 s, i. e. slrgentitm fiium, Dicitur <k Antarit. Rul. lohnf.

α lt e r α n s,aX^oiiirr/.a^ epkheton virtutis mcdi'- camentofx , quando remedia vel auxilia absque mani- fefta evacuatione aut etiam augmentatione mutatio- nem aliquam evidentem in humoribus , foiriribus, <Sc parcibus folidis inducunt. Qtn ad qnalitates pritnas, didlas vulgo, caliditatem puta , frigiditatem, humidita- tem, Sc ficcitatem refhinguat vim aher.tntem , prxtcr necellitatem limites alterantium reltringunt. Iunge lis Dogmatanoflra M. G. Ρ. VI. c.2.d. g.p. yo6.fcqq. ubi etiam CatAogum Alterantium reperies.

alteratio, a^o'.il;i7/;1varias habct fignificaciones. Gtneraluer denotat qualitatum mutationem , h. e. 111 aliam natnram & a prxfenti diverfam tranfitionem ; in qua flgniiicatione etiani evacuationes &c adje<5i;ione» comprehenduntur, Linden. S. AI.Ex. XIII. §. jjj. feq. Aiter.ttio:iem triplicem conftiniit haud male Fallop. Vnam,qux plane non lxdit, v. g. ilcutis alicui nigre- fcit. Alteram, qux toto gensre eftprxcer naturam& lxfionem infert, Tertiam, qua: medio fe habet mo- do,& vel ad ftatum fec. nat. vel p. n. rcfeni poteli: , pro majori vcl minori excefiu. Tr. de Tum.p. n. c. 3. Tom. I. p.620. Siriflevero lignificat mutarionem qiialitatum contradiftinftam ab evacuatione & appofitione, quemadmodum p. a. de Alterantibus diclum ed:M.i- gis adhuc βηίία eft fignificatio,quando per alieratiojum mutatio pnfentis qualitatis in contrarinm accipitur, GA. Li.deTemp. c z. SipiiiijSime.Cumitur, quando li- gniiicac alimenti concocKonem , vel qux fit in ventri- culo,/._j.^f fympt. cauff.c. 2. vel quxfic in toco corpore, usquc dum in fimilitudinem partis, qux nutritur,trans- mutatur, l.$. de C.M. S.I.c.6.Alterari quoqu*?, αΛΚοι«σ3], ab Hipp. di6tum eft dc partibus folidis, videlicet mu- fculis, 2. de artic. t. 21. Iung. ToeT.p. 30. Ad flrdtiflimarn quoque videtur rcferri pofie Alteratio Sparyrica , qux eft unius in altcrum per fimilitudinem converfio,tftquc duplex : alia per fe,qux iterum duobus modis fit : uno, prout formx iti coelum,& iftud in formas alterantur:al- tero,quando formx& coelum ita fimpliciter convertun- tnr,ut in tertiiimnumerum iterato converti queant,fci- licec in mcdicinam perfcdam , & plus : Aliaperacci- dcns , quando ex impcrfcdlis proje£lionc fiunt medici- na pcrfeda transmuratione , Dornxus in traii. Artif.c. fitperfiatnrale, c.j. in Th. Οψη. V tl. I-p*g. 2gg. Idem Ε ζ m

36 ALT

i» Philof. Chymk. d. I. p. 420. 436. Specialiter mutatio argenti vivi in calcem , vel in aurum , vel in argentumj abscjue mirtione , ita & auri in calcem , calcis rurfus in aurum &c. vocatur Alter/itio, Tratl. de triplici auri nrgent. pr<ep. Vol. IV. p-jSj- Nullam alterationem abs- que particularum concreri motu & translocatione,hinc fecretione ac adaptarione concipere licere re&ilVime fcripfifle videtur Cdth.O.O.Bohn.DiJf.Chym. Phyf.i.§.2.

α l τ e \plumbi :, eft materia dukis ex plumbo. Rul. & Iohnf.

ALTH/ENOM*, αλ^χινομ^, idem quod iiepf πίνο- μαι, faniti fio , curor. Legitur aptid Hipp. /. 2. de morb. XXXIII, 22. XXX1V,9. adde Focf. p. 29.

ALTHANACHA,ideft, ^4uriptgmentum,Mernet,Al- bimec, idem Rul. & Iohnf. in Lex.

althexis, quibusdam Althaxit , χλ&φς , αλΙΙχξις, fanaiionem , medelam fignificat , a verbo ά/δεΐν, fanare, mederi, aut etiam αβ/4·κΕ<ν. Nomineufus eftHippocr. 2. deartict.37.ubi quxdam exemplaria habent χ/Λίλξις, & 2. de fracl. t. 12. in quo loco & verbum compofitum ξυνχλΰάπβμχι , h. e. una f.ima _yfo,occurrit. Verbum «Ai/r«/v legitur/. 2. dernorb. XXXIV, 2g.jj. Focf. />.jo. & Eroriatius in ivoc&iu. ubi χλύιξις ή'ίχαις v^j ή Segx- Tstix. conf. in itia&ui.

altimaRj eft £s ufluiTi. Rul. & Iohnfon.

altimio, eft fex plnmbi. Iid.

altincar, dicitur fpecies falis faclitii , ad pur- ganda Rindendaque metalla , cujus prxparationem di- verfam videapud Libav. S. Ch. Arc I. g. c. jg.

altingaTj eit flos £rts, vel viride xris. Rul. & lohnf.

altinvravMj eft bitriolum. Iid. altolizoim , vocamr apud Helmont. Lutum Paracelfi ( de quo infra fuo loco) optime conrufiim,cal- cinatum , & usque in olei formam bullitum , quod Fel lerrx etiam vocatur, quia eft Sal amarnm. Sonat vero all rho oli CjcjbtiCii/ h. e. totumcon^erfuminoleum^tx ebuJlitionem. Q115 luti eminentiiTima prxparatio paucis mortalium fub brevi hoc fyrmate innotuit hadte- nus, Helm. de Ittbiaf c 7. n. 22.

altrix, idem,quodiV«/r;jc, vel Nntritita dicirur facultas , Gr. 3? εττικη Ιννχμις. Appellatur alias Ani- ma 9egetati$a,Sc Platoni dicitur Appetitrix,Ga.\.commj. in 6. Epid. t.j.

Α l τ ν s , υψηλός , quid proprie fignificet,aliunde no- ti>m eft. Tropice dicitur de fomno nimio , v. g. ΛΐίΜ fomntts , s4ltut fopor, apud Seren. Samonic. vide Keuch. innot.p. 2g2.feq.

α l ν d ε L, vel Alutel, vocatur Vitrum fublimatorinm, Rul. & Iohnf. Meminit etiam Paracelf. l.j. de mort. rer. nat. Parari poteft etiam fi&ile. Aludel eft capirel- lum duplicarum,imo & quadruplicatum. Morley Col- leii. Cbym.Leid. proleg. c. 2.

λ l ν d 1 τ, id eft, Mercttrius. Rul. & Iohn. alvearxvm vocatur cavitas illa juxta meatum

AhV

judittmum,ubi fordes flavx & amarx , qua: Cerumen vocantur, gignuntur. Bartholin. l.j.Anat. c.p.

Α L ν e c h, cft Io9ii , h. c. flannt , corpiu purum. Iid.

α l ν ε ο l 1 , Vide Jtorbria. Phathnia.

alvevs rropicc vocatur Pequeto nterque ramus laciVeus tumidior a recepraculo chyli provcnitns fub diaphragmate , cum epitheto Ampullafcens. Barthol. libcli. I. ^dnat. c.j. appendic. 2.p.

λ lvfiRj eft Tubido. Rul. & Iohnf.

ALVMBOTi,id cft ,plumbum ufium. Iid.

alvmen, ·>υπτηρ}οί , a veliementer adftringcndo ita didlum , Gal. /. 6. de C Μ. P. G. c. 2. eft falfugo ter- rx tiaturx Satnrninac , conftans> cx acido fpiritu & Salc terrcftri , Fr. Hofrn. Cla^. Schrod. I. 3. c. 24. $. j-^.Iunge Doxofcopiam Phyficam luiigii cap. de Alumint . Gale- nus numerat feqq. fpecies : Sciffile vcl F/Jfi/e , <χί?>}·>, Ro- tundum , ςςογγυλην , & Hnrnidum five liquidum, Cy ςχ*, l. p. de S. Fac. Schroder vero quinque genera officina- lia proponir : Rupeum , feu Glactale , PlumofumSwt la- pidem Amiantum, Sci fiie , Sacchariitm five Zuccarinum, ex rupeo mcdiantc albumine ovi & aqua rofacea para- tum. Catinum , quamvis hoc proprie non fit alumen, fed Sal ex cineribus lignorum quorundam extradhim. Vim habetaditringendi & exiccandi potentem. Di- citur etiam omnia vegerabilia prjecipitare. Morley Culieti. Chy?7i.Lcid.c.po. Rulandus vero multo plures recenfet fpecies & differentias aluminis, quas omnes huc adducere , non videtur opcra? prerium. Mentio quoque f.vpe t\tAh:mmis in Voluminibus Theatri Chy- mui, pr.cferrim Aluminis lameni, cujus prxparatio pro- ponitur Vol. III.p.pj. Eft vero alumtn fuffum. Rul. A. Chymicis notatur charadlere liter.c O. Alumen ufium, τυπτ/ίξίχ κΐκανμένίΐ , Chirurgis notiflimum , ufitatiiTi- mumque in excrefcentiis vulnerum abfumendis. Lau- dat & Hipp. /. 6. Epid.f. 4. t. 6. Alumir.is Chalcitidis,Ai- gyptu, & Melini etiam meminit idem alibi , qux lcca vi- de apud Foef. Oec. p. jp2. Galenus exeg. ^υττν,ξίην χχλχίτιία hmpliciter dici pro chalciride monet. Plura quoque de stllumine legantur in Ferrante Imperato Ηιβ. Nat. 1. 13. cap. 19 feqq.

α l ν μ β ν r , ld eft, Luna. Rul. & Iohnf.

α l ν ν s ε l, i. e. ftilla. Iid.

α l ν s α r, efl: Manna. Iidem, ut & Dornaeus.

alv sen, i. e. Sulphurata. Iid.

alvsia, ίλναίχ , h. e. lllotio ilve Lotionn defeHus, Gal, 2.aph.jo.

α l ν τ α , σκι/Γ@-, in genere omne corium fignificar, juxta Hefychium. Vnde & cpifices,qui id prxparanr, ^lutarii vocantur. In foro Medico vocatur Aluta il- lud Corium, quo utuntur Medici & Chirurgi ad empla- ftra illinenda. Ejus exterior pars durior &; denfior , in- rerior vero mollior, qua- Hippocrari Caroaluu, j αχς% rs G-Λντΐος , dicirur , 2. dc artic. t. 2p. vide Gal. in com. Scribon. «. gi. Rhod.w not. ad h. i.de Grxco vocab. env- r@-,vide Foef. Oecp.j7j.feqq.

ALVV 5,

ALT

Α L ν v s , >f v.xtu κοιλίχ, dicitur $mter inferior , per «jiiem fecum & excrementorum crafliorum naturalis fit excretio. Ha;cinterdum in latitudinefanitatis, & in ftatu praeternaturali exceditjinterdum eriam deficit. II- la dicitur Albus liquida , κοιλίχ υγςη , in cjua liquida de- jiciuntur, Gal. c. 2. ini.prorrh. t.j. Huic opponitur Al9tt> dt<ra,<ry.ty^f κοιλίχ j.aph.2j. qiiando pauca ea- cjue indurata Gr. ev.v^stha di&a excernuntur. Albut fluida , vel fluxa, citatior vel cita, κοιλίχ ΰγςοτέξχ}<^\\ζη- do liquida: deje&iones funt frequentiores : quo perti- Hent Lienteria , Diarrhcea. sllbus adflriiia ,Ιπιο!φε~<ΐχ1 quando exceflive fiftitur & reftat, mmiumque retinen- turexcrementa, c. 2. inl.i. Epid. t.jy.

Α L Y C Ε , xXvy.^^Alyfs, χλνιΤις, χλνίμοζ,χλνξις, idem ίϊ- gnificant.Derivatur a verbo αλΰζεα, χλυκτέειν, angi, an- xtetatt 9exari. Nomina igitur illa denotdnt anxiela- tem^&ccorporvs inquietudinem propteranxietaterrtjCum a fervente & corpus inxquabiliter commovente mate- riaprimis in venis vellicatur ftomachus, adeoque na- tura exagitatur, ut prxfentem rerum ftatum faftidiat, fubindeque corporis figuram mutet, membraque dilTo- luteadmodum difpergat , Focf. innot.ad Hipp. I. Epid. p.ioy6. feq. Oecon.p.jj. Dieterich. Iatr. n. 44. Inter recentiores egregie Anxietatum cordis & praccordio- rum defcripfit generationem Francifc. de le Boe Sylvius Pr. Med. 1. 1. §. $7- Anxietas cordis & prxcordio- rumpartim mali focum abdomen , partesquein tenue inteftinum fefe exoneranreSjac imprimis pancreas, par- tim mali fomitem manifeftat. Humorem non tantum acidum,qui dolores lancinantes , rodentesve,aut perte- rebrantes parir,fed infuper glutinofum , qui partibus omnibus firmirer adhserens ab iisdcm recedit lenrius, ac difficilius, ac proinde urget pertinacius : quin a bile op- preiTa in halitus, flatusque vifcofos , lentosque didu- chis notaram auget anxietatem.

alypias eft purgans bilis atra: & fpecies Ttirbith. Fallop. /. de purg. fimpl.c. 2j. Tom. I.p. 100. quamvis idem notaverit apud Galen. medicamenttim οίλυπον eiTe faltem leniter fubducens, five minorativum, d.l. c.16. p. 62.

alzegi, i. e. yitramentum. Rul. & Iohnf. alzemafor, L e. Cinabrium. Iidem. Α l ζ 1 l α τ, eft pondus trium gr.morum. Iidem. ALZIMAR) eft Viride. Ruland. ALZOFAR,i. e.« uflum. Rul. & Iohnf.

AMALD ΪΝΟ, ίμχλίννω , & άμχλδυνομχι , fignificat

corrumpo , deleo , aboleor, & corrumpor. Aftivum le- giturapudHipp. /. de nat.puer. IX, 16. Paflivum lib.de genit. III. 1. 1. 1. demorb. mul. XV, 13. XIIX, 4. lib. 1. LXXIIX,S- vide Foef./>._y\ Herodianus paulo aliter.

amalgama, AmAlgamatio , eft calcinatio vel im- paftatio metallorumfa&a per hydrar yrtim , fiveargen- tum vivum.Rul. inLex. Cbym. Iohnf. Schroder. /. /. c.j. & Frid. Hofin. in clai. adb. I Rolfink. Chym. I. 2. c.j. D. D. Bohn. Dif Chym. Pbyf.§. u.ftqq. D. D. V Vedcl. Pb.

ΑΜΑ 37 /. Λ. F. R. l.i. f. 4. c.y. pj2. & novifiime videarur D.Iun- ken Lexicon Chymku-Pharmace<iiicum Part. I.p. /7. feq. Amalgama Argenti,Auri ex methodo le Fcbure. H«- juslaborisquoquefxpementiofit m Tb.Cbym. Volu- minibws pene omnibus. laWop.dicitsJmalgama elfe quo- que Mixturam Aquarum fontium (an leg. fortium)cum metallis tr. de merb. Gall. c. 26. T. 1. p. 731. Amalg.ima dici (\\\i(\HamalgAma, juxta Pa]marium,ab 'άμα,βηιιά & αλγειν , dolere ,νύγαμίΐ; ,nubere , vel μαλάτίειν , mol- lire, teftatur Libav. de lgne nat. c.30. Dividitur in vul- gare Auri cum argento vivo vulgari, & Philofophicum cumMercurioPhilofophorum. Ibid. Alias &folutio- nemMartiscum Sulphure Amalgamationem appellare non dubitavir Schroderi. l.p. 27. unde & Lagneus A- malgama in genere dixit MoUificationem ,in Harmon. Chymic. in Tb. Chymic. Vol. IV. p. 729.

amandinvs lapit , eft gemma coloris varii. Ex- tinguit omnia venena, & reprimit ; quare non eft gem- ma contemnenda. De qua confule Albertum. Rul. in Lex.

amaracinon, χμχρφχηον , vocatur unguentum praEftantiilimum, paratum ex oleo & aromaticis variis, ita didhim ab amaraco, ίμχ^,Υ.ΐΛ^ο^οά idem eft,ac ηίμ- ψυχον , vulgo Majorana. Defcriptio habetur apud Dio- fcor. /. /. c. 6β. Gorr.

Α μ α r ν μ , irixgov, dicitur fecund. Gal. /. 4· S. Fac. c.ip.22. &aliquoties alibi , quod calidam habet facul- tatem & ficcam,& cineri eft fimile. Generari quoque credit omnia Amara ex calfadHs dulcibus , iivea caiore ingenito , five ab igne , quod tamen non videtur verita- ti confonum. Secundum recenriores Amari natura confiitit in falinis porrionibus lixiviofis,& alcalicis,per fulphureas vel oleofas determinaris , & modo faltem affedionis aliquo ab Acri diifert.Pechlin. de purg. c. 16. VVillis. de ferment. c. 2. ^imAritm oriri ex miftura fpi- rimofarum , fulphurearum , & falinarum portionum exirtimat,idquodde quibusdam j non vero de omni- bus amaris concedi poterit.

α μ α r γ g je , άμαςυγχι, hoc nomine quidam oculost quidam vero fupercilia intelligunt. Gorr. Amatoria febru , vide Chlorofis. amatoria beneficia, vide Philtron. amatorivs mufculus qui dicatur in utroque ocu- lo, videantur Anatomici.Barthol. Ληαί. l.j.c. 8· G. Bidloo. Tab. XI. fig. 10. E.

AMAvrosis, χμιίυςωαις (qs. d. Obfcuritatem ) Ob- fufcatio , efttotiuslucis in oculo impedimentum, acutis morbis accidens, quae eit imbecillis facuitatis animalis indicium, Galen. c. 2. ιη 1. 1. prorrh. 1. 11. Clarius Amau- rofis eft , cum oadilux extinguitur defcdlu fpirituum. Spiritu non influente ceflac calor quoque. Hujus de- fc<ftu neceiTario frigent & rigent oculi. Linden. 6x. IV.§. $2. Nullum vero manifeftimi in oailo apparet vitium, fed pupillainregra & planepura confpicitur. DifFert ab ΰμβλν»ΐ7Τίχ , folo graduminore, Gorr. Hippocr. ali- E j quoties

38 ΑΜΒ

quoties mcminit S/uuifuteee , ν. g. c.3. 1. l.prorrh. t. io. Co.ic. t. 32j. & 4$$. Plura loca vide ap ud Foef. Oec. p-j<f.

α μ λ v s ν μ , alias Smaltum , vulgo ©d;iucl(5>jlaf5l eft vitrum fuforium ob f-acilcm liquctaciionem. Vfur- parur etiam ad pi&uras annulis & infignibns inureadas. Vnde EncAuflum appellatur. Alias quoque Terra Sar- racenica nuncupatur, Ioh. Ifaac. de operibin mmcral. c, ip.&fiqq. qui mctallica potillimum vitra per /imaufii intelligit, in Tbeatr. Chym. Vol. III. Clarius Amauf.i defcribuntur a Libav. S. A. Cb. 1. 7. c. 21. Variis colori- bus prxdita efle Amaufa , pro varietate materix, ex qua Hunt,prolixe ibid. videre eft. De Amaufis\co\ ctiam ex recentioribus poterit Chr. Mcrretus not. ad Neri Art. Vitrar. l.j. c. yj.p. m.372. feqq.

amazqnios , αμιιζ&νιί&ί , cpirheron pafltlli bel trochifct, cujus defcriptio videatur apud Gal. /. $■ de C. M. S.L. c.j. Gorr. Facitad ftomachi fubveriiones &vo- mitus.

ambar, y/w^r«w,communiter jitimhrAjCt^itgfAm- br.ica Fallop. eft odoramenti genus,de quo varix iiint fententix. Alii tradunt , in maris protundo , veluti fungum, concrcfcere, <Sc proccllis in littus ejici , aut devOrari a pifce quodam , in cujus corpors poftea repe- Tinir. Alii putant , ipfum e fontibus quibusdam fca- turif e , biturnmis modo aut fulphuris. Tria ejus pro- duiitur gcncra,////9»w , fnbalbidum , atrnm. Calefa- cit & ficcat cerebium & olt-adtum roborat 5 fenibus & natura frigidis opem miritice prxftat. Hxc Gorr. Scbrbderus pofteriori fentcnrix acccdens dixit, effe bi- ruminis gcnus, ex fontibus & alveis maris ad littus eru- &atum, Sc duplex llatuit : unum Ambra Gry fea vocarur valde odorata ; alterum Citrinum , quod Sucanum con- ftituit. Spirma Ceti quoque slmbr* fubalbidx nomi- ne quandoque venire, docet/.j. Pharm. c. 29. Iunge Hohn. in Clat. ad b. I. item C. Hofrn. Paralip. Off. c. 64. 6$. D. IuftumKlobium inAcad. VVktebcrgenii o&o- decim opinioncs de Ambra. gryfe.t recenfuiiTe, & tan- dcm eam , quamvis hxfirabnndum , amplexum efie, qux ftatuitt, eam e.Te Merdam Atis Indica in Madagafcar, slfchibobucb di£tx ( lieet & alteri faverit, qux tradit, MtrdamzRe BaUnarum quarundam Trompx dicta- rum) legitur in Aftts Philofopbicis Oldenburgii Angli Anni 1667. menf. O&obr.

α μ β ε , ίμβν , cnpide lignum aiiquod fupra gradum fcalxHippocraticx,aclrepoildonem brachii in cavita- tem alligandum, Galen.f./. deart.t. 14. /p.Ejus defcripti- onem & delineationem tradidir etiam Scuitetus Arm. Chirurg. Part.I. Tab. XXIV. fig.i. & 2. Quin & in ge- nere fuperciliofam eminerttiam, quxeftin ora alicujus vel ambitu, fignificat, unde & ad ciTa per fimiUtudiiiem refertur ab Hippocr. 4. d< artk. t. 64. Vide Foef. Oec»n. P-37-

ambidexter, ΰμφιϊέ%ι(&· , dicitur is,qui finiftra , perindeut dextra, utitur. Harc felicitas denegatur mulieribus ab Hipp. 7-*ph.ij. obcaloris nativi infir-

AMB

m'tatom,v!del, w? lz\ ro το?.ύ, vide ToeT. p. 42. Diet. latr.n. jo. Ali.u 6c forrum utrinque irtcideru Ambi- dextrum ab Euripide didlum ciTc, tcitatur Gal.;« Ccmm. adb.l. Cont. omnino Erotianus.

amblosis, Ambloma , Amblotica medicamenta^ ayXt.cosi;, άμβλνμχ , άμβί.ατιχχ , vide ^borttii.

AMBLYO^IA, ίμ'~?.υωτ:ί% , ΰμ^λυωγμίς , άμβλνω- σμος , idL-m fere qucd αμίνζωζΐί; , hoc eft, Hebetudo ocu- lorttm. Vidc Αηη.τ'ντοβί. Perpcram a Matth. Sylvati- co, obignorantiam Gixcx Lingux, mutatumin Am- pltope.im ,z.\xt*4mpltopiam , Diererich. ». 48.

α μ β ο ν , αμβαν,ζίϊ margo, labrum , five fupcrcilium cotilarum & cavicatiim in dearticulanone,Gakn. /. 2 de V.P.C.iy. Ite!iicrepido,& ita idem, quod αμϊ.η, j4mbe, c. 1. dearrtc. 1. 19. Adde Foef. p.37. varias & longe diver- las fignificationes addncit Erotianus.

Α μ β r α , vide Ambar.

α μ β r ο s ι α , άμβςίΐίχ , eft epitheton quoddam fplendidum nonnullarum Coinpofitionum Alcxiphar- macarum , five Thcriacalium , idem fignihcans, quod At.banafia, aAxveaiec, vAuti immorraiitatcm promovcns. Meminit illius Gal. /. 4. de L. A.c.g. Ira 3c in fpecie Fhilippi Mac;donis Antidotus ad vencna omr.iumque venenoforum iitus & internos corporis morbos dicla fuic yithanafia , /. 2. de Antidet. c. 8- Sunt vero omnes calefacisnte» & exiccanres , /. g. Μ. M. c. 7. Ambrnfia cft cciam nomen plantx , apud Diofcoi;. /. 3. c. 12$. & Gal. /. 6. de S. F. b. t. 3c tribuitur divcrfis verb. gr. Tanaceto, Abrotano, Artcmifix , Botryi , de quo vide Baiihin.;» Pinacc. Abraham Frambefarius intcgrum libellum me- dicum fcripiir , vocans Ambrofiopxam , qui ftatim ab ϊηιύο Ambrofiam A&nWit, quod fitpura medicamenti elTentia , naturx cosleftis xmula fpiritus iniiar e corpo- rea concretione , reliclo crairamento elementari extra- dla, tanraque elaborata induftria , ut exigua mole plu- rimum polleat,citraque faftidium,& citra noxam exhi- beri queat. Divifit quoque in Vniierfalttn & Particn- Ixrcm &c.

ambvlatiOj βζ,οίΐτις , eft acVio utriusque cruris, qux ab bominc fit, alrero quidem in terra hrmato, alte- ro vero circumlato , & ita perticitur per firmationem & motum. Illius inibrumenta fun:Pedes ; hujus autem torum Crus, Galen. l.j. de V. P. c.j. Ejus confiderario in ftatu fec. & prxt. nat. Medico necefTaria eit & utilis. Ambulatoria wflrumenta quoque VOCantur Pedes> (3α5ί- ςικζ ο %yoc-JU. d. I. c. 8·

ambvlo nomen morbi cum epitheto flatulcntm &cfuriofits,(\vi'iS^Flatitifimofiti\ociLtm-, item V.ireni^ eftque inflatio cum dolore varie periodica a vaporibus fubtiliflimis vehementiffime in variis corporis partibus oberrantibus oborta,quemadmodum ita defcribitur & peculiari cafu proponitur a D. D. Ioh. Michaelis Prax. Clinic. Special. Caf.XIX.

Α Μ Β V S Τ Λ, Ambufliones, rrufijy.av-x , ν.χττ/.χίμχτχ^ idem,quod Combufla. Combufliones funr,qi;x igne,vel

ar-

ΑΜΕ

ardente aqua combimintur,ita , ut bullas allquando ex- cirent, Galen. Ig. n. de S. F. Conftat autcm,fi quis in aqiu terventi uitus fuerit , hiinc etiam affe&um ttvoj.- k:iu<;ov( non Ptricabton , uti re&e correxit C. Hoim. ) id eil, Ambujlum xgne nominari, /. /. de C. Μ. P. G. c. -f . vi- de etiam Keuchen. i» not. ad Szmon.p. 2^.

α μ ε ι β ο , χμιίβϊΐ , fignificat apud Hippocr. mutoy permuto, /. deiii, q. in med.f. t. ιγ. ΰ 7. 6. Eptd.f.j. t.ip. ubi qnidam ^ra.ufiprivlegunr. FocC.p. jg.

Α Μ Ε Ν Ε Ν ο s, ά(ίενηνος, denotat debiie , infirmum , ab utf μίν&, robi{r,H'ippocr.l. 2.Prorrhet. XXXVI. 13, 1. 1. de morb. mul. XIV. 12. Foef. ddi. I.

ΑΜΕΝΤΙΑ, ccvotx , idem , quod Mentit alienatio, emotio, aberr.uio. Dicitur & Oemmti.i , eitque delini fpecies , & ratiocinatricis hmdtionis veluti paralyfis & abolitio, Galen. lib. de diff. fympt. c. 3. Cujus cauifam veram determinare difficillimum eft, ίϊ nullus morbns corporis concurrerit, ideo,quod mentis humanae natu- ram & afFe&iones minus cxploratas habeamus , ita , ut unicuique cum Ciceronc I. Tufcul. roganti : Vbi, aut qiulis eft Mens. Vbi tua,aut qualis ? potcsne dicere ? refpondere cum Ladbmtio /. deopif. c. 16. liceat, Mentis rationem incomprehenfibilem effe quis nefciar, nifi qui omnino illam non habet, cum ipfa Mens quoloco fit aut cujusmodi , nefciatur ? Iung. Charlton. Ex. Path. VIII. §.3. Vide Delirium.

AMENTVM,vide Ancyle. simentum etiam Grxcis χοίνιον dici, drdenotare ligamenmm mifiile , quod in medio lancex liganir,redtiiis miiTilis & alias habereii- gnificationcs , qux huc non pertinent, icribit Rhodius de Mi.1p.201. ylmentum quoquc dicmir Alumen fcif- fum. Rul. in Lex.

amethodicvm, <«/«Si)S«cv , dicitur , quod fine methodo &: ratione certa fitaut proponitur ,ut folent Empirici. Blancard. inLex. quamvis non conftet,cu- jus autoritate hoc vocabulum pofuerit.

amethysta, ίμί^ν-χ , dicuntur in genere medi- camenta ,qu£ ab ebrietateprxferbant , Galen. lib. 2. de C. M. S. L. c. 2. Nonus de part. morb. eurat. c. ij.p.m.iy. Hinc etiam di&us Amethyflits lapx , ίμ£%ι<§τ· > gemma velIapispretioiiis,coloris violacei, aut vini fubrubri vel nigri aqua diluti,ciijiis quidem nobilioris patriaeft India ; viliorum vero Arabia , iEgyptus , Galatia &c. quin & Bohemia. Non immerito vero virtus hxc ebri- etati refiftendi in hoc lapide fi&itia habetur a Plutar- cho,item vencficiis, malisque cogitationibus. Confer. ad Chiocc. Muf. Calc.f. III. ρ . ι$$. feqq. Rul. in Lexic. Chym.

ametriAj άμετρα , Latine Immoderantia^ Immo- deratio , in genere eft a jufta tempcric receiTus , Galen. lib. 4. Μ. M. c. 4. opponitur fymmctrix. Hoc voca- bulum verum genus logicum conftitucrein definitione morbi C. Hofman. in slni?/iAdberf. ad Montnn. cap. 1. §. ^.cenfer, definiens morbum,quod (it άμετρα tcmpe- r.imenti, organifatioiiis & unitatis. Enimvero cum

AMl ?9

hoc genns non refpiciat ad eiFedlum immcdiatum mor- borum,videlicet aciiiones Ixfas, mihi noii vidctur adco accuratum, fed potius rerinendum efie genns ά$ννκμί«'/τ five Impotentiam agendi.

Α μ ι α , αμία , pifcis nomen eir , in mari , fluviis , & ftagnis degentisj commodumque pra:benns fui generis cibum, ii rite paratus fuerit, de quo vide Aldrov. /. 3. de Pif.ib. c. 20.

amx antvs, ΰμίαντ@*, (pcrperam a nonnullis per th vel 5 fcribitur) lapis efi: in Cypro natus , alumini fcis- illi fimilis, e quo elaborato , utpote flexili , telas fpc&aculi gratia texnnt , qua: ignibns injedta: ardent quidem, fed flammis invidlx fplendidieres exeunr, Diofc. l.j. c.ip.ij6. Dicitur alias Alumen plumofttmjxzm. Lapii slsbefliti , άσβί<> (&'. DifFert ab Alumine ΓοίΠΐΠ, quod hoc fit combuftibilc. De hoc Lapide vide Schrod. lib.3. cap. g. Hotir.ann.i» C!a9. ad h. I. Dorn. Ruland. Iohnfon. w Lexic. Chiocc. Muf. Calc. f. III. p. 2$6. feqq. Alentio quoque telarum paratarum a Venetis ilt m Theatr. Chym. Vol. V.p.391. Perperam vero illud li- num vel Lapidem Aibeftmn hodieque reperiri negarunt Monardes & Amatus, uti recle oftcndit ex Ioh. Brabo, Mizaldo , Langio /. /. ep.66. & VI. Aldrovando Cafp. Reics Ciimp.Elyf.qu.rfi.2y.ti.2.& 11. Vocatur & Sala- mander &z Salamandra. Dorn. Rul.

α μ ι c ν L ν m, vide Amnios. simiculum etiam dici- tur folis virilibus dcftinatum , quo pueri nudi in Gy- mnafio cercanrcs pudcnda opcricbant , notante Rhodio DiJ/ert. de Λάα ρ. gj.

Α μ ι d ν μ, pro Amilum , vel Amylum , eft albiiTlma farina concreta in panes ad folcm, Dorn. Rul. & Iohn£ in Lex.

AMiNiivs, άμίναι©^ , epitheton vini & vitis , ab> uiminxo , Italix oppido , diilum in Campania. Duplex habetur apud Galenum /. 12. Μ. M. c. 4. videlicet Ami- nxum Neapolit.mum , & Aminxum Skulitm. Elt & A- min.titmlA€i\w.m apud Conil.intin. Cxfar. /. de Agri- cult. 2- c 21. notante Gorr. Addc Keuchen. not. ad Sam. p. 204. fiq.

α μ μ α , vide Hamma. Ιη Grxeo enim afpiratum αμμ& , ab ur.Tia.

α μ μ ι ο ν , αμμιον , vide Minium.

ammochosia , ΰμμοχωοίοι , vocatur rcmedii ge- misexficcandocorporiidoneiim,eofuper arcnam de- cumbente, & arcna fuperingefta. Oportet autcm ca- lentiiTimam efle & marinam,fi ejus copia liaberi poflir. Fluviatilis enim humeilantior cft. Eft autem & Sal ad eam rem efficacior , qnam arena. Oribaf. /. ιο-c. $. Colleft. mcd. notante Gorraco p. 2p.

ammochrysos, αμμόχςντ@^ vocstur lntum au- rco colore prxditum ad Thermas Fabarias fivePiperinas Helvetix rcpertum Ioh. Iac. Wagner in Hiflor. Helbet. Ctiriof. Seif.j. art.j.p.337. ubi etiam ex Hildani defcri- ptionc Thermarum Piperinarum nomen Aurenii ad- didit.

AMM o-

4» ΑΜΝ

ammodite <.,Ammodytesy idem quodPfimimodyies, άμμο5ίτΐί;,^*μμοίΐΓΐί;,ηοπιεη elr ferpentis grandioris in arena latewtis, cujus defcriptionem cum ejtis veneno, &adverfushocremediis, videas apud Aldrov. /. /. de ferpent.tf drac. cap.j.

ammoniacvm, αμμωνχχβν , dicirur i. de fucco,\e\ Gummi cjitodam ferulac in Libya nafcentis, cujus duo habentur genera : Vnum purius ligni &arenarumex- pers , maxime coloratum , thuri fimile , minutis glcbis conftans , odore caftorei , guftu amaro , quod & 5qx-j- yev , five ίϊααίυσμΛ vocarur , quafi fruflum aut friatura: Alcerum impurhis & lapidofius, quod φνρβμα, quafi commixtionem appellant. De Gummi Ammoniaco vi- dc Gorr.p. 2p. C. Hofm./» Ofjicin. 1. 2. c. 10. Schrod. /. 4. cl. 2.rs.i6p. Rolfink. qui inter purgantia retulit, tr. de purgant.fie.i.art.j. Dcinde dicitur de Sale. Vidc Sal. .■immoniac* Salia vana confici poiTc pro variis adhibi- tis fpiritibus acidis notavit Morley in tollccl. Chym. Leidenf. c. ipo.

ammomon, χμμω-itov , dicitur Collyrium maxima: commoditatis in multis oculonim morbis, quod k alio nomine vyeQm appellatur. Refertur ab Aetio /. 7. inccrra νχςαηχ lyff tx Ofabgnx collyria, notante Gor- rxo dicf. !.

α μ μ ο ν 1 s cornu , vocatnr lapis , coloris cinerei , omni armarura vacuus , & ira nodofus , quafi juii(fhiris cohxreat , arietis cornu tam forma , quam colore rcfe- rens. Rul. in Lex. ubi varias simmonitis fpecies re- cenfet. Talia cornua Ammonis ha^d raro inagro & folo Altdorffino & vicinis locis reperiri provoco ad te- ftimonium Mauritii Hoffmanni, qui non folum icones Horti Medici AltdorHini delinearioni addi curavir,ve- rum ctiam magnam copiam ejusmodi lapidum col- legit.

AMMOSITRVM, αμμόνιτζον. vide FrittS.

α μ ν α , Paracelfo dicitur Aqtta , quac currit per cal- ces , & ubi terra eft alba , ficut eft in Anglia, i.de Tar- tATQ) tr*6t.j. c. 2. in Schol.

AMSios, Λτκηιοη, χμνιφ*, ίμ-πο-j (in neurro ufurpa- vit Linden. Phyfiol. Med. 1. 2. c. 7. §. /7. apud Galen. lib. 6. de H:ppocr. & PUt. decr. c. 6. & de fxt. form. c. 2. legi- rur*^veie,-, ( quod tamen correxit fua manu C. Hofrn. ϊη GrxcaBjfiL edit. ) eft membrana interior foerum in- volvens, five interius foetus involucrum, unde & Ami- culum appellatur, quod foerum amictJt & obvolvat. Membrana hxc liquorem illum aqueum , cui foerus quafi innatat, non a fudore foetus , multo minus ab uri- na , fed a colliquamento aquso, partim feminali a con- ceptione redundante.partim fucci nurritii relicio pro- venientem continct. Videatur Harvejus de gener. ani- mal.in .tppend. tit. de Membran. Barthol. /. 1. An.f.c.jtf. Iung. laud. fupra D.D. Hohn. Iun. Differt. in Horne Murocofm.p. 2pj. Vocabuli etymologiam 6c veram fignificationem fe jaxta cumignorantiflimis nefcire,in-

AMO

grnuefatenirC.Hofm. com.tnl.ij.de V.P. n. 1067. ic ex hocLindcn. d. I.

α μ ν ι s , alc.ilifitm , eft aqua dudla per calces terra- rum , ex qua defumtnm eftAlcalt. Dorn. Rul. & Iohnf.

amolynton, βμολνντβν , Coelius Aurelian. vcr- tit,quodartreftatummanibusnihila fe inquinamcnti dimittit , lib. 2.de morb. acut. c.37. Hinc Amolynta di- cuntur ,ηοη inquinantia medicamenta fimilia his, qux proprie epithemata dicuntur, Galcn. lib. y.de C.M.P. G.c. u. ubi ad Acopa referuntur , de quibusfupra di- clum.

α μ ο ν g Α β r r ε L, i. e. Cinabruim. Dorn. Rul & Iohnf.

α μ ο r , εςι»; , quid in genere fignificer , aliunde co- gnicum eflfe debet. Stidlius vero in Medicina plerum- que fumitur de Amort conjugali vel libidmofo , & refer- mrintercaulTasprocatardicas fanitatis & morborum, quatenus vel moderatus , Jicitus & honeilus,vel immo- derarus, illicitus 3c turpis fiierit, fiquidem eft vehemcn- tior quidain animi pallio & pcrturbatio^in qua fpiritus vitalcs & animales fervidiores reddunrur, Charlton.Ev. Pachol. VIH.§. 26. VVillis An. Brut. P. 1. c. p. Ad im- moderatos & lllicitos potiiTimum fpeilat AffetlMF.ro- ticus didtus , de quo integram epiltolam fcripfit Lang. /. /. epift.24. quandoquecum delirio conjuncrus , pr.T- fcrtim in f;xu foeminino, undc &cAmor infimm pppel- lacur, de quo videarur Sennert. Med. Pr. Ι.ι. Ρ 2. c 10 Ob Λ/norem filius regis ab Lr^iiilrato deprehenfus le- gitur apud Galen. c. 1. inprognofl. t. 4. Aliud exemphim legitur de foemina quadam tn Ub. de iis , qui morbum β- tnulant.

Α μ υ r G ε , χμό?γνι , vide Amurcs.

ampeliSj ίμτίλι- , avis nomen eft , qur & Garru- /«* Bohemicus dicitur, cujus defcriptionem vide api d Aldrovand. lib. 12. Ormchol. cap. ig. Hujus caro in- ter cibos grariflimos, &ipfo Turdo etiam prajfbrenda refertur.

ampelitis, αμχε?ΰτις, vide Pharmacitis. Epith^ ton Terrd bitummoft, Gorr.p. 30.

amphausteros, χμίχΰ^τι^οζ , Tide Amphide- xios.

amphemerinvs, βρφγμη j.vei , fcil. τν^ετος , Lat. Febris cfuotidtana. Vide Febrvs. ^HOtidiana.

AMPHIBLESTROIDES , χμφιβ?.^ΐξ6ϋβ})ζ , vide Re-

tiformis.

amphibranchia, ίμ^ιβξψγχίΛ , TonftRjt , Hip- pocrati dicuntur &cp*r!es<vicm£, l. de int. aff. LX, 6. & /. de dieb. crit. Vy 10. Vide Foef. p. 41

amphicathezome , χμφιχί&ΐ'ζομζι j id eft, Circumfedeo. Verbum exprimens modum tnfefftu iu Semicupium , ut Deco£lum circumcirca partcs irriget, & mulier prorfus immergatur , Hippocr. /. /. de morb. mul. XXX. 10.

α μ ρ η ι c α ν s τ ι « , αμφΙ*Λυςΐζ , duplicem habere dicicur figniiicationein, 1. notat montanum hordeutn,

quod

ΑΜΡ

quod & ει/?£φ dlcitur. Deinde pudendunt muliebre, tefte Euftathio. Gorr. p. p.

amphidexios, άμφιόί'ξι@* , vide Ambidexter. Alias e conrrario aliquis eriam dici poteft άμφχζ^ΐΐζ βς, MmbiUtus , & per metapboram de homine infaufto ufurpari quiret ; alias & illos,male ανηζη,χμφώείίΗ: ap- pellari obfervat Galenus in exegefi , qui in dextra uteri parte fuerunt collocari.

amphidion, Amphidtoyi , ίμφΩιβν , «μφίόεο·-, pro- prie lignificat armtHam muliebrem } qua vel collum , vel brachia circumdantur. Per metaphoram vero Hipp. hoc nomine indigi:avit fummam uteri ofculi extremi- ratem rotundam , vel oram , lib. ι de morb. mitlier. LXXXIH, g. Pluradehocvocabulovide apud Foef. p. 42. Galen. in Exeg. $oc. Hippoc. quod vero Blancard. in Lexic. pofuerat ίλικπίης l7jey«jr«n$j in illo loco non occurrir.

amphimetrio ν , άμφιμηταΐΜ , eft epirheton fi- gnorum affechis matricis fignificantium, q. d. circa ma- tricem. Legitur apudHippocr. /. 6 Sptd. f. $ t.^S-> ubi in edit. Linden. occurrit Larina veriio : Circa mejjem. Foef. d.l. Conf. Galen. in exegeji.

amphipnevma, άμφίπνενμζ, hoc eft, circumcircA urgens (piratio, & eft fpecies & fymptoma magnae diffi- cultatis in refpirando , cujus meminit Hippocr. Iib. 4 Epid.XXlV^ij. Foef./>. 4].

amphipolos, ίμφίπολφ-^Ί^ηιήζζι pedijfequam, vel miniflram, qux heram circumftat, apudHippocr. l.j Epid.XJI,ij. Yoti.d.l.

amphisb£na , κμφ'ιίφαηκ , nomen ferpentis xqiialis ubique craiF.tiei , ita , ut duo capita in extremi- tate utraque habere yidearur, quamvis Aldrov. illud revera defendat , qui prolixius defcripfic , & ufum ejus varium Medicum monftravit, /. / Hifi. Serp. & Drac. c. 10.

amphiscelos, it .-φίσχελφ-. Meminit hujus vo- cis Dieterich. Iairein.je, fcribens,legi illamapud Du- rerum ad Hollerium , & eandem in pedibus habere fi- gniiT.cationem.,quam habecin manibus χμφάεξιο;,α/η^- dexter , de quo p. a. Verum ut taceam carere hanc au- toritate, inepta quoque eft compofitionis ratio in hac voce, cum emphafis debeat eife in δφ&' vel «aj.?£fo{, dexter aut fimfier , non vero in ffxf/@-, cria.

amphismilAj αμφιίμίλ^ ( perperam jdmphiimtla, quia in Gracco eft Iota ) ab «μφ\ utrinque^&c σμίλη, fcaU pelltts , cultelltit , idem, quod μχχή^,ον eft, culter Ana- tomicus , utrinque acie prxditus ad fe6Honem, cujus in- teralia inftrumenta meminit Gal./. / Anat.adm. c.io. Caftell.

amphisphalsis, άμφίίφχλίΐξ , dicitur circuma- ftio, circumduilio^ohtrvziio. VfusHippocr. decruris circumdu&ione,ut in fedem fuam revcrtatur 4 de artic. Μ.47.Έοϊ(.ρ. 43.

amphitane, idem quoiCbryfocotta^&llop. tr. dt mnaU.ftnfoffil. c.ji Tom. 1 p.ft4*

AMP 41

amphodonta , ' ίμφοΙά·/τα j dlcuntur animalia, qux in utraque maxilla dentes habem.ulrinque dentara. Hipp. / de arttc. c. 2g. Foef. d. |/.

α μ ρ η ο r λ , ν.είψμιον , αΐίφοξευ^ , fuit menfura certa liquidornm apud veteres , & quidem duplex: Italicx continens libras LXXII,Gal. depond.tf menfur.c. 4 ; Stsittica, qux capacior, utpote qua; prxrerea urnam contineret, hoceft, dimidiam circiter amphoram. Ha:c in fpecie dicla Atticis μετξητος. Gomus p.p. Rhodius de Pond. & Menf. p. 40 fcribit : simphora capit con- gios odo, vel olei libras 72, vini U5%0, mellis 180.

amplexatio, five Bafiatio , myftice. vel fpagyri- ce dicitur, quando Mercuriiit Philofophorum , ceu mulier candida , juncla fermento aureo , quod eft maritm ru- ber , fuftinetmotum & agitationem, & fit frequens re- flexiohaliniumfupercorpusin fiindo. Libav. Tom.II

ampotis, αμτωτ:; . proprie fignificat afitts marmi reciprocationem , aut aqua: marina: receiTum a littore, quafimare eam recedentem rebibere & abforbere vi- dearur. Per translationem vero Hippocr. ufurpavit dc Humorum recejfu & recurfu ad interiores partes , &ita fere coincidit cum palindromiad.de Hurn.ftatim in princ. Gal. c. 1 aph 2, 1. 4 de San. tu. c. 10 fin. Vide etiam Foef. p. 40. Dieter. ». 226.

ampvll Α , λν,χΑ&· ,πομφόλι/ξ) quid proprie figni- ficet,notum eft. Per translationem ΛτηραΗα* vocavic Paraeus prima delineamenra trium vifcerum,cordis, he- paris & cerebri poft conceptionem, /. 23 Chirurg. c. p> InChymicis simpulU vocantur vafa ampliora^utCucur- bita,Pellicanns &c. Morley in Colltit. Chym. Leid.pro' leg.cap.2.

ampvllascens, vide Ateitt.

ampvtatio, vide Seftio. Valde γ.χτα%ςν^η.ΐι- & licenter ufum effe dc virtuce medicamenti Tryphsra di- fti Scrib. w.j^o, teftatur Rhod. in Lex.

amvleta , χε^χμμχτχ , -πεα^χπτχ appellantur, quodde collo fufpcndantur, autalicui corporis parti alligentur, Gal. /. / derem.fac. par. c. 1 fin. & funt me- dicamenta,qua: occulta quadam virtutc , & mira effica- cia nos larente aliquid in corpore pra:ftare creduntur. Helmont. amuleta & periapta appenfa agere credit vi influentia: partim citra evaporationem illorum , partira cuma^oppo<«<;,qua:etiam fenfim viribus minuuntur. Dividit etiam in OiTea, Cornea , Animalia, Plantas,La- pidea,Salina,Transparentia&Opaca, tr. Potefl.medi- cam.n.6i. Circaomniumillorum ufummultum vani- tatis,quin &mulrum fuperftitionis conairrere , quoti- diana teftatur experientia , unde refte Gal. vocavi: άλβ- y«,irrationabilia,<i£/«r^/i, rejiciens tanquam fabulas aniles hujusmodi manganias, /. 6 deS.Fac. in proam. quamvis aliqua fortaffis fint , quae naturalibus & noii plane occultis viribus operantur , propterea non pror- fus rejicienda. Videatur Dieterich. Iatr. n. 6$$. Amu- leta quoque in pefte propofuit Hildan. Εριβ. p6.

4« ΑΜΤ

Α μ VRC Α , ΰμ'οςγνι , dicitur fedimentum vel recrc- mentum olibarion cxprciTaruni, fex o/f/,Hipp. 7 apb.jj. (Gal. in comnt. adh. I. ) de Vlceribus IX, 6, 7. Ejus ufus commcndatus in ulceribus. Calctacir enim <5c exiccat in gradu fecundo, fccundum Gal. ί de S. Fac. Vide Focf. J>-jP- Gorr.p. 2y ifi feqq. Amurcam quoque appellavit renum fuccenturia torum humorem, credens , fefca- pham fcapham appellare D. Ioh. Iac.Harder in Paon. & Pytbagor. Exerctt. Anatomico-Mcdic. II p.12.

amyche, αμυχή , eft fupcrficia-rtA &levior conti- wui folutio ,vd proeternaturaHs, vel artificialis. In illa fignificatione legitur apud Hipp. /. de int. ajf. XXXV-, 7. tjua: in Coac. t. 444 dicuntur ίμυχάΐΐχ l ζχν^Ιβμζτχ , fuperjiciarix tfflorefcentix t cum ulcufculis. In hac ufus ert Gal. de incifuris per fcarificationcm /. ζ de cu- rAt. ad Glauc. cap. 7. Vide Foef. p.